Witam!
W akcie ślubu moich pradziadków z 1922 roku, pradziadek określony jest jako fabrykant. Z tego co wyczytałem to termin ten oznaczał osobę wytwarzającą jakieś dobra, właściciela fabryki. Gdzie mógłbym znaleźć więcej informacji na temat tego co wytwarzał, posiadał.
Pozdrawiam
Tomasz Kępiński
Fabrykant z Dąbrowy Górniczej
Moderatorzy: maria.j.nie, elgra, Galinski_Wojciech
-
tomek_k_1985
- Posty: 53
- Rejestracja: śr 14 sty 2015, 13:53
-
jamiolkowski_jerzy
- Posty: 3178
- Rejestracja: śr 28 kwie 2010, 19:24
- Otrzymał podziękowania: 1 time
Fabrykant z Dąbrowy Górniczej
Miałem zamiar nie wychylac sie na forum poza teren Podlasia ale tu problem wielce ciekawy
Zastanawia mnie tylko rok? Bo gdyby to było wcześniej, za caratu to nie miałbym żadnych wątpliwosci. Fabrykantem w Zagłębiu Dabrowskim określano w języku rosyjskim - co może się wydać zaskakujace - pracowników fizycznych. Dla mnie to był szok kiedy szukając przodków małżonki natrafiłem w metryce z końca XIX wieku na wpis owego fabrykanta wobec zwykłego fizycznego pracownika Huty Bankowej. Zagłębie to nie moja bajka do tamtejszych metryk trafiłem tylko przypadkowo (jeśli przodków małżonki można tak nazwać).Nie badałem wnikliwie tamtejszych realiów. Ale potwierdzenie swoich domniemań znalazłem w internecie choćby tu
http://www.mikoda.eu/historia.html
Warto zatem
1/ odpytać najstarszych członków rodziny czy posiadali fabryke byliby wtedy klasycznymi fabrykantami
2 nawiązać kontakt z regionalistami z Zagłębia bo może fabrykant to tam regionalizm który przetrwał I woinę.
A moze ktos z Zagłębia wie autorytatywnie.
Zastanawia mnie tylko rok? Bo gdyby to było wcześniej, za caratu to nie miałbym żadnych wątpliwosci. Fabrykantem w Zagłębiu Dabrowskim określano w języku rosyjskim - co może się wydać zaskakujace - pracowników fizycznych. Dla mnie to był szok kiedy szukając przodków małżonki natrafiłem w metryce z końca XIX wieku na wpis owego fabrykanta wobec zwykłego fizycznego pracownika Huty Bankowej. Zagłębie to nie moja bajka do tamtejszych metryk trafiłem tylko przypadkowo (jeśli przodków małżonki można tak nazwać).Nie badałem wnikliwie tamtejszych realiów. Ale potwierdzenie swoich domniemań znalazłem w internecie choćby tu
http://www.mikoda.eu/historia.html
Warto zatem
1/ odpytać najstarszych członków rodziny czy posiadali fabryke byliby wtedy klasycznymi fabrykantami
2 nawiązać kontakt z regionalistami z Zagłębia bo może fabrykant to tam regionalizm który przetrwał I woinę.
A moze ktos z Zagłębia wie autorytatywnie.
-
Doniec_Henry
- Posty: 785
- Rejestracja: sob 11 paź 2014, 10:56
Re: Fabrykant z Dąbrowy Górniczej.
Witam.
Może informacje zawarte w artykule Jerzego Obary z Uniwersytetu Wrocławskiego po tytułem „Germanizmy w gwarach śląskich. Adaptacja morfologiczna czasowników” pomogą Ci w ustaleniu znaczenia wyrazu ‘fabrykant’ na Śląsku:
„FABRYCJEROWAĆ (fabrizieren ‘fabrykować’) ‘wytwarzać’: na kisovńi tyś taky karńyńy z betunu fabriciyrują [Jk] → fabrykacja (Fabrikation) ‘wytwarzanie’ [Ż];
fabrykant 1. ‘właściciel fabryki’: te fabrykanty były ale bogate [Mw]; giśaug ńima fabrykantuf [Bp]; 2. ‘robotnik pracujący w fabryce’: fabrykand abo robotńig my padali [Żs]; a) ‘przezwisko robotników pracujących w cementowni’: fabrykanty
[O(G)] → fabrykantka ‘robotnica pracująca w fabryce’: fabrykantka
[Oc]; fabrykarbajter (der Fabrikarbeiter) ‘robotnik pracujący w fabryce’: moj
śfi ger je fabrykarbaitrym [RŚl]; fabrykarz ‘robotnik pracujący w fabryce’: bygeś fabrykauś [Rk]; teraz je fabrykaużym a buł gospodaużym [Bp] ⇒ robotnik; fabrykować ‘produkować w fabryce; wytwarzać’: fabrykować [O(W)] // fabrykowy ‘właściwy fabryce, należący do fabryki’: fabrykovy [Sn] ⇒ fabrycki, fabryczny”.
