Nazwiska - B

[rjniwy]

Witam Pani Ewo.
Uprzejmie proszę o sprawdzenie pochodzenia nazwisk Bulas, Byrski/Berski.
Dziękuję i pozdrawiam Roma Janosz

[Ewa_Szczodruch]

Witam

Berski, Byrski – nie znalazłam

Bulas (bez daty źródłowej) – w grupie nazwisk pochodzących od podstawy bul-, od bula, buła ‘zgrubienie, guz’, od prasłowiańskiego buliti ‘obrzmiewać, pęcznieć; wytrzeszczać oczy’.

Źródło: Kazimierz Rymut, "Nazwiska Polaków. Słownik historyczno - etymologiczny", Instytut Języka Polskiego PAN, Kraków 1999

[Ewa_Szczodruch]

Witaj Iwono

Bawolski (bez daty źródłowej) – w grupie nazwisk pochodzących od bawół ‘duże zwierzę podobne do bydła domowego’.

Bobela (bez daty źródłowej) – w grupie nazwisk pochodzących od bób ‘roślina z rodziny motylkowatych; jej owoc, ziarno’; od bobo ‘straszydło, strach’.

Źródło: Kazimierz Rymut, "Nazwiska Polaków. Słownik historyczno - etymologiczny", Instytut Języka Polskiego PAN, Kraków 1999

[Ewa_Szczodruch]

Witaj Andrzeju

Jarocki 1388 – od nazwy miasta Jarocin (kaliskie).

Źródło: Kazimierz Rymut, "Nazwiska Polaków. Słownik historyczno - etymologiczny", Instytut Języka Polskiego PAN, Kraków 1999

[serroz]

Dzień dobry!
Chciałbym się dowiedzieć skąd pochodzi nazwisko mojej matki : Budukiewicz, także proszę o pomoc w ustaleniu etymologii nazwiska Budukiewicz.
Proszę osoby, które wiedzą coś o takim nazwisku o pomoc.
Dziękuje bardzo,Siergiej.

[Ewa_Szczodruch]

Witaj Siergieju

Budukiewicz (bez daty źródłowej) – w grupie nazwisk pochodzących od podstawy bud-, por. buda, budzić, imiona złożone typu Budzisław.

Źródło:, Rymut K. "Nazwiska Polaków. Słownik historyczno - etymologiczny", Instytut Języka Polskiego PAN, Kraków 1999

[serroz]

Dzięki, pani Ewo!
Niestety, mama już nie żyje,ale pamiętam moja babcia wspominała nazwy miejsc: Suwałki, Wigry.Więc w tym rejonie jest wieś o nazwie Buda Ruska, czy może być jakikolwiek związek między Budą Ruską a nazwiskiem?
Pozdrawiam Siergiej.Zaporoże.

[serroz]

Dziękuje za uwagę,za odpowiedź- będę szukać,muszę. Przepraszam, ja nie mam takiej księgi (Rymut K. "Nazwiska Polaków"), dlatego chcę zapytać : co oznacza ten ogonek "kiewicz"w polskich nazwiskach.
Z góry dziękuje,Siergiej.

[Virg@]

[...] co oznacza ten ogonek "kiewicz" w polskich nazwiskach […]
Siergiej

Ten „ogonek”, patronimiczny formant -ewicz, wskazuje na odojcowski charakter nazwiska.
Formant, to jest ten element, który dodany do podstawy tworzy nowy wyraz. W tym przypadku -ewicz, w języku polskim jest przyrostkiem pełniącym funkcję patronimiczną.

Nazwisko Budukiewicz (Bud+uk+i+ewicz) tworzy zatem podstawa Bud, formant (przyrostek) –uk- (tu jako postfiks, występując po rdzeniu wyrazowym), -i- oraz formant (przyrostek) -ewicz.

Rzeczpospolita Obojga Narodów była państwem niejednolitym narodowościowo. Była krajem Litwinów, Ukraińców, Białorusinów, Żydów, Niemców, którzy pozostawili po sobie ślad w postaci mniej lub bardziej obco brzmiących nazwisk. Na przykład nazwiska pochodzące z terenów dawnego Wielkiego Księstwa Litewskiego, to te zakończone na -wicz, bardzo pospolite (porównaj: Mickiewicz, Sienkiewicz – od Sienko [Symeon], Kozakiewicz, Borysewicz, Mackiewicz itd.).

