"Kollonista" proszę mi wyjaśnić...

[Kolank0]

Indeksuję par. Jeruzal (prawobrzeżna część dawnej ziemi czerskiej)

Mam już za sobą dobrych 30 lat parafii i rozeznaję się w lokalnych nazwiskach i zawodach. Ni stąd ni zowąd przy znanym mi nazwiskach pojawia się zawód kollonista. I zachodzę w głowę, jacy z nich koloniści skoro zamieszkują tę okolicę od dawien dawna.

Niestety z metryk mam tylko urodzenia i nie mogę zweryfikować czy w okolicy szalała jakaś zaraza, że lokalna ludność kolonizowała sąsiednie wioski.

[Słomińska_Dominika]

Może to chodzi o kolonię czyli coś takiego jak budynki za wsią, tzw. kolonie. Moja wieś ma swoją nazwę, - główną wieś ale ta część gdzie mieszkam ja to właśnie kolonia czyli zabudowania i gospodarstwa w polach i jest to nazwa zwyczajowa ale też przystanek tak się właśnie nazywa. Formalnie jednak jest to jedna miejscowośc

[Kolank0]

A nie byłoby wówczas napisane np "gospodarz w Lipinach kolonii zamieszkały" ?? zamiast "kollonista zamieszkały we wsi Lipiny"

[Słomińska_Dominika]

Trudno mi powiedzieć. Myślę, że to mogło być w dużej mierze zależne od proboszcza. To są często nazwy tylko zwyczajowe a nie formalne i myslę, że mogli pisać, że kolonista we wsi a nie w Kolonii. Ale oczywiście to jest tylko moja skromna wiedzą oparta na moim doświadczeniu i pewnie inni mają więcej informacji w tej dziedzinie.

[Sroczyński_Włodzimierz]

a który rok?
choć chyba nigdy nie było miejscem osadzenia (karnego) "kollonistów" z tego co (nie)kojarzę:)

[Sawicki_Julian]

Witam, u mnie pradziadek który zakupił w obcych stronach kawał ziemi podworskiej nazwany był w 1882 roku po rosyjsku w metrykach ur. się dzieci - kolonista, czyli nowo przybyły do wsi chłop ; pozdrawiam ; Julian

[Pieniążek_Stanisław]

Tak jak pisze Julian. Kolonista czyli osadnik. Przybysz z innej miejscowości, który dostawał lub za tanie pieniądze zakupywał kawałek ziemi na własność ale musiał albo wykarczować zręby czy zagospodarować nieużytki.
Staszek

[Kolank0]

wspomniany zapis pojawił się w 1856 r. i dotyczył już starych osad. w między czasie w metrykach pojawiła mi się nowa osada i tam o kolonistach nie pisano, ale pewnie jest tak jak wspomnieliście, że kilka rodzin mogło zmienić miejsce zamieszkania i poszło do sąsiedniej wioski

[Słomińska_Dominika]

http://projekt.wutw.org/marzec-kwiecien?start=2 taką oto lekturę znalazłam i myślę, że jest ciekawa, zwłaszcza zapis o ty, ze stosowało się to z czasem też do Polaków, wg mnie może oznaczać też to, że majątki parcelowano i odsprzedawano ziemię prywatnym gospodarzom. Wtedy mogli to być też ludzie z danej wioski, co może się też stosować do tego co napisałam w swoich powyższych postach oraz zdecydowanie pozostawać w zgodzie z informacjami innych rozmówców w tej dyskusji. To dotyczy ziem zaboru pruskiego, ale chyba można założyć, że podobnie było w zaborze rosyjskim?
o i tutaj drugi ciekawy artykuł http://holland.org.pl/art.php?kat=art&dzial=maz&id=17 dotyczący także Mazowsza

[Sawicki_Julian]

Witam ponownie, tak jak pisał o tym Staszek i ja ze nazwa Kolonista to nowy gospodarz - rolnik, nawet w starej wsi który przybył do ludności stałej. Na ziemiach podworskich powstawały małe działki i z takich kilkanaście działek z nowymi gospodarzami nazywali nową wieś - Kolonią, czyli wsią bez nazwy, albo dodawano nazwę kolonia i nazwa wsi starej. Po ostatniej wojnie są takie działki zwane parcele na dworskiej ziemi i dodana nazwa wsi starej. W czasach królewskich były takie nowe wsie zwane Wólka lub Wolica, to z kolei nazwa Wolica od zwolnienia od podatku z racji jakiejś klęski np. na 5 lat za to że w nowej powstałej wsi zwanej Wolica było zniszczenie ( spalona) w czasie przemarszu obcych wojsk, co do nazwy Wólka to nie znam przyczyny ; pozdrawiam - Julian

[Słomińska_Dominika]

Wólka i Wola to nie były aby wsie powstałe z woli kogoś?

[OlaH]

Wólka i Wola to nie były aby wsie powstałe z woli kogoś?

Wole i Wólki - były to wsie, które w momencie powstania były zwolnione od podatków i innych opłat przez okres określony przez fundatora w celu zachęcenia przybycia osadników. Więcej na ten temat w "Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego" http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geogra ... m_XIII/774

Pozdrawiam,
Ola

[Ewa_Migdalska]

Witam,
Analizuje od pewnego czasu metryki związane z jedną wsią (moją rodzinną) wipisuję wszystkich aby poznać bliżej dzieje wioski. Obok nazwiska zamieszczam "status społeczny" - kolonista, włościan, gospodarz, wyrobnik
I tak na przestrzeni 5 lat mam jedną i ta samą osobę która występuje jako:
- gospodarz
- włoscian
- kolonista
Jaka może być przyczyna tak zmiennego statusu?
Mam jeszcze taki przypadek w ciągu 6 lat dane małżeństwo (wg aktów urodzenia ich dzieci) z gospodarzy zostali wyrobnikami - w tym przypadku myślę ze coś się wydarzyło i stracili "majątek". Czy dobrze rozumuję?
O ile rozumiem, że na wiek zmarłego, pana młpdego, pani młodej, świadków trzeba patrzeć z przymróżeniem oka bo było on podawany na oko. To wydawało mi się że zawód czy status społeczny aż tak szybko sie nie zmieniał.
Pozdrawiam
Ewa

[Piotr_Juszczyk]

U mnie też zdarzały się przypadki rodzin mieszkających długo na dawnym terenie a nagle nazywano gospodarza kolonistą, mimo iż jego rodzice i dziadowie także w tej wsi mieszkali. Może nie chodzi tyle o miejsce zamieszkania (tam żadnej Kolonii nie było) co o np. nową działkę.

[Ewa_Migdalska]

Koloni żadnej nie było, wieś leżała koło folwarku, ale jeszcze w tym okresie nie podlegał on parcelacji, a jak już ona nastała to na ziemiach "dworskich" nikt nie budował gospodarstwa jedynie ją uprawiano.