Nowy Sąd (Sad ?) w Cesarstwie Austriackim

Pomoc w poszukiwaniu zasobów i informacji o parafiach i miejscowościach

Moderatorzy: maria.j.nie, elgra, Galinski_Wojciech

NikaM

Sympatyk
Nowicjusz
Posty: 23
Rejestracja: śr 14 cze 2023, 14:45

Nowy Sąd (Sad ?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: NikaM »

Dzień dobry
W poszukiwaniu przodków dotarłam do 4x pradziadka Wawrzyńca Michałowskiego i wygląda na to, że doszłam do ściany, bowiem nie jestem w stanie odnaleźć jego aktu urodzenia. Punktem wyjścia w poszukiwaniu metryki urodzenia jest dla mnie akt ślubu Wawrzyńca z jego drugą żoną Apolonią d. Krajewską z 1835 roku (parafia Kołaki Kościelne).

W momencie ślubu miał 40 lat, czyli urodził się w okolicach roku 1795 "w Cesarstwie Austriackim w Mieście Nowym Sądzie", jak podaje akt. Początkowo założyłam, że Nowy Sąd to zniekształcona forma miasta Nowy Sącz (ówcześnie Neu Sandez w Galicji) i szukałam w tamtejszych metrykach, jednak bez rezultatu. Przejrzałam również lata wcześniejsze i późniejsze +/- 5 lat.

Akt ślubu z pierwszą żoną (1821 r., parafia Puchały) nie zawiera informacji o miejscu urodzenia Wawrzyńca, podobnie jak jego akt zgonu (1854 r., wieś Konopki, parafia Puchały).

Czy istniała kiedyś miejscowość Nowy Sąd, która dziś jest częścią innego miasta?

Będę wdzięczna za każdą pomoc

Dominika

[edit] akt ślubu z drugą żoną, rok 1835 (nr 21): https://imgur.com/a/dGhGWUe

[edit2] aktu ślubu z pierwszą żoną, rok 1821 (nr 16): https://imgur.com/a/PFKEG58

akt zgonu, rok 1854 (nr 41 i 42): https://imgur.com/a/0xdZr3Z
Ostatnio zmieniony śr 30 sie 2023, 14:04 przez NikaM, łącznie zmieniany 2 razy.
Sroczyński_Włodzimierz

Sympatyk
Nowicjusz
Posty: 35480
Rejestracja: czw 09 paź 2008, 09:17
Lokalizacja: Warszawa
Otrzymał podziękowania: 1 time

Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: Sroczyński_Włodzimierz »

IMO
Nowy Sad najbardziej będzie pasował
Bez PW. Korespondencja poprzez maila:
https://genealodzy.pl/index.php?module= ... 3odzimierz
swigut

Sympatyk
Posty: 116
Rejestracja: ndz 08 maja 2022, 20:12

Re: Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: swigut »

Ja bym nie odrzucał Nowego Sącza. Oryginalna nazwa tego miasta to Nowy Sądecz i tak się mówi do dziś lokalnie (Sądec). Metryki z Nowego Sącza mają mnóstwo małych lokalnych miejscowości, każda z osobną księgą, które podlegały pod farę sądecką. Może nie był urodzony w mieście tylko w którejś z wiosek na podgrodziu.
Dodatkowo rozważ czy jakiś Wawrzyniec Michalik (częste nazwisko w regionie) nie mógłby pasować, w tych czasach przejście Michalik -> Michałowski nie jest nieprawdopodobne.
Novi Sad w Wojwodinie też był w granicach Cesarstwa Austriackiego, ale to chyba mniej prawdopodobne.

Tomek
Ostatnio zmieniony śr 30 sie 2023, 00:20 przez swigut, łącznie zmieniany 1 raz.
janusz59

Sympatyk
Posty: 1177
Rejestracja: pn 29 mar 2021, 14:11

Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: janusz59 »

Ujvidek albo Neusatz to były nazwy miasta naddunajskiego. Nowy Sądecz to dawna nazwa Nowego Sącza (powiat jest nowosądecki , a nie nowosącki). Szedłbym raczej w kierunku Małopolski , a nie Węgier .Może się urodził w okolicy.