Pozdrawiam – Roman.
Może informacje zawarte w artykule Jerzego Obary z Uniwersytetu Wrocławskiego po tytułem „Germanizmy w gwarach śląskich. Adaptacja morfologiczna czasowników” pomogą Ci w ustaleniu znaczenia wyrazu ‘fabrykant’ na Śląsku:
„FABRYCJEROWAĆ (fabrizieren ‘fabrykować’) ‘wytwarzać’: na kisovńi tyś taky karńyńy z betunu fabriciyrują [Jk] → fabrykacja (Fabrikation) ‘wytwarzanie’ [Ż];
fabrykant 1. ‘właściciel fabryki’: te fabrykanty były ale bogate [Mw]; giśaug ńima fabrykantuf [Bp]; 2. ‘robotnik pracujący w fabryce’: fabrykand abo robotńig my padali [Żs]; a) ‘przezwisko robotników pracujących w cementowni’: fabrykanty
[O(G)] → fabrykantka ‘robotnica pracująca w fabryce’: fabrykantka
[Oc]; fabrykarbajter (der Fabrikarbeiter) ‘robotnik pracujący w fabryce’: moj
śfi ger je fabrykarbaitrym [RŚl]; fabrykarz ‘robotnik pracujący w fabryce’: bygeś fabrykauś [Rk]; teraz je fabrykaużym a buł gospodaużym [Bp] ⇒ robotnik; fabrykować ‘produkować w fabryce; wytwarzać’: fabrykować [O(W)] // fabrykowy ‘właściwy fabryce, należący do fabryki’: fabrykovy [Sn] ⇒ fabrycki, fabryczny”.
Pozdrawiam – Roman.
-
popoludnica
- Posty: 26
- Rejestracja: pt 16 cze 2017, 21:57
Re: Fabrykant z Dąbrowy Górniczej.
W akcie ślubu moich pradziadków z 1903r w Ostrowcu (świętokrzyskie) pradziadek również jest "fabrykantem", z metryk narodzin dzieci "zamieszkałym w cukrowni". Przesłanki raczej wskazują na wersję fabrykanta robotniczą, więc *przypuszczam* że zwrot stosowany byl powszechnie, nie tylko na Śląsku. Próbowałam to potwierdzić w archiwach cukrowni, bez większych sukcesów niestety (zdalnie).
A u tomka_k może podobnie inne metryki wskażą inne istotne szczegóły (narodzin dzieci, świadkowania, zgonu)?
* Moderacja (c.k) Dla przypomnienia Regulamin:
4. Formułowanie treści wiadomości (postów).
o. Na tym Forum każdy post podpisujemy: imieniem, lub imieniem i nazwiskiem.
- Zasada ta będzie rygorystycznie przypominana przez Administratora i Moderatorów. Nieprzestrzeganie jej sankcjonowane będzie ostrzeżeniem. Jeżeli każdorazowe podpisywanie postu jest kłopotliwe, wtedy można ustawić automatyczny podpis, który jest widoczny pod każdym wysłanym postem. Instrukcja jak to zrobić
A u tomka_k może podobnie inne metryki wskażą inne istotne szczegóły (narodzin dzieci, świadkowania, zgonu)?
* Moderacja (c.k) Dla przypomnienia Regulamin:
4. Formułowanie treści wiadomości (postów).
o. Na tym Forum każdy post podpisujemy: imieniem, lub imieniem i nazwiskiem.
- Zasada ta będzie rygorystycznie przypominana przez Administratora i Moderatorów. Nieprzestrzeganie jej sankcjonowane będzie ostrzeżeniem. Jeżeli każdorazowe podpisywanie postu jest kłopotliwe, wtedy można ustawić automatyczny podpis, który jest widoczny pod każdym wysłanym postem. Instrukcja jak to zrobić
-
tomek_k_1985
- Posty: 53
- Rejestracja: śr 14 sty 2015, 13:53
Re: Fabrykant z Dąbrowy Górniczej.
Możliwe że użyto określenia "fabrykant" mając na myśli robotnika. Ślub miał miejsce w 1922 a mój dziadek urodził się w 1926. Pradziadek w chwili drugiego ślubu w 1922 miał już 51 a żona 19. Zmarł do wojny lub w jej trakcie. Jego żona ponownie wyszła za mąż i zmarła 1967. Dziadek zmarł w 1981. Bardzo mało przekazów się zachowało a kontaktu z rodziną dziadka nie mam. Badanie tej gałęzi jest możliwe tylko za pomocą dokumentów. W 1926 roku pradziadek określony jest jako robotnik i mieszkają już w Będzinie.
Dziękuję wszystkim za rady.
Dziękuję wszystkim za rady.