1852 r. kontrole parafii

[korneluk-kornyluk]

Witam
Nie byłam do końca pewna w którym dziale zamieścić temat, na całym forum nic podobnego nie znalazłam. Zacznę od początku.
Podczas badań prowadzonych na podstawie ksiąg metrykalnych napotkałam na wpisy kontrolne dziekana feralnego pod rokiem 1852. Wiele ksiąg zostało opatrzone takim wpisem kontrolnym. Próba zasięgnięcia informacji u miejscowego księdza proboszcza zakończyła się niepowodzeniem. Księgi kontroli parafii z tego okresu nie są przechowywane w archiwum parafialnym. w takiej sytuacji ślad kontroli się urwał. Sama kontrola jest na tyle interesująca z jednego głównego powodu: podczas tej kontroli zostały sporządzone indeksy do najstarszych ksiąg z XVII i XVIII, które, jak wynika z komentarzy dołączonych do kilku pozycji indeksu, były już wówczas w bardzo złym stanie i spisywane były w sposób nieczytelny ("jakby w Anglii pisał i tylko dla siebie"). Również te indeksy były podpisane przez Dziekana Feralnego. Może istnieje jakiś artykuł lub opracowanie na temat dziejów wizytacji parafii? Napewno ułatwiłoby mi to sprawę.
Inna sprawa dotyczy stanu tych najstarszych ksiąg. Jeżeli księgi były prowadzone w dwóch egzemplarzach to możliwe, że w parafii jest przechowywany brudnopis, niewiem. Kuria niechętnie udostępnia księgi znajdujące się w archiwum diecezjalnym. Sprawa stanęła w miejscu.

[kwroblewska]

Wydaje mi si, że Dziekan Foralny nie Feralny. Póki co spróbuj przeszukać google.

Krystyna

[korneluk-kornyluk]

Pewnie, że Foralny. Szukałam w googlach, bez skutku

[Lina]

Witam!
Jeżeli już to Dziekan Faralny od Fary
np.
http://www.wasosz-gorny.friko.pl/page/s_cmentarz.html
Pozdrawiam.Lina

[Bea]

Nie wiem o jaką diecezję chodzi, ale np w 1817 roku biskup płocki, Adam Michał Prażmowski, który dopiero co objął urząd, polecił odbyć wizytacje w całej diecezji płockiej.
Przede mną leży właśnie opracowanie protokółów z tych wizytacji w dekanacie mławskim wydane przez ks. Michała Mariana Grzybowskiego: "Z archiwaliów diecezjalnych płockich XIX w. Zeszyt 8. Dekanat mławski".
Z opracowania wynika, że w tym konkretnym przypadku wizytatorem był dziekan, który objechał wszystkie parafie w dekanacie i pozbierał i zweryfikował protokoły o stanie poszczególnych parafii. A więc o stanie materialnym kościoła, plebanii, wyposażenia świątyni, po spis z czego ksiądz i parafia się utrzymuje, czy jest szkoła w parafii, ile jest katolików, a ile osób innego wyznania, jakie wsie należą do parafii i jaki jest stan ksiąg parafialnych - to tak w wielkim skrócie.
Ks. Grzybowski opracował także inne dekanaty diecezji płockiej, zeszyty dostępne raczej w obiegu wtórnym niż w księgarniach, bo wydane w małym nakładzie.

Jak można się domyśleć podobne wizytacje odbywały się w innych diecezjach, a protokółów wizytacyjnych najpewniej trzeba szukać w Archiwum Diecezjalnym.

[peters]

W jednej z ksiąg, które napotkałem, jako przyczynę ówczesnej kontroli 1852/1853 wpisano: W wykonaniu rozporządzenia JW Biskupa Administratora Archidiecezyi Warszawskiej na polecenie Władz Rządowych.... Numerowano karty, chyba też akty. Zapełniano puste miejsca w księdze tak, aby nie można było nic dopisywać. Robiono sumariusze. Na pewno dotyczyło to chrztów i małżeństw, ale mam wrażenie, że zgonów już nie, a na pewno nie zawsze. Być może wynikało to z ówczesnych przepisów prawa cywilnego. Było to zapewne swego rodzaju rozszerzeniem przepisów KCKP dotyczących akt stanu cywilnego na księgi trydenckie. Może pomocne to było w dochodzeniu ojcostwa lub postępowaniach spadkowych?

Pozdrawiam
Piotr

[kwroblewska]

Wpisując w google Dziekan Foralny wyskakuje 113 ciekawych wyników.

Krystyna

[peters]

W innej z ksiąg z diecezji kujawsko-kaliskiej jest odniesienie do zarządzenia Konsystorza Generalnego Kaliskiego z czerwca 1852 Nr 528 i reskryptu Komisji Rządowej Spraw Wewnętrznych i Duchownych z 5/17 maja 1852 nr 1969/12845. Jako cel podano zabezpieczenie metrykalnych ksiąg łacińskich (od najstarszych do roku 1808) przed zniszczeniem. Polecenie dotyczyło wszystkich ksiąg, w tym zgonów.

Piotr

[korneluk-kornyluk]

Chodzi o parafie z terenu diecezji lubelskiej.

Napewno wizytował Dziekan Foralny - Decanus Forancus
http://genepedia.pl/index.php/S%C5%82ow ... h_%C5%82ac.

Swoją drogą ciekawe jakie miał obowiązki.

Pozdrawiam

[Al_Mia]

Witam

Może ktoś się orientuje, gdzie mogą być przechowywane dokumenty wizytacji biskupiej parafii z diecezjii warszawskiej XVIII i XIX w.
?

Pytałam już w AAD Warszawa- odpowiedź brzmi: nie mamy.

pozdrawiam

Ala

[Sroczyński_Włodzimierz]

wizytacje z XVIII ? w AAP i AAW
http://archiwum.mkw.pl/zasoby/Archidiakonat.pdf
i na parafiach też

z XIX podobnie (ale bez AAP:)

[Al_Mia]

Och, dziękuję bardzo.

Ala