Strona 1 z 1

Inskr., kośc. OO Bernardynów w Radomiu -Walenty Chomentowski

: wt 20 gru 2022, 02:27
autor: DariuszS
Kopia stron z inskrypcją Walentego Chomentowskiego z
Corpus inscriptionum Poloniae: Województwo Radomskie. zesz. 1. Radom i Iłża

strona 1
strona 2
strona 3
strona 4

Portret trumienny Walentego Chomentowskiego

Kościół Bernardynów p.w. św. Katarzyny p.m. północna ściana między prezbiterium a nawą główną, 1647 r.
Res gestae (rzeczy dokonane), tablica, piaskowiec polichromowany, 122 × 114 cm, kapitała humanistyczna.
  1. Podkreślenie początku wyrazu łacińskiego i następnie pionowa kreska „|“ oznaczają podział tego wyrazu. W tłumaczeniu nie dzieliłem wyrazów jak w oryginale, natomiast łączyłem je. W każdym przypadku takiego podziału strzałką ↑ na początku następnej linijki zaznaczałem, że w tłumaczeniu cały wyraz jest na końcu linijki wyżej.
  2. [W nawiasach klamrowych] umieszczane są uzupełnienia ubytków wynikłych ze zniszczenia inskrypcji lub niedopracowania technicznego
  3. (W nawiasach okrągłych) rozwiązania zastosowanej w inskrypcji brachygrafii
  4. Wytłuszczenie np. CLARI oznacza, że w tłumaczeniu polskim przeniosłem ten wyraz w inne miejsce ze względu na trudność zrozumienia tłumaczenia gdybym go nie przeniósł.
                                              D[EO] O[OPTIMO] M[AXIMO]
                                                         PIIS MANIBVS
                 MAGNIFICI D(OMI)NI VALENTINI DE CHOMENTOW CHOMENTOWSKI
                                 NATALIBVS FACTIS CONIVGO PROLE CLARI
                                              QVI FORIS SVB REGIBVS
                 SIGISMVNDO AVGVSTO IN OMNIBVS FERE EXPEDITIONIBVS MILES
                STEPHANO BATHORAEO SVB GEDANO WIELKOLVKI POŁOCK NOMINA|
TISSIMI ILLIVS EQVITVM TRIBVNI PENKOSŁAWSKI CAP[ITA]NEI SENDOMIRIEN[SIS] VICARIVS
            SIGISMVNDO III BELLORVM CVM MAXIMILIANO AVSTRIACO MICHAELE VALACHO
                            ALIISQ(VE) SVI TEMPORIS PATRIAE HOSTIBVS PARTICEPS
                                                                DOMI
                                                      OMNIBVS VIRTVTIBVS
             NOBILEM FACIENTIBVS ORNATVS EX ANTIQVIS(SI)MA CVM ILL(VSTRISS)IMIS
       FAMILYS IVNCTA STRZESZKOVIORVM FAMILIA ACCEPTA CONSORTE TVLIT COPIOSAM
                                       SOBOLEM ET GENEROSAM CVIVS
     QVOT FILY TOT FERE TVRCICIS MOSCOVITICIS SVETICIS VALACHICIS TROPHAEIS INSI|
                            ↑GNES VSQ(VE) MODO QVAMVIS CONIVGYS ET PROLE
                      EXHIBITIS ADHVC PATRIAR*E EXHIBITIS ADHVC SVB ARMIS CON|
               ↑SENESCVNT NAM MEDIVS DEDICATA STRENVE OPERIBVS MARTIS TOTA
             IVVENTVTE ET PARI[T]E[R] VIRILIS AETATIS SE IN CHRISTI PERPETVAM MI|
              ↑LITIAM SVB VEXILIVM SERAPHICI FRANCISCI IN PHALANGEM MINORVM
                            OBSERVANTIVM VVLGO BERNARDINORVM TRANSTVLIT
                         FILIAE AVTEM PRAECIPVIS SVI DISTRICTVS FAMILYS ELOCATAE
                                     TANDEM DEO SVIS OMNIBVSQVE CHARVS
                      AECCLESIATICIS SACRAMENTIS PRAEMVNITVS OBYT SEXAGENARIVS
                                CIRCA ANNVMCIRCA ANNVM CIRCA ANNVM DOMINI 1603
                                                                HVIC
                  AMANTISSIMA ETAMANTISSIMA ET AMANTISSIMA ET MAESTISSIMA CONIVNX
           MAGNIFICA D(OMI)NA ZOPHIA DE STRZESZKOWICE CHOMENTOWSKA QVADRAGESIMO
              QVINTO POST DECESSVM PIE DEFV(N)CTI ANNO CINERIBVS IPSIVS IAM PLANE
                CONSVMPTIS IN SIGNVM AMORIS CONIVGALIS NVNQVAM CONSVMENDI PAR|
          ↑VVLOS PRONEPOTES GREMIO BAIVLANS ET ODOLENDAM MORTALIVM CONDICIONEM
                 NON VIDENS PRAE SENIO TITVLVM HVNC POSVIT ET ARAM IPSA IAM [F]ERE
             CENTESIMVM ANNVMCENTESIMVM ANNVM  CENTESIMVM ANNVM AGENS AD QVAM
            QVI ACCESSERIS MEMOR RERVM HO**MANARVM CLEMENTI DEO ANIMAM DEMORTVI
                                      COMMENDA ET SI SAPIS TVAM CVRA