Pozdrawiam
Janusz
Paweł_z_Krakowa

Sympatyk
Posty: 91
Rejestracja: pt 21 sie 2009, 03:54

Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: Paweł_z_Krakowa »

Zwróciłbym uwagę jeszcze na jedną rzecz. Wawrzyniec Michałowski w akcie nosi nazwisko swojej matki (Rozalii z Michałowskich), a nie ojca (Jakuba Konopki). Mógł się wkraść zwykły błąd w akt małżeństwa (mieszkał we wsi Konopki...), ale może był nieślubnym synem, a dopiero po jego urodzeniu rodzice wzięli ślub (stąd prawe małżeństwo). Wtedy aktu urodzenia należałoby szukać pod innymi nazwiskami (co widnieje w pierwszym akcie śłubu??).
Oczywiście nazwisko Konopka nie brzmi szczególnie szlachecko, bardziej prawdopodobne jest że ksiądz się pomylił w akcie, ale skoro pomylił się raz, mógł się pomylić i drugi.
Paweł
elizamathia

Sympatyk
Nowicjusz
Posty: 133
Rejestracja: sob 07 mar 2020, 09:31

Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: elizamathia »

Konopka to jak najbardziej była szlachta, wieś Konopki na Podlasiu
Eliza
NikaM

Sympatyk
Nowicjusz
Posty: 23
Rejestracja: śr 14 cze 2023, 14:45

Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: NikaM »

Dziękuję za wszystkie odpowiedzi.

Co do miejscowości. Nowy Sad w Serbii jest chyba najmniej prawdopodobny. Myślę, że na razie nadal będę poszukiwać w metrykach z okolic Nowego Sącza. Co do nazwiska Michalik - spróbuję też pójść tym tropem.

Jeśli chodzi o nazwisko Wawrzyńca to też zwróciłam na to uwagę. Wawrzyniec posługuje się nazwiskiem panieńskim matki, o ile faktycznie jest to nazwisko panieńskie. W akcie ślubu z pierwszą żoną z 1821 roku (dodałam akt do pierwszego posta) rodzice są podani jako Jakub i Rozalia małżonkowie Michałowscy, a nazwisko Konopka w ogóle tam nie pada. Może między jednym ślubem a drugim Jakub Michałowski zmarł, a Rozalia wyszła za mąż za innego Jakuba, tym razem Konopkę? W parafii Puchały nie znalazłam jednak aktu zgonu Jakuba Michałowskiego (ani Konopki). Jeśli był i zmarł to albo przed 1826 rokiem albo w innej parafii. Akty zgonu sprzed 1826 r w Puchałach nie zachowały się (https://katalog.projektpodlasie.pl/parish/4742).
Aktu zgonu Rozalii też nie mogę się doszukać, ani pod nazwiskiem Michałowska, ani Konopka.

Akt zgonu Wawrzyńca przynosi jeszcze mniej, bo określony jest tam jako syn nieznanych rodziców (akt również dodałam do pierwszego posta). Ciekawostką jest, że Wawrzyniec i Apolonia (jego druga żona) zmarli w odstępie jednego dnia, a ich akty zgonu noszą numery odpowiednio 41 i 42.

Przy założeniu, że Wawrzyniec urodził się w Nowym Sączu (co jest chyba najbardziej prawdopodobne), ciekawi mnie jak znalazł się razem z matką 500 km dalej? Szukałam związków genealogicznych z Michałowskimi h. Jasieńczyk, bogatej szlachty krakowskiej, która wywodziła się z drobnej szlachty mazowieckiej, jednak jeśli nawet takie pokrewieństwo istnieje to prawdopodobnie jest to mało znacząca nieudokumentowana gałąź. Jeśli Rozalia pochodziła z tego rodu to czy możliwym jest, aby ze względu na nieślubne dziecko została odesłana do dalekiej rodziny w ziemi łomżyńskiej?

