Nazwiska - Ch

[Wiciu]

Witam,

czy mogę prosić o wyjaśnienie pochodzenia nazwiska Chaładynowski ?

dziękuję

pozdrawiam

Paweł Witczak

[Ewa_Szczodruch]

Witam

Nazwiska tego nie ma w "Słowniku" prof. Rymuta.

Może pochodzić od gwarowego haładeja 'urwis'.

[Aftanas_Jerzy]

Witam!
Jako tłumacz zaryzykuję swój wariant, jako propozycję do weryfikacji i ew. potwierdzenia przez specjalistów:
Chaładynowski może pochodzić od dialektowego słowa ukraińskiego 'chałajda' (халайда) = włóczęga,
Hadynkówna też chyba od ukraińskiego potocznego 'hadyna' (гадина) = gadzina, gad (też ludowe określenie zwierząt domowych). Zdrobnienie 'hadynka' = gadzinka.
Wariant fonetyczny - Chadynka.

[Wiciu]

Witam,

Panie Jerzy, dziękuję za trop ukraiński. Znalazłem u mormonów kolejne akta i wychodzi, że nazwisko brzmiało Haładyn (Chaładyn). Wygląda, że obecnie jest ono rozpowszechnione w południowo-zachodniej "ćwiartce" Polski.
Co do Ukrainy to wątpię, żeby moi przodkowie wywodzili się stamtąd. To byli chłopi, przede wszystkim z Mazowsza.

pozdrawiam

Paweł Witczak

[Aftanas_Jerzy]

Witam,

Panie Jerzy, dziękuję za trop ukraiński. Znalazłem u mormonów kolejne akta i wychodzi, że nazwisko brzmiało Haładyn (Chaładyn). Wygląda, że obecnie jest ono rozpowszechnione w południowo-zachodniej "ćwiartce" Polski.
Co do Ukrainy to wątpię, żeby moi przodkowie wywodzili się stamtąd. To byli chłopi, przede wszystkim z Mazowsza.

pozdrawiam

Paweł Witczak

Witam!
Potwierdził Pan moje domysły o strukturze morfolodicznej nazwiska Chaładynowski, składającego się z podstawy + yn(in) + (o)wski. Sufiks -owski to dodatek najpóźniejszy (XIX wiek). Szukałem podstawy "chaład" w językach słowiańskich, a że nie jestem profesjonalistą, a moja wiedza onomastyczna jest niewielka, to i rezultaty są takie jakie są. Dlatego wspomniałem w swoim poście o konieczności zasięgnięcia opinii specjalistów (np w którejś z uniwersyteckich poradni języka polskiego dostępnych w internecie, np UJ-u).
Niewątpliwie końcówka -yn (-in) jest stara i ma źródła w języku prasłowiańskim. Zachowały się w dialektach rosyjskich i ukraińskich., a w polskich nieznacznie. Przykłady: bratin (brat), czeladin (od czeladź), gospodin (pan), Rusin (od Ruś), z Bogurodzicy znamy zwrot "..Twego Syna Gospodzina.." . Z czasem nastąpiły zróżnicowania wymowy: wymowa ukraińska sufiksów '-ин' to 'yn' , w odróżnieniu od rosyjskiego i polskigo 'in' . Wskazuje się na bliskie odpowiedniki w innych językach indoeuropejskich, a głównie bałtyckich: litewskie -unas i -inas, łotewskie -inš.
Szczególnie produktywny jest ten sufiks do tworzenia nazw osobowych patronimów i apelatywów w j. rosyjskim i ukraińskim: rosyjskie imiona odojcowskie (otczestwa) i nazwiska: Василин, Путин, Данкин, Есенин; mniej u Ukraińców: Базилин, Марин, Петрусин, Юлянин.
Wracając do określenia pochodzenia podstawy: "chaład", nasuwaja się nastepujące pomysły:
1. wg Słownika etymologicznego j. rosyjskiego Fasmera: <cytuję>
ГАЛ
"голое место", смол., галое болото "безлесное болото" (Добровольский). Связано чередованием гласных с голый, укр. гал "прогалина, просека", гало – то же и "лесное озеро"; см. Р. Смалšь-Стоцкий, "Slavia" 5, 36; Бернекер 1, 294.
A stąd blisko do ukraińskiego i polskiego okreslenia: <hala> = polana, przesieka (od 'gołe miejsce').
2. Słownik etymologiczny nazwisk rosyjskich Afonina: <cytat)
a)Отчество от прозвища из русского диалектного галяма - "длинный, долговязый" (общеславян.; ср. болг. голям - "большой", в восточной Болгарии есть фамилия Голямов, в западной Болгарии - Големов).
b) Галядин - Фамилии от крестильного имени Фалалей (от греческого «цветущая маслина»). Часто Фалалеем или Фалей называли, независимо от подлинного имени, простоватого, недогадливого человека. Халюта - уменьшительная форма имени Халалей - Фалалей.
Wniosek:
Najbliższa mi jest wersja 1.
I jeszcze jedna uwaga: kształtowanie pojęć i nazw prasłowiańskich kończyło się w ok. VI wieku n.ery, kiedy nie było Polaków w Polsce, a Mazowsze nawet nikomu nie śniło się. Ślady tych pojęć i nazw przetrwały w różnym stopniu w różnych językach słowiańskich i mimo rozwoju języków narodowych są do zidentyfikowania przez językoznawców i określenia możliwych wariantów etymologii współczesnych nazwisk, ale nie rodowodów ich nosicieli.

[Aftanas_Jerzy]

Witam!
Dzisiaj napotkałem w "Słowniku słowiańsko-polskim" - wyd. Lwów 1830r w języku liturgicznym cerkiewno-słowiańskim słowo pokrewne z podanym wcześniej wg Fasmera słowem ukraińskim "гал ". Jest to w starocerkiewnym zapisie:
ⲭⲁлꙋгⲁ (czytaj -'chałyga') = pole ogrodzone (ogród).
Dodaję do kolekcji prawdopodobnych znaczeń podstawy nazwiska Chaład-ynowski.

[reflex1]

Witam,
Bardzo proszę o wyjaśnienie pochodzenia nazwiska Chudzik/Hudzik

Pozdrawiam
Paweł

[Ewa_Szczodruch]

Witam

Chudzik 1546 - od chudy.

Hudzik - od chudy.

Źródło: Kazimierz Rymut, "Nazwiska Polaków. Słownik historyczno - etymologiczny", Instytut Języka Polskiego PAN, Kraków 1999

[tomaszchary]

pochodzenie nazwiska Charytoniuk, Charyton - bardzo proszę o informacje

[Czarnecki_Andrzej]

http://nadbuhom.pl/art_2526.html

[tomaszchary]

dzięki za artykuł, ale nie o to mi chodzi. Chodzi o ród Charytonów, Charytoniuków herbu Charyton

[Ewa_Szczodruch]

Witam

Charton, Charytoniuk - od imienia Charyton. Imię, notowane od XV wieku na Kresach Wschodnich, pochodzi od greckiego charis ‘piękno, radość’, od chariton ‘obdarzający łaską’ lub od skrócenia od imienia Charitelés.

Źródło: Kazimierz Rymut, "Nazwiska Polaków. Słownik historyczno - etymologiczny", Instytut Języka Polskiego PAN, Kraków 1999