Kwaternik - Parafia Zagość początek XVIIIw.

[Mariusz_Maj]

Witam, proszę o pomoc w pełnym określeniu słowa "kwaternik". Takie określenie osób znajduje się w aktach metrykalnych parafii Zagość na początku XVIII w.
W jednym ze słowników jest to żołnierz na tzw kwaterze.
Po części potwierdza to jeden z aktów, gdzie chrzestnym jest już konkretnie oficer Wojska Polskiego. Jaką role pełnił "kwaternik" i jak się rozliczał z właścicielem ziemi na której przebywał?
Czy znajdę na forum osobę, która mogłaby podpowiedzieć jakie wojsko mogło stacjonować w latach 1700-1730 w okolicach Buska lub Pińczowa.

Pozdrawiam

Mariusz Maj

[jakozak]

Wgryzam się w Zagość. Tam są przodkowie mojego taty - Szostak. Z pokolenia na pokolenie wciąż jest w aktach metrykalnych określenie: kwaternik, półkwaternik. Co to oznacza?

[ROMAN_B]

Witam.
Jolu, w Słowniku Polskim, ułożonym pod redakcją Jana Karłowicza, Adama Kryńskiego i Władysława Niedzwiedzkiego – Warszawa 1900, na stronie 660 znajduje się hasło „Kwaternik”, które słownik tak wyjaśnia: „Kwaternik, a, 1. Im. cy = a) +przełożony nad kwaterą miasta: Kwaternicy, którzyby przy gaszeniu ognia urzędu swego nie byli pilni... Groic. b) [K.] odnajmujący część mieszkania, sublokator, komornik.”.

+ - oznacza wyraz staropolski.

W Encyklopedii Staropolskiej Zygmunta Glogera, w tomie IV znajduje się hasło „Straże i bezpieczeństwo od ognia”. Między innymi w haśle tym znajduje się informacja o „kwaternikach ogniowych”, którzy byli specjalna strażą ogniową, która miała zapobiegać powstawaniu pożarów lub/i gasić ogień. Tu jest link do strony, na której przeczytasz o kwaternikach ogniowych:
https://pl.wikisource.org/wiki/Encyklop ... o_od_ognia

Kwaternik, to stróż ogniowy – tu jest link do strony, na której znajduje się informacja:
http://strona.kaszebsko.nazwa.pl/upload ... 3%ABje.pdf

Poniżej, to moje hipotezy dotyczące wyjaśnienia terminu „Półkwaternik”
Półkwaternik, moim zdaniem może oznaczać zastępcę kwaternika albo osobę, która była stróżem ogniowym na połowie kwatery miasta ( kwatera = 1/4 całości ).

W Słowniku Polskim jest też mowa, że kwaternik to też odnajmujący część mieszkania ( kwatery ). Zatem Półkwaternik to może być osoba, która wynajmuje połowę kwatery przeznaczonej do wynajęcia.

Pozdrawiam – Roman.

[Sawicki_Julian]

Witam, co do wojska zdałoby się przeczytać np. ; Monografia Chęcin, tam jest opisane ze w roku 1789 król St. August Poniatowski wzywał szlachtę pod broń i takie wojsko stało w Chęcinach jako towarzysze pancerni. A Chęciny były powiatem do 1796 roku, potem zaborcy, wtedy Austriacy przenieśli powiat do Kielc i od tego czasu Kielce stały się większym miastem niż Chęciny. Czy stało wojsko też w Busku i Pińczowie w latach za królów Sasów, z dwoma przerwami na króla St. Leszczyńskiego, jak był tam zamek to i mogło tam być wojsko, tego nie wiem, wiem ze wtedy wojsko było prywatne i zjazdy na sejmiki były w Opatowie od bardzo dawna. O tych okolicach Kieleckich pisze dużo np. pan Darek Kalina, w Gogle wystarczy wpisać to nazwisko, pozdrawiam - Julian

[jakozak]

Dziękuję, Roman. Dziękuję, Julian.