Trafiłem na taki status ojca w akcie urodzenia 79/1847 z Janowa Podlaskiego
http://szukajwarchiwach.pl/35/1833/0/2. ... Y-O9V3Gxig
Jaką rolę pełnił? Z innych danych o nim i jego rodzinie wiem, że był szlachcicem.
Przy okazji, patrząc na niezliczone metryki z Południowego Podlasia z I poł. XIX w., nie dostrzegam w nich zbyt wiele śladów pańszczyzny. Chłopi przemieszczają się praktycznie bez ograniczeń, często są gospodarzami mającymi własnych "pracowników", itp. Czyżby to wszystko co wiemy z historii o ciężkiej ich doli na tym terenie nie występowało, czy też skończyło się znacząco wcześniej?
Krzysztof
Wójt pańszczyźniany
Moderatorzy: elgra, maria.j.nie
-
Krzysztof_Wasyluk
- Posty: 766
- Rejestracja: śr 02 kwie 2008, 22:51
Witam.
Krzysztofie, odpowiadając na Twoje pytanie, posłużę się cytatem pochodzącym z publikacji Leszka Zugaja pt. Dzieje samorządu i administracji w gminie Komorówka Podlaska, które wydane zostało przez Urząd Gminy Komorówka Podlaska w 2010 roku. Autor w rozdziale pt. Samorząd gminny w latach 1809 – 1864 tak pisze o funkcji wójta: „(…). W 1795 roku ostatecznie upadła I Rzeczpospolita i tereny Lubelszczyzny znalazły się w zaborze austriackim. Na terenach po obu stronach Wisły, przypadłych Austrii, utworzono Galicję Zachodnią. Władza austriacka nie trwała długo. Skończyła się w 1809 roku, gdy wojska Księstwa Warszawskiego, wraz z napoleońskimi, pobiły armię austriacką. Galicję Zachodnią przyłączono do Księstwa Warszawskiego. Księstwo Warszawskie były namiastką państwa polskiego podległe całkowicie woli Napoleona i podporządkowane jego polityce wojennej. Księstwo Warszawskie zostało zobowiązane do dostarczenia określonej liczby rekrutów do wojska i środków potrzebnych do prowadzenia wojny. Nie dało się tego wykonać bez sprawnej, nowoczesnej administracji, której w Polsce nigdy jeszcze nie było. Francuzi przeszczepili na nasz grunt swoje rozwiązania ustrojowe. Wprowadzono konstytucję (lipiec 1807), zniesiono formalnie poddaństwo chłopów nadając im wolność osobistą, ale nie było jeszcze mowy o uwłaszczeniu. Wprowadzono Kodeks Napoleona – zbiór prawa cywilnego nieznanego wcześniej w Polsce. Kraj został podzielony na departamenty (na czele z prefektami), te na powiaty (na czele z podprefektami). Na ziemiach polskich była to prawdziwa rewolucja. Te zmiany nie ominęły również polskiej wsi. Właśnie w tych czasach wprowadzono na polskiej wsi ustrój gminny. Na mocy dekretu księcia warszawskiego z 23 lutego 1809 roku utworzono gminy wiejskie i miejskie. Obszar gminy wiejskiej łączył się z obszarem majątku dworskiego. Minimalny obszar gminy wynosił 10 dymów (10 domów). Funkcję wójta posiadał dziedzic majątku. Oficjalnie był mianowany przez prefekta „z pośród obywateli gminy czytać i pisać umiejących”. Funkcję wójta mogła pełnić jedna osoba na obszarze kilku gmin wiejskich. W każdej gromadzie wiejskiej wójt wyznaczał swoich zastępców – sołtysów. Wójt mógł też wyznaczyć swojego zastępcę za zgodą podprefekta. Wójt miał zadania: rozsyłać i podawać do publicznej wiadomości rozkazy i zarządzenia rządowe, administrować majątkiem gminy, wypłacać pieniądze dla pracowników gminy, kierować robotami publicznymi. 2 Wójt prowadził księgi ludności, wyznaczał podwody i kwatery dla wojska. Pełnił on swoją funkcję bezpłatnie. Wójtami często byli też dzierżawcy, księża, a nawet czasem kobiety. Wójtowie mieli prawo sądzenia ludności na swoim terenie. Podlegali jego władzy sądowniczej mieszkańcy gminy oraz obcy złapani na gorącym uczynku. Organem doradczym i nadzorującym wójta była Rada Gminna. Składała się z członków mianowanych przez prefekta z listy kandydatów przedstawionych przez wieś. Gmina licząca do 100 mieszkańców miała trzech, a od 100 mieszkańców pięciu radnych. Zapisano w dekrecie, że „radni powinni umieć czytać i pisać”. Z tym ostatnim było najgorzej. Nie dało się szybko nadrobić wiekowego opóźnienia w dziedzinie szkolnictwa. Wybierano, więc radnych niepiśmiennych, bo innych nie było. Do obowiązków Rady Gminnej należało:
