Rok przybyszowy - co to takiego?

[dorocik133]

Witam!
Przeglądając Kalendarze Krakowskie wydawane jeszcze w XIX wieku natknęłam się na pojęcie rok PRZYBYSZOWY i nie za bardzo umiem to rozszyfrować.I tak
1982 - rok przestępny, a po przybyszowym pierwszy
1893 - rok po przestępnym pierwszy, a po przybyszowym drugi
1894 - rok przybyszowy, a po przestępnym drugi
1895 - rok po przestępnym trzecim, a po przybyszowym pierwszym
1896 - rok przestępny, a po przybyszowym drugim

Już nic z tego nie rozumiem. Wydawało mi się że chodzi o przybywanie czasu, który wyrównuje rok przestępny, ale nie do końca jestem przekonana. A powyższe dane spisałam z kalendarzy

Pozdrawiam
Dorota

[Kaczmarek_Aneta]

Zgodnie ze słownikiem języka polskiego - rok przybyszowy to rok przestępny, w którym luty ma 29 dni.

Pozdrawiam
Aneta

[OlaH]

Witam,
nie wiem, czy to cokolwiek wyjaśni, ale .... według Słownika Języka Polskiego, Bogumiła Linde z 1811 r, "przybyszowy rok, w którym miesiąc przybysz, maiący dwa nowie księżyca".

Ja również spotkałam się z wyjaśnieniem, że rok przybyszowy to przestępny, ale co oznacza w takim razie, że rok 1882 był "przestępny, po przybyszowym pierwszy"?

Pozdrawiam,
Ola

[dorocik133]

Rok przybyszowy to na pewno nie przestępny, choć zapewne jest to związane z przybywaniem "wrót" księżyca, jak np tutaj
http://www.genealogyindexer.org/frame/d271/6/d

Pozdrawiam
Dorota

[Kaczmarek_Aneta]

http://books.google.pl/books?id=JZkLAQA ... cntsgbIsYC

oraz

http://books.google.pl/books?id=dg8NAAA ... UM6kFcntsg

AK

[Jan.Ejzert]

Może prościej:

Rok zatem przybyszowy bywa co 3 lata, a rok przestępny co 4. lata. Zdarza się takoż, że ieden rok Będzie razem. przestępnym i przybyszowym.

http://megier-antoni.dziełaliterackie2.elk.pl/?page=41

Jak widać to nawet dzieci muszą wiedzieć.

[dorocik133]

Czyli już teraz wszystko jasne, zależy od prztybycia NOWIÓW księżyca, tak to rozumiem
Pozdrawiam
Dorota

[Sawicki_Julian]

Witam, tu jest błąd, w roku 1982 nie było roku przestępnego tylko w 1980, rozumiem że chodzi o rok 1882 jako przestępny.
pozdrawiam - Julian

[Krzysztof_Wasyluk]

To czeski błąd - miało być 1892

Krzysztof

[Krzyś]

Witam

Jeśli to kogoś zainteresuje.
...
1875 1/31 - VIII
1878 1/30 - VI
1880 2/31 - XII - przestępny
1883 1/31 - X
1886 2/31 - VII
1889 1/31 - I oraz 2/31 - III - w lutym nie wystepuje
1891 1/31 - XII
1894 1/30 - VIII
1897 1/31 - V
1900 1/31 - I oraz 1/30 - III - w lutym nie występuje
...

Jak widać nie jest regułą, że rok przybyszowy jest co 3 lata.


Pozdrawiam - Pasik Krzysztof

[dpawlak]

Nic a nic z tej tabelki nie rozumiem.

Jak widać nie jest regułą, że rok przybyszowy jest co 3 lata.

Powaga?
To tak jak z rokiem przestępnym, nie jest regułą, że występuje co 4 lata.
Rok przybyszowy robiąc dokładniejsze wyliczenia występuje średnio co 29,5306/10,875=2,715457471 roku, teraz zadowolony?

