600-lecie Mińska Mazowieckiego

[Nowik_Andrzej]

Jutro mija 600 lat od najstarszej znanej wzmianki o Mińsku Mazowieckim. Jest to zapiska sądowa czerska z dnia 15 stycznia 1415 roku, w której wymienione jest „Mensko” jako dobra ziemskie i jako wieś oraz jego mieszkaniec, kmieć Grzegorz Siekiera. Druga zapiska dotycząca tej sprawy pochodzi z dnia 26 lutego tego samego roku. Oryginał księgi został spalony przez Niemców w 1944 roku, zachował się jedynie odpis w edycji „Księgi ziemi czerskiej 1404-1425”, Warszawa 1879, nr 278 i 288.

Poniżej zamieszczam tekst wzmianek ze wstępnym tłumaczeniem:

It. nota, Janusz de Drosdi mansit nestane erga Gregorium kmethonem de Mensko.
Dalej wiadomym czynimy, że Janusz z Drozdów zapłacił [karę] “niestane” [w sprawie] z Grzegorzem, kmieciem z Mieńska.

It. nota, quod Gregorius dictus Szekyra kmetho de Mensko contulit actionem suam vulgariter przo dno Johanni de Gosczanczicze erga Janussium de Drosdy pro quadam causa, pro qua se citauerat.
Dalej wiadomym czynimy, że Grzegorz zwany Siekira, kmieć z Mieńska, powierzył skargę swoją zwaną pospolicie „prza” panu Janowi z Gościańczyc, [w sprawie] z Januszem z Drozdów, w tej sprawie, w której go pozwał.

Prawdopodobnie kmieć Grzegorz, który użytkował przynajmniej łan ziemi w części dóbr Mieńsko należącej do Jana z Goscieńczyc z rodu Prusów, wykonał osobiście lub przez swoich ludzi jakieś prace dla właściciela innej części tych dóbr, Janusza z Drozdów, również należącego do rodu Prusów; z uwagi na jego przezwisko „Siekiera” można sądzić, że były to prace przy karczowaniu lasu. Wobec zalegania z wynagrodzeniem kmieć skierował sprawę do sądu książęcego, a pozwany zastosował wybieg prawny polegający na niestawieniu się w sądzie, za co przy pierwszym terminie groziła stosunkowo niewielka kara „niestane”. Na kolejnym posiedzeniu sądu kmieć z kolei ustanowił pełnomocnictwo na rzecz dziedzica użytkowanej ziemi, które okazało się środkiem skutecznym, wynagrodzenie zostało uiszczone i na tym sprawa się zakończyła.

W najbliższym czasie postaram się te sprawę poddać bliższej analizie i zgromadzić trochę materiałów o dziejach dóbr mińskich w XV wieku, szczególnie że za kilka lat ma być obchodzony jubileusz 600-lecia erygowania parafii oraz nadania praw miejskich.

Niedawno zwrócił uwagę na zbliżający się jubileusz Mińska Mazowieckiego p. Eryk Szubiński z Warszawy:
http://www.co-slychac.pl/artykuly-tresc.php?id=3040
Władze miejskie na to właściwie nie zareagowały, nadal publikując na internetowej stronie miasta szereg błędnych informacji:
http://www.minsk-maz.pl/64,historia-miasta.html
Dlatego kilka dni temu zainicjowałem obchody jubileuszu 600-lecia Mińska Mazowieckiego pod patronatem władz powiatowych. Będę wdzięczny za wszelkie uwagi do publikowanych tekstów.

Andrzej Marek Nowik

PS: O zbliżającym się jubileuszu 500-lecia pobliskiej parafii Kuflew i przygotowywanej monografii wkrótce postaram się napisać w osobnym wątku.

[Nowik_Andrzej]

Koordynacją obchodów jubileuszu zajął się z ramienia miasta Miejski Dom Kultury w Mińsku Mazowieckim:

https://www.facebook.com/events/9180634 ... 031542423/

Andrzej Marek Nowik