- czynić wnioski do rady powiatowej mogące mieć wpływ na oznaczenie kwoty, którą gmina wykonać może z nałożonych na powiat ciężarów publicznych
-naradzać się nad potrzebami gminy i czynić starania w kierunku ulepszania miejscowej administracji -układać dochody i wydatki gminy oraz proponować składki. Rada bez wezwania zbierała się 1 grudnia w celu układania dochodów, jakie z właściwości gminnej uzyskać można. Dnia 1 kwietnia i 1 października zbierała się dla celów omówienia robót publicznych. Miała, bowiem obowiązek rozłożenia prac szarwarkowych między mieszkańców. Takie rozwiązania ustrojowe stosowano do 1815 roku. W 1815 roku wraz z upadkiem Napoleona Bonaparte upadło również Księstwo Warszawskie. Na gruzach tego państwa powstało Królestwo Polskie pod berłem cara. Rosjanie przejęli system administracyjny dawnego państwa (zamiast departamentów wprowadzono województwa). Utrzymano Kodeks Napoleona, pozostały też z pewnymi modyfikacjami gminy wiejskie. Według Konstytucji Królestwa Polskiego wójt to było „ostatnie ogniwo administracji krajowej”. Do obowiązków wójta należało:
tamować rozpowszechnianie czynów obrażających moralność, prowadzić statystykę ludności, zasiewów zboża i bydła, rozkwaterować przyrzeczoną w przychodzie ilość wojska, wydawać zaświadczenia i paszporty, zapobiegać próżniactwu i żebractwu, zatrzymywać dezerterów, przystawiać powołanych rekrutów do wojska, przestrzegać, aby osoby przebywające do gminy wykazywały się właściwymi zaświadczeniami, utrzymywać protokoły odebranych rozkazów rządowych i w ogóle czynić zadość wszystkim poleceniom władz.
Wójtem był z mocy prawa właściciel wsi. W swych czynnościach posługiwał się pieczęcią urzędową. Był odpowiedzialny za zastępcę i sołtysów powołanych przez siebie na wsiach. Każda wieś, osiedle i część wsi, jeżeli liczyło przynajmniej 10 dymów stanowiło odrębną gminę. Kilka lub kilkanaście wsi należących do jednego właściciela mogły stanowić jedną gminę. Wsie należące do różnych właścicieli i stanowiące odrębne gminy mogły być połączone w jedną gminę. Ówczesny wójt miał obowiązek prowadzić aż 50 różnych ksiąg, od akt cudzoziemców po akta broni myśliwskiej. Często dziedzice majątków wyręczali się zastępcami. Aby być zastępcą wójta należało przedstawić dokumenty: metrykę chrztu, świadectwo sądu poprawczego, deklaracje zrzeczenia się uczestnictwa w tajnych organizacjach, świadectwo zamieszkania na terenie kraju, życiorys. Wójtowie lub zastępcy w każdej wsi mieli do pomocy sołtysów3 . W 1859 roku władze przeprowadziły ważną reformę ustroju gminnego. Od tej pory gmina musiała składać się z przynajmniej 50 dymów pod zarządem jednego wójta. Jeżeli jeden właściciel ziemski miał, co najmniej 50 dymów i posiadał kwalifikacje, to zostawał wójtem. Mniejsze majątki ziemskie mogły być połączone w jedną gminę. Właściciele ziemscy sami wybierali spośród siebie wójta i przedstawiali do zatwierdzenie przez Komisję Rządową do Spraw Wewnętrznych. Jeżeli przedstawiony kandydat nie miał kwalifikacji właściciele musieli przedstawić inną osobę. W razie kłopotów ze znalezieniem kandydata wójta wyznaczała Komisja Rządowa na koszt właścicieli. Do pomocy wójt miał radnych wybranych przez mieszkańców zatwierdzonych przez naczelnika powiatu. Od 1859 roku sołtysów wybierali już sami mieszkańcy. (… ).” [ strona 13 – 17 ].