Dominika
Paweł_z_Krakowa

Sympatyk
Posty: 91
Rejestracja: pt 21 sie 2009, 03:54

Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: Paweł_z_Krakowa »

A jeszcze drobne pytanie na upewnienie się - jak są napisani Jakub i Rozalia w chrztach swoich wnuków?
Paweł
Sroczyński_Włodzimierz

Sympatyk
Nowicjusz
Posty: 35480
Rejestracja: czw 09 paź 2008, 09:17
Lokalizacja: Warszawa
Otrzymał podziękowania: 1 time

Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: Sroczyński_Włodzimierz »

jako świadkowie czy chrzestni?:) ew. zakładasz "migrację powrotną" pod Franca Józefa?
Bez PW. Korespondencja poprzez maila:
https://genealodzy.pl/index.php?module= ... 3odzimierz
anna.f

Sympatyk
Adept
Posty: 45
Rejestracja: wt 15 cze 2021, 13:00

Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: anna.f »

Witam.
A może chodzi o miejscowość Nowe Sady, która obecnie znajduje się woj. podkarpackim w powiecie przemyskim. Przemyśl był w granicach zaboru austriackiego (Galicja Wschodnia).

Jak się tak przyjrzałam aktu ślubu z drugą żoną to tak na 99% obstawiam, że jest to miejscowość Nowe Sady.

Pozdrawiam
Ania
Paweł_z_Krakowa

Sympatyk
Posty: 91
Rejestracja: pt 21 sie 2009, 03:54

Re: Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: Paweł_z_Krakowa »

Myślałem metrykami austriackimi a nie rosyjskimi... mea culpa ;-)

Paweł
Sroczyński_Włodzimierz pisze:jako świadkowie czy chrzestni?:) ew. zakładasz "migrację powrotną" pod Franca Józefa?
janusz59

Sympatyk
Posty: 1177
Rejestracja: pn 29 mar 2021, 14:11

Re: Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: janusz59 »

Nowe Sady koło Przemyśla do 1957 roku nazywały się Hujsko , a poza tym nie były miastem.

Pozdrawiam
Janusz
Paweł_z_Krakowa

Sympatyk
Posty: 91
Rejestracja: pt 21 sie 2009, 03:54

Re: Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: Paweł_z_Krakowa »

A zgony rodziców Wawrzyńca? W parafii Puchały jest zgon Jakuba Michałowskiego w roku 1857. Może tam coś będzie? Zgonu matki nie widzę.
Jest też zgon z 1849 roku Dominiki Milewskiej - inne nazwisko Konopka - córki Jakuba i Rozalii, wdowy, może to siostra Wawrzyńca. Zdaje się że była żoną Tomasza Milewskiego a jej imię czasem w chrztach podawane jest jako Domicela.
Paweł
jamiolkowski_jerzy

Sympatyk
Adept
Posty: 3178
Rejestracja: śr 28 kwie 2010, 19:24

Re: Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: jamiolkowski_jerzy »

Temat mnie zainteresował. Na wstępie Kilka doprecyzowań.
Miejscowości o samej nazwie Konopki jest w Polsce sześć a tych z dodatkowym członem, bodaj trzynaście, wszystkie w podlaskiem
https://pl.wikipedia.org/wiki/Konopki
Z niewielką przesadą niemal każda parafia miała swoje Konopki. Te związane z parafia Puchały to Konopki-Jałbrzyków Stok
Konopkowie to również ród szlachecki. Dosyć popularny. W podlaskiem zdecydowanie bardziej popularny niż Michałowscy. Też się zdarzali ale rzadko.
Zresztą w tym przypadku nie ma z tym problemu. Akt pierwszego ślubu jest jednoznaczny. Wawrzyniec nie był szlachcicem, był sławetny zajmował się zawodem stelmacha. I choć na to nie ma dowodu ale raczej był nieślubnym synem Jakuba Konopki zrodzonym z Rozalii Michałowskiej. Czy zalegalizowali oni związek małżeński? ma moim zdaniem znaczenie drugorzędne. Za tym przemawia moim zdaniem prawie pewność, że pierwsza żona Wawrzyńca Rozalia Modzelewska urodziła przed ślubem trzy córki. Byłby to powód do infamii wśród szlachetnych,
https://geneteka.genealodzy.pl/index.ph ... _date=1821
Problemem pozostaje miejsce urodzenia ten Nowy Sąd. To co pewne nie ma takiej miejscowości ani o zbliżonej nazwie w województwie podlaskim. Zresztą lokalizację moim zdaniem przesądza owo zapisane w dokumencie drugiego ślubu Cesarstwo austriackie. Na marginesie dokumentu tego ślubu błędnie zapisano imiona zmarłej i jej matki. Zamiast zmarłej Rozalii zapisano Franