jak zrozumieć zdania ?

[Christian_Orpel]

W przywileju z końca 17 tego wieku, z Koźmina Wlkp, są podane obowiązki właściciela sołectwa we wsi Kaniew.
Wśród nich, "drogi" czyli "fury" do Bydgoszczy, Torunia, Wrocławia, Poznania.

A potem jest taki tekst :

A iezeliby tyz co z domu brał lub zbozę lubo co inszego coby za tę fure zawazyło; to iest cwiercien pięc zboza wielkiey miary, tedy mu powinno za dwie drodze rachowac, Powinien będzie przy zwierzencu pięc przęseł grodzic, na stawie kaniewskim tonie trzy przeręble przerębowac. Do strzyzenia owiec iedno posłac będzie powinien

Miałbym pytania :

* Co to znaczy "za dwie drodze rachować" ? (a o co dokładnie chodzi w tym zdaniu ? )
** O jakiej pracy dokładnie chodzi przy tym stawie ? Co należy tu zrobić ?
*** Co znaczy "jedno" w ostatnim zdaniu ?

Dziękuję za pomoc

Pozdrawiam

Chrystian

[majkuss]

* fura czyli droga - wożenie - czyli przewożenie i szczegóły, jakiego rodzaju przewiezione towary mają być liczone do ogólnego obowiązku przewozu
** wydaje mi się, że chodzi tu o wykuwanie czy wycinanie przerębli, żeby się zwierzęta w stawie nie podusiły albo dla uzyskania brył lodu
*** jedno to chyba to samo co jeno, tylko. Obowiązkiem ma tu być samo wezwanie, posłanie po strzygącego

[Bozenna]

Chrystian,
"za dwie drodze rachowac" - podwojnie zaplacic (payer le double)
"przerebie przerebowac" - wyciac drzewa (couper les arbres)
"na stawie kaniewskim" - kolo stawu kaniewskiego (près de l'étang kaniewski)
J'espère avoir bien compris.
Amitiés,
Bozenna

[kwroblewska]

W przywileju z końca 17 tego wieku, z Koźmina Wlkp, są podane obowiązki właściciela sołectwa we wsi Kaniew.

A potem jest taki tekst :

A iezeliby tyz co z domu brał lub zbozę lubo co inszego coby za tę fure zawazyło; to iest cwiercien pięc zboza wielkiey miary, tedy mu powinno za dwie drodze rachowac, Powinien będzie przy zwierzencu pięc przęseł grodzic, na stawie kaniewskim tonie trzy przeręble przerębowac. Do strzyzenia owiec iedno posłac będzie powinien

Chrystian

Jeśli były to obowiązki "są podane obowiązki właściciela sołectwa we wsi Kaniew".

na stawie kaniewskim tonie trzy przeręble przerębowac.
toń - część jeziora będąca rejonem połowów ryb http://sjp.pwn.pl/sjp/ton;2530000.html
czyli na stawie kaniewskim trzy przeręble wyrąbac aby sie ryby nie podusiły

Do strzyzenia owiec iedno posłac będzie powinien
przypuszczam, ze sołtys był zobowiązany jednego z mieszkańców swojej wsi posłac do strzyzenia owiec
___
Krystyna

[Christian_Orpel]

Macieju, Bożenno i Krystyno, bardzo Wam dziękuję za pomocne odpowiedzi .

Widzę, że w tym przywileju obowiązki są precyzyjnie określone : pięć przęseł ogrodzenia, trzy przeręble w stawie . A na końcu to "iedno" : posłać jedną osobę ... ale nie wiadomo na jak długo. Może było oczywiste, że wszystko będzie załatwione w jednym dniu ?

Z tymi furami do Torunia i Bydgoszczy, dalej nie bardzo rozumiem treści aktu, choć wiem, co to są 'fury'.

W przywileju jest pisane, że z tych miast sołtys ma przewozić z powrotem beczki śledzi lub sól, używając swojego wozu (w dobrym stanie) i swoich czterech dobrych koni.

Przypuszczam, że wóz nie był pusty w kierunku do Torunia i Bydgoszczy. Wiadomo, że szlachta masywnie eksportowała polskie zboże na zachód przez Gdańsk.

A tu mamy : A iezeliby tyz co z domu brał lub zbozę lubo co inszego .
Dlaczego ten "jeżeli" ? Dlaczego " z domu'" ? Z domu sołtysa ? Czyli sołtys korzysta z okazji, żeby sprzedać swoje własne zboże lub inne produkty ?
A dlaczego miałby płacić dwa razy ? Za co ? Jeżeli jedzie za darmo do Torunia ze swoim własnym wozem pustym i ze swoimi własnymi końmi, to w dodatku ma coś zapłacić ? Chyba nie.

Nadal jestem w mgle jeśli chodzi o tę część tego tekstu

Pozdrawiam serdecznie

Chrystian

[AdamKrawczyk]

Witam.
Ja to rozumiem tak.A jeśli by z domu wiózł zboże,lub coś innego coby na furze miejsce zajmowało/tu waga i objętość/ pięć worków po jednej czwartej zboża dużej miary,wtedy trzeba mu za dwa kursy liczyć.


Duża miara,nie wiem ile to kilogramów.

[Christian_Orpel]

Aha ! Czyli za dwie drodze = za dwie drogi .

To miałby sens !

Dziękuję bardzo i pozdrawiam

Chrystian

[kwroblewska]

tutaj występują określenia i pewnie warto poczytać i przeliczyć i cos się wyjasni
"Przy zwózce zboża z pola należało na jednego konja brać półkopy żyta a j ...... rzędzie jedynie pięciu ...... po nie SpI"Z żą, brać powinni na Koń po dwie Cwiertnie wielkiey miary za mil sześć. ... Dobrey Monety i Groszy Ośmnaście. owsa czynszowego Cwiercien Dwie." /plain- http://zbc.uz.zgora.pl/dlibra/plain-content?id=19726

JEśli sołtys brał "to iest cwiercien pięc zboza wielkiey miary, tedy mu powinno za dwie drodze rachowac"
Jeśli na wóz zabierał 2x więcej to nalezało mu policzyc jak za dwie drogi, określenie 'z domu' może jest ogólnym - z wsi, w której pełnił funkcję.
____
Krystyna

[Christian_Orpel]

Ponownie ślicznie dziękuję !

Pozdrawiam

Chrystian