http://www.komarowkapodlaska.pl/asp/pli ... orzadu.pdf
Krzysztofie, jeżeli jesteś zainteresowany pogłębieniem informacji na temat administracji gmin w Królestwie Polskim to poniżej zamieszczam link do opracowania Tomasza Dzikiego pt. Administracja gmin wiejskich w Królestwie Polskim w latach 1815 – 1864, które ukazało się w Klio. Czasopismo poświęcone dziejom Polski i powszechnym PL ISSN 1643-8191, t. 32 (1)/2015, s. 111–138.
Tu jest link:
http://apcz.pl/czasopisma/index.php/KLI ... 5.005/6845
Pozdrawiam – Roman.
Krzysztofie, odpowiadając na Twoje pytanie, posłużę się cytatem pochodzącym z publikacji Leszka Zugaja pt. Dzieje samorządu i administracji w gminie Komorówka Podlaska, które wydane zostało przez Urząd Gminy Komorówka Podlaska w 2010 roku. Autor w rozdziale pt. Samorząd gminny w latach 1809 – 1864 tak pisze o funkcji wójta: „(…). W 1795 roku ostatecznie upadła I Rzeczpospolita i tereny Lubelszczyzny znalazły się w zaborze austriackim. Na terenach po obu stronach Wisły, przypadłych Austrii, utworzono Galicję Zachodnią. Władza austriacka nie trwała długo. Skończyła się w 1809 roku, gdy wojska Księstwa Warszawskiego, wraz z napoleońskimi, pobiły armię austriacką. Galicję Zachodnią przyłączono do Księstwa Warszawskiego. Księstwo Warszawskie były namiastką państwa polskiego podległe całkowicie woli Napoleona i podporządkowane jego polityce wojennej. Księstwo Warszawskie zostało zobowiązane do dostarczenia określonej liczby rekrutów do wojska i środków potrzebnych do prowadzenia wojny. Nie dało się tego wykonać bez sprawnej, nowoczesnej administracji, której w Polsce nigdy jeszcze nie było. Francuzi przeszczepili na nasz grunt swoje rozwiązania ustrojowe. Wprowadzono konstytucję (lipiec 1807), zniesiono formalnie poddaństwo chłopów nadając im wolność osobistą, ale nie było jeszcze mowy o uwłaszczeniu. Wprowadzono Kodeks Napoleona – zbiór prawa cywilnego nieznanego wcześniej w Polsce. Kraj został podzielony na departamenty (na czele z prefektami), te na powiaty (na czele z podprefektami). Na ziemiach polskich była to prawdziwa rewolucja. Te zmiany nie ominęły również polskiej wsi. Właśnie w tych czasach wprowadzono na polskiej wsi ustrój gminny. Na mocy dekretu księcia warszawskiego z 23 lutego 1809 roku utworzono gminy wiejskie i miejskie. Obszar gminy wiejskiej łączył się z obszarem majątku dworskiego. Minimalny obszar gminy wynosił 10 dymów (10 domów). Funkcję wójta posiadał dziedzic majątku. Oficjalnie był mianowany przez prefekta „z pośród obywateli gminy czytać i pisać umiejących”. Funkcję wójta mogła pełnić jedna osoba na obszarze kilku gmin wiejskich. W każdej gromadzie wiejskiej wójt wyznaczał swoich zastępców – sołtysów. Wójt mógł też wyznaczyć swojego zastępcę za zgodą podprefekta. Wójt miał zadania: rozsyłać i podawać do publicznej wiadomości rozkazy i zarządzenia rządowe, administrować majątkiem gminy, wypłacać pieniądze dla pracowników gminy, kierować robotami publicznymi. 