Nazwisko Budukiewicz, prawdopodobnie, mogło powstać pod wpływem języka ukraińskiego lub białoruskiego. Nazwiska patronimiczne były i są nadal znacznie rzadsze w Polsce niż nazwiska odmiejscowe. Proweniencję wschodniosłowiańską ma również sufiks –uk (Kondratiuk, Martyniuk, Maleńczuk).

„[…] przyrostki -ewicz oraz -owicz i -ak oraz pochodne -czak, -owiak, -ek, pochodne -czek, -ik, pochodne -czyk, -uk, pochodne -czuk, -ec, pochodne -owiec i -ewiec pełnią funkcję patronimiczną, tj. nazywają dzieci od nazwiska ojca (a w przypadku nieznajomości ojca od nazwiska matki) […]” (zob. Edward Breza, Nazwiska Pomorzan: pochodzenie i zmiany. Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, 2004, t. III, s. 9).

Tyle moich wiadomości, na temat tego „ogonka” .
Może ktoś z polonistów potwierdzi lub zdementuje tę wiadomość, której tak całkiem pewna, to jednak nie jestem. Szczególnie tego „i”. Czy rzeczywiście pojawiło się ono aby połączyć -uk i -ewicz, czy też znalazło się w nazwisku z innej przyczyny, na przykład aby zmiękczyć?

Łączę pozdrowienia –
Lidia

[Wladyslaw_Moskal]

Lidio,

niewiele mozna dodac do Twojego wpisu.
Prof. K. Rymut pisze, ze .."po spolgloskach tylnojezykowych k, g, ch, nastepuje [..przejscie o] w e. Zmiana ta dokonala sie w tym wypadku pod wplywem bialoruskim i zaszla stosunkowo pozno. Pierwsze zapisy typu Jankiewicz pochodza z konca XV w. z kresow polnocno-wschodnich. Zmiana ta nie zostala przeprowadzona do konca i dzis mamy Jankiewicz i Jankowicz, Markiewicz obok Markowicz, Eustachiewicz i Estachowicz, Langiewicz i Langowicz." [Nazwiska Polakow. Slownik historyczno-etymologiczny].

Pozdrawiam,
Wladyslaw

[serroz]

Dziękuje uprzejmie wszystkim za wyczerpujące odpowiedź, ponieważ to dla mnie wyjątkowo ważne.Tu, gdzie ja mieszkam, w kraju całkowicie zrusyfikowanym i oczyszczonym historycznie praktycznie nie ma możliwości na otrzymywanie jakiejkolwiek informacji stosunkowo przeszłości.
Pozdrawiam,Siergiej.Zaporoże.

[Rafal_Poneta06]

Pochodzenie nazwiska BŁACH

[Ewa_Szczodruch]

Witaj Rafale

Błach 1336 - od imion na Bła- , typu Błażej.

Źródło: Kazimierz Rymut, "Nazwiska Polaków. Słownik historyczno - etymologiczny", Instytut Języka Polskiego PAN, Kraków 1999

[marbej]

Witam,

Pani Ewo, a czy ja mógłbym prosić o wyjaśnienie nazwiska Betlej tudzież Betley? Jako, że to nazwisko nie jest notowane w Słowniku staropolskich nazw osobowych, nie bardzo do mnie przemawia Rymut pisząc, iż nazwisko Betlej pochodzi od nazwy biblijnego miasta Betlejem (hebr. ‘dom chleba’) położonego w środkowej części Palestyny. Por. K. Rymut, Nazwiska Polaków, t. 1., Kraków 1999, s. 30. Dochodzą do mnie informację, że niektórzy Betley'e mają pochodzenie angielskie. W samej Anglii jest też miejscowość Betley.
Ciekaw zatem jestem ogromnie jak to z tym moim nazwiskiem jest

--
Pozdrawiam,
Marcin Betlej

[Ewa_Szczodruch]

Witaj Marcinie

Potwierdzę tylko to, co znalazłeś:

Betlej, Betley (bez dat źródłowych) znalazłam w grupie nazwisk pochodzących od nazwy biblijnego miasta Betlejem.

Tyle źródła.

A z doświadczenia wiem, że najpewniejsze etymologie swoich nazwisk tworzą genealodzy rodzinni. Masz podstawy, by sięgnąć po źródła angielskie. Ja ich nie posiadam. Powodzenia życzę