        POSITA SVNT ANNO DOMINI 1647 (millesimo sescentesimo quadragesimo septimo) DIE...
  • * w wyrazie PATRIARE litera R jest zbędna.
  • ** zamiast O powinno być V
Moja próba tłumaczenia:
  1. Kolor zielony oznacza przeniesienie wprost z zachowaniem miejsca wyrazu w tekście oryginalnym oraz przypadka gramatycznego do tłumaczenia polskiego
  2. Kolor czarny i pogrubina czcionka oznacza przeniesienie wyrazu łacińskiego w inne miejsc ze względu na wymogi tłumaczenia.
    Wskazanie przeniesieni na inne miejsce >,
    Wskazanie przeniesions z innego miejsca <.
  3. W /nawiasach z ukośników ze zmniejszoną czcionka/ np. /tzn. był żołnierzem/ wstawiam uzupełnienia i komentarze dla zaznaczenia mojego zrozumienia tekstu inskrypcji, a w przypadku, gdy dodatkowo wstawiam znak zapytania, to poddaję w ten sposób w wątpliwość moje poprawne zrozumienie treści inskrypcji.
                                        Bogu Najlepszemu, Największemu
                                                  Czcigodnym cieniom
                    wielmożnego Pana Walentego z Chomentowa, Chomentowskiego,
            jaśniejącego> urodzeniem, czynami, związkiem małżeńskim, potomstwem <.
                                                Który w polu pod królami
              Zygmuntem Augustem: we wszystkich prawie wyprawach - żołnierz /był żołnierzem/,
  Stefanem Batorym: pod Gdańskiem, Wielkimi Łukami, Połockiem - najznamienitszego
          owego dowódcy jazdy Pękosławskiego, starosty sandomierskiego - namiestnik, /był namiestnikiem/
             Zygmuntem III.: wojen z Maksymilianem Austriackim, Michałem Wołoskim
                       i innymi owego czasu ojczyzny nieprzyjaciółmi - uczestnik. /był uczestnikiem/
                                                      W domu /zaś/,
                                                wszystkimi cnotami
               szlachcica czyniącymi ozdobion, z najstarszej, z najświetniejszymi
    familiami spokrewnionej, familii Strzeszkowskich przyjąwszy małżonkę spłodził liczne
                                      potomstwo i znakomite; z którego
ilu synów, tylu prawie nad Turkami, Moskalami, Szwedami /i/ Wołochami triumfami odznaczonych:
                               aż do teraz, choć związków małżeńskich i potomstwa
                              ojczyźnie przysparzając, nadal pod bronią starzeją się:
               mianowicie średni /syn Stanisław?/, /z/ oddaną forsownym czynom Marsa całą
              młodością, także męskiego wieku /będąc/, siebie do Chrystusa ciągłej służby,
                    pod chorągiew św. Franciszka Serafickiego, w szeregi Mniejszych
                             Obserwantów (pospolicie Bernardynów) przeniósł.
                  Córki zaś wyborniejszym swojego powiatu familiom /zostały/ oddane.
                                   Na koniec Bogu, krewnym i wszystkim drogi,
                        świętymi sakramentami utwierdzon, umarł sześćdziesięcioletni,
                                              około Roku Pańskiego 1603.
                                                            Temu,
                                   wielce miłująca i wielce zasmucona małżonka,
                 Wielmożna Pani Zofia ze Strzeszkowic, Chomentowska, w czterdziestym
             piątym roku> po zgonie pobożnie zmarłego <, po prochów jego już zupełnym
                 zniszczeniu, na znak miłości małżeńskiej nigdy nie wygasłej, maluczkich
                      prawnuków na łonie piastując, a smutnego śmiertelników stanu
          nie oglądając z powodu starości, tablicę tę wystawiła i ołtarz -- sama już prawie
                                           sto lat mając; do niego /tzn. ołtarza/
który przystępować będziesz, pomnąc rzeczy ludzkich /obrót/, łaskawemu Bogu duszę nieboszczyka
                                 polecaj, a jeśli roztropnyś, o swojej pamiętaj.
                           Wystawione są /te tablice?/ roku Pańskiego 1647 dnia...

Proszę o korektę tekstu tłumaczenia.

Postaram się dołączyć jeszcze fotografię epitafium.

Dariusz Śmietanka