2 Wójt prowadził księgi ludności, wyznaczał podwody i kwatery dla wojska. Pełnił on swoją funkcję bezpłatnie. Wójtami często byli też dzierżawcy, księża, a nawet czasem kobiety. Wójtowie mieli prawo sądzenia ludności na swoim terenie. Podlegali jego władzy sądowniczej mieszkańcy gminy oraz obcy złapani na gorącym uczynku. Organem doradczym i nadzorującym wójta była Rada Gminna. Składała się z członków mianowanych przez prefekta z listy kandydatów przedstawionych przez wieś. Gmina licząca do 100 mieszkańców miała trzech, a od 100 mieszkańców pięciu radnych. Zapisano w dekrecie, że „radni powinni umieć czytać i pisać”. Z tym ostatnim było najgorzej. Nie dało się szybko nadrobić wiekowego opóźnienia w dziedzinie szkolnictwa. Wybierano, więc radnych niepiśmiennych, bo innych nie było. Do obowiązków Rady Gminnej należało:
- czynić wnioski do rady powiatowej mogące mieć wpływ na oznaczenie kwoty, którą gmina wykonać może z nałożonych na powiat ciężarów publicznych
-naradzać się nad potrzebami gminy i czynić starania w kierunku ulepszania miejscowej administracji -układać dochody i wydatki gminy oraz proponować składki. Rada bez wezwania zbierała się 1 grudnia w celu układania dochodów, jakie z właściwości gminnej uzyskać można. Dnia 1 kwietnia i 1 października zbierała się dla celów omówienia robót publicznych. Miała, bowiem obowiązek rozłożenia prac szarwarkowych między mieszkańców. Takie rozwiązania ustrojowe stosowano do 1815 roku. W 1815 roku wraz z upadkiem Napoleona Bonaparte upadło również Księstwo Warszawskie. Na gruzach tego państwa powstało Królestwo Polskie pod berłem cara. Rosjanie przejęli system administracyjny dawnego państwa (zamiast departamentów wprowadzono województwa). Utrzymano Kodeks Napoleona, pozostały też z pewnymi modyfikacjami gminy wiejskie. Według Konstytucji Królestwa Polskiego wójt to było „ostatnie ogniwo administracji krajowej”. Do obowiązków wójta należało:
tamować rozpowszechnianie czynów obrażających moralność, prowadzić statystykę ludności, zasiewów zboża i bydła, rozkwaterować przyrzeczoną w przychodzie ilość wojska, wydawać zaświadczenia i paszporty, zapobiegać próżniactwu i żebractwu, zatrzymywać dezerterów, przystawiać powołanych rekrutów do wojska, przestrzegać, aby osoby przebywające do gminy wykazywały się właściwymi zaświadczeniami, utrzymywać protokoły odebranych rozkazów rządowych i w ogóle czynić zadość wszystkim poleceniom władz.
Wójtem był z mocy prawa właściciel wsi. W swych czynnościach posługiwał się pieczęcią urzędową. Był odpowiedzialny za zastępcę i sołtysów powołanych przez siebie na wsiach. Każda wieś, osiedle i część wsi, jeżeli liczyło przynajmniej 10 dymów stanowiło odrębną gminę. Kilka lub kilkanaście wsi należących do jednego właściciela mogły stanowić jedną gminę. Wsie należące do różnych właścicieli i stanowiące odrębne gminy mogły być połączone w jedną gminę. Ówczesny wójt miał obowiązek prowadzić aż 50 różnych ksiąg, od akt cudzoziemców po akta broni myśliwskiej. Często dziedzice majątków wyręczali się zastępcami. Aby być zastępcą wójta należało przedstawić dokumenty: metrykę chrztu, świadectwo sądu poprawczego, deklaracje zrzeczenia się uczestnictwa w tajnych organizacjach, świadectwo zamieszkania na terenie kraju, życiorys. Wójtowie lub zastępcy w każdej wsi mieli do pomocy sołtysów3 . W 1859 roku władze przeprowadziły ważną reformę ustroju gminnego. Od tej pory gmina musiała składać się z przynajmniej 50 dymów pod zarządem jednego wójta. Jeżeli jeden właściciel ziemski miał, co najmniej 50 dymów i posiadał kwalifikacje, to zostawał wójtem. Mniejsze majątki ziemskie mogły być połączone w jedną gminę. Właściciele ziemscy sami wybierali spośród siebie wójta i przedstawiali do zatwierdzenie przez Komisję Rządową do Spraw Wewnętrznych. Jeżeli przedstawiony kandydat nie miał kwalifikacji właściciele musieli przedstawić inną osobę. W razie kłopotów ze znalezieniem kandydata wójta wyznaczała Komisja Rządowa na koszt właścicieli. Do pomocy wójt miał radnych wybranych przez mieszkańców zatwierdzonych przez naczelnika powiatu. Od 1859 roku sołtysów wybierali już sami mieszkańcy. (… ).” [ strona 13 – 17 ].
http://www.komarowkapodlaska.pl/asp/pli ... orzadu.pdf
Krzysztofie, jeżeli jesteś zainteresowany pogłębieniem informacji na temat administracji gmin w Królestwie Polskim to poniżej zamieszczam link do opracowania Tomasza Dzikiego pt. Administracja gmin wiejskich w Królestwie Polskim w latach 1815 – 1864, które ukazało się w Klio. Czasopismo poświęcone dziejom Polski i powszechnym PL ISSN 1643-8191, t. 32 (1)/2015, s. 111–138.
Tu jest link:
http://apcz.pl/czasopisma/index.php/KLI ... 5.005/6845
Pozdrawiam – Roman.
-
Krzysztof_Wasyluk
- Posty: 766
- Rejestracja: śr 02 kwie 2008, 22:51
Dziękuję Romku za obszerny materiał. Problem jednak w tym, że moje pytanie dotyczyło wójta pańszczyźnianego. Tego określenia dotychczas nie spotkałem, a sądzę, że ma ono swój sens różny od "zwykłego" wójta.
Natomiast umknęło mi, że Napoleon wprowadził wolność osobistą. To tłumaczy to moje niedostrzeganie chłopów pańszczyźnianych w metrykach.
Krzysztof
Natomiast umknęło mi, że Napoleon wprowadził wolność osobistą. To tłumaczy to moje niedostrzeganie chłopów pańszczyźnianych w metrykach.
Krzysztof
Krzysztof Wasyluk
-
Warakomski
- Posty: 928
- Rejestracja: śr 29 lut 2012, 16:28
Do kolekcji dorzucam „Ober Woyta”.
Rzecz dzieje się w 1809 r. w gminie wigierskiej, wsi Tartak. Narodziny córki zgłasza Józef Warakomski Ober Woyt. Wydaje mi się, że w tym przypadku to jakaś pozostałość po Prusach Nowowschodnich.
Akt 25
http://szukajwarchiwach.pl/63/167/0/1/2 ... FF3PNvsoAg
Krzysztof
Rzecz dzieje się w 1809 r. w gminie wigierskiej, wsi Tartak. Narodziny córki zgłasza Józef Warakomski Ober Woyt. Wydaje mi się, że w tym przypadku to jakaś pozostałość po Prusach Nowowschodnich.
Akt 25
http://szukajwarchiwach.pl/63/167/0/1/2 ... FF3PNvsoAg
Krzysztof
-
Płowik_Hubert
- Posty: 367
- Rejestracja: pn 13 wrz 2010, 16:17
- Lokalizacja: Błonie
Krzysztofie, chciałbym zaproponować możliwą wersję pochodzenia terminu "wójt pańszczyźniany". Napoleon wprowadził gminy, które pokrywały się z terenem parafii, w której sporządzano akta stanu cywilnego, czyż nie? I owszem, taka gmina powinna mieć wójta w myśl ówczesnego prawa. Dla przykładu moja parafia Złaków Kościelny posiadała dwie wsie prywatne (Stępów i Wola Stępowska), folwark Teresów należący do Stępowa i z niego wydzielony (folwark stał się później wsią) oraz od ok 1860 folwark Długie. W historii te dwie prywatne wędrowały pomiędzy dwoma parafiamii i w konsekwencji nawet równocześnie część powinności szła do Luszyna a część do Złakowa.