[dorocik133]

Tak, tam w pierwszym wpisie był oczywiście czeski błąd. Dzięki Waszym odpowiedziom już rozumiem o co chodzi. Nie rozumiem jedynie wpisów Krzysztofa i Darka. Z tego co zauważyłam pojęcie roku przybyszowego na terenie Galicji, a dokładnie Krakowa urywa się pod koniec XIX wieku i chyba ma ono jedynie znaczenie praktyczne dla obliczania świąt ruchomych. A na marginesie polecam lekturę Kalendarzy Krakowskich, wiele ciekawych rzeczy można się dowiedzieć. Są dostępne on-line
Pozdrawiam
Dorota

[Sawicki_Julian]

Witam, z tego co wyczytałem w podanych linkach powyżej to co 29 lat księżyc w nowiu trafia prawie w te same dni, a nawet godziny ze swym wschodem, to może być ten rok przybyszowy kalendarzowy, nie umowny co 3 lata.Tu co podaje Krzyś w roku 1889 1/31 - I ; 1 do 31 stycznia jest księżyc, oraz 2/31 - III - ; 2 do 31 marzec jest księżyc, w lutym nie występuje, czyli nie świecił wcale w lutym 1889 roku, to samo jest za 11 lat w roku 1900, czyli wtedy bez księżyca w lutym było tylko 12 księżyców w roku np. 1900, a nie 13, ale się i tak nazywał rok przybyszowy bo znowu upłynęło 3 lata. Jak nie było księżyca w lutym w 1900 roku to marcu mogło być 2 księżyce w nowiu ( dwa razy w jednym miesiącu ) i czy może wtedy według kalendarza Starozakonnych były Idy Marcowe i wypada tak z ciemnym lutym co 11 lat. Czyli rok przybyszowy to ten co ma 13 księżyców w roku, a Święta ruchome w kalendarzu kościelnym wszystkich religii jest oparty na fazach księżyca jak pisał już o tym w innym wątku Darek ; pozdrawiam - Julian

[dpawlak]

Ja się oparłem o wiadomości z podanego linku:
http://megier-antoni.dziełaliterackie2.elk.pl/?page=41
Tam pisze wyraźnie, że chodzi o rok, w którym wypada 13 nowiów księżyca.
Te 29 lat to Julianie złe wyliczenie. Już od V wieku p. n. e. dzięki astronowi greckiemu Metonowi wiemy, że cykl słoneczny i księżycowy synchronizują się co 19 lat. Na 19 lat słonecznych przypada 235 miesięcy księżycowych z dokładnością do 0,0029 dnia.
Cykl Metona został wykorzystany przy tworzeniu kalendarzy Juliańskiego, Gregoriańskiego i jest wykorzystywany, przy tworzeniu kalendarzy wiecznych. Również do wyznaczania daty Wielkanocy.
Jednak w kalendarzu krakowskim rok 1900 nie był przybyszowy, choć miał 13 nowiów, a nie jak piszesz 12 mimo, że w lutym ani jednego:
http://translate.google.pl/translate?hl ... i008a.html
po prostu nów wypadł 1 i 31stycznia oraz 1 i 30 marca.
Skąd pomysł, że chodzi o nów w lutym, to nie wiem?
Ze znanych mi religii (a w każdym rzazie ze znanych Krakowianom w XIXw) jedynie żydzi mieli kalendarz, który wymagał dodawania 13 miesiąca co jakiś czas, tak aby każdy miesiąc zaczynał się mniej więcej o tej samej porze roku, więc rok przybyszowy móglby być właśnie takim rokiem kiedy dodawali 13 miesiąc weadar, jednak takiej prawidłowości nie zauważyłem. Muzułmanie tego nie robią i miesiące są ruchome, taki święty miesiąc ramadan co roku wypada o nieco innej porze.

[Sawicki_Julian]

Witam, zagadki ciąg dalszy i te powyżej daty co pisał Krzyś to ja źle zrozumiałem wcześniej, nie początek i koniec świecenia księżyca, tyko daty z nowiem księżyca w danych miesiącach. Ten przykład 1900 rok księżyc w nowiu 1 stycznia i 31 stycznia ma początek czyli w nowiu i świeci w lutym, oraz następny nów 1 marca i kolejny 30 marca, ten jest 13 zwany marczykiem przez Starozakonnych, w lutym nie występuje, ale tylko jako początek nowego. Darek teraz chyba dobrze pojąłem, bo nawet miesiąc księżycowy jest krótszy niż kalendarzowy i rok 1900 jednak miał 13 księżyców, czyli przybyszowy był. Trudna ta astronomia była od dawna, jest taka opowieść z przedwojny, jak pewien pan w karczmie zabawił dość długo i wyszedł z niej jak już było ciemno, pyta napotkanego przechodnia, czy to co świeci na niebie to księżyc czy słońce, przechodzeń odpowiada tak ; wie pan ja nie wiem bo ja nie tutejszy ; pozdrawiam - Julian