Wracając do sedna. Pozostałe wsie były własnością arcybiskupów, następnie po rozbiorach pruską rządową, później nadane marsząłkowi francuskiemu przez Napoleona, by stać się wsiami rządowymi (1820-1839 zniesiono tu pańszczyznę przez WKs. Konstantego).
Skoro wsie były rządowe to skąd wziąć wójta? A przecież jeszcze z czasów biskupich pozostały tzw. "wójtostwa", wiem że jeszcze w latach 20. XIX te wójtostwa zamieszkiwali szlachcice, co potwierdzają metryki. Wg mnie wójt gminy pełnił funkcje administracyjne, natomiast dawni wójtowie z wójtostw pozostali "wójtami" w zakresie tradycyjnych swych obowiązków. Dzierżawili wójtostwa bądź posiadali je na podstawie przywileju i byli reprezentatami właściciela dóbr we wsi. Taki wójt po prostu posiadał coś na rodzaj folwarku (wójtostwo) gdzie na tym gruncie mógł mieć osiedlonych własnych włościan, a jeśli dzierżawił całą wieś to mógł zarządzać też wszystkimi włościanami. To u niego na "wójtostwie" mogli odrabiać pańszczyznę, bądź mógł ich skierować do innego folwarku, gdy np. posiadał lub dzierżawił więcej niż jedną wieś i jeden folwark. W czasach biskupich wójt wybierał sobie "radzkich" czyli radnych, ławników którzy byli pośrednikami między gromadą a wójtem.
Podsumowując wójt był mianowany z mocy prawa i administrował gminą, a wójt pańszczyźniany zwyczajowo ze względów tradycyjnych i ekonomicznych przodował gromadzie chłopów, którzy byli jemu, bądź właścicielowi dóbr poddani gruntem.
Może nie mam racji, ale zgodzimy się wszyscy że w metrykach spotykamy zapisy które odległe są ówczesnemu prawu i naprawdę ciężko je wytłumaczyć.
Pozdrawiam,
Adam
Wracając do sedna. Pozostałe wsie były własnością arcybiskupów, następnie po rozbiorach pruską rządową, później nadane marsząłkowi francuskiemu przez Napoleona, by stać się wsiami rządowymi (1820-1839 zniesiono tu pańszczyznę przez WKs. Konstantego).
Skoro wsie były rządowe to skąd wziąć wójta? A przecież jeszcze z czasów biskupich pozostały tzw. "wójtostwa", wiem że jeszcze w latach 20. XIX te wójtostwa zamieszkiwali szlachcice, co potwierdzają metryki. Wg mnie wójt gminy pełnił funkcje administracyjne, natomiast dawni wójtowie z wójtostw pozostali "wójtami" w zakresie tradycyjnych swych obowiązków. Dzierżawili wójtostwa bądź posiadali je na podstawie przywileju i byli reprezentatami właściciela dóbr we wsi. Taki wójt po prostu posiadał coś na rodzaj folwarku (wójtostwo) gdzie na tym gruncie mógł mieć osiedlonych własnych włościan, a jeśli dzierżawił całą wieś to mógł zarządzać też wszystkimi włościanami. To u niego na "wójtostwie" mogli odrabiać pańszczyznę, bądź mógł ich skierować do innego folwarku, gdy np. posiadał lub dzierżawił więcej niż jedną wieś i jeden folwark. W czasach biskupich wójt wybierał sobie "radzkich" czyli radnych, ławników którzy byli pośrednikami między gromadą a wójtem.
Podsumowując wójt był mianowany z mocy prawa i administrował gminą, a wójt pańszczyźniany zwyczajowo ze względów tradycyjnych i ekonomicznych przodował gromadzie chłopów, którzy byli jemu, bądź właścicielowi dóbr poddani gruntem.
Może nie mam racji, ale zgodzimy się wszyscy że w metrykach spotykamy zapisy które odległe są ówczesnemu prawu i naprawdę ciężko je wytłumaczyć.
Pozdrawiam,
Adam
-
Krzysztof_Wasyluk
- Posty: 766
- Rejestracja: śr 02 kwie 2008, 22:51
Adamie, jest to jakiś pomysł. Jednak - metryki z Janowa Podlaskiego przerzucam od lat i dotychczas nie natknąłem się na taki zapis. Zakalinki o których w akcie mowa to część dóbr konstantynowskich, które jeśli nie mylę się należały do Aleksandrowiczów. Gminy z parafią bym nie utożsamiał, gdyż na tym terenie nakładały się parafie rzymsko-katolickie (na ogół rozległe), z parafiami grecko-katolickimi.
Ten Pliszka w akcie był zapewne jakimś ekonomem, czyli tu nazwanym wójtem pańszczyźnianym. Do aktu zajrzałem, aby zweryfikować, czy jest związek z innymi Pliszkami, których kilkoro mam w drzewie. Teraz chyba będę musiał sprawdzić tego, czy w innych aktach zachowuje to stanowisko, czy też jest kimś innym.
Krzysztof
Ten Pliszka w akcie był zapewne jakimś ekonomem, czyli tu nazwanym wójtem pańszczyźnianym. Do aktu zajrzałem, aby zweryfikować, czy jest związek z innymi Pliszkami, których kilkoro mam w drzewie. Teraz chyba będę musiał sprawdzić tego, czy w innych aktach zachowuje to stanowisko, czy też jest kimś innym.
Krzysztof
Krzysztof Wasyluk
-
Warakomski
- Posty: 928
- Rejestracja: śr 29 lut 2012, 16:28
Z nazewnictwem związanym z administracją i to jeszcze zmieniającą się w stosunkowo krótkim czasie jest problem. A jeżeli dochodzą do tego jakieś miejscowe zaszłości nazewnicze, niekoniecznie znajdujące odzwierciedlenie w obowiązującym prawie, zawsze jest kłopot.
Odniosę się do administracji prowincji pruskiej zwanej Prusami Nowowschodnimi. Prowincję podzielono na dwa departamenty: płocki i białostocki. Władzę w departamentach sprawowały kolegialne organy tj. kamery wojenno ekonomiczne. Departamenty podzielono na powiaty, na których czele stali landraci do ich uprawnień administracyjnych należały głównie sprawy podatkowe i wojskowe.
Wsie tworzyły gromadę, która posiadała osobowość publicznoprawną i stanowiła jednostkę samorządową. Na jej czele stał SOŁTYS, mający do pomocy ławników. Byli oni powoływani przez właściciela ziemskiego, ale zatwierdzał ich landrat. Sołtys z ławnikami sprawowali funkcje administracyjno-skarbowe, a zwłaszcza podatkowe.
Nie odniosłem się do miasta, ponieważ to nas tutaj nie interesuje.
Krzysztof
Odniosę się do administracji prowincji pruskiej zwanej Prusami Nowowschodnimi. Prowincję podzielono na dwa departamenty: płocki i białostocki. Władzę w departamentach sprawowały kolegialne organy tj. kamery wojenno ekonomiczne. Departamenty podzielono na powiaty, na których czele stali landraci do ich uprawnień administracyjnych należały głównie sprawy podatkowe i wojskowe.
Wsie tworzyły gromadę, która posiadała osobowość publicznoprawną i stanowiła jednostkę samorządową. Na jej czele stał SOŁTYS, mający do pomocy ławników. Byli oni powoływani przez właściciela ziemskiego, ale zatwierdzał ich landrat. Sołtys z ławnikami sprawowali funkcje administracyjno-skarbowe, a zwłaszcza podatkowe.
Nie odniosłem się do miasta, ponieważ to nas tutaj nie interesuje.
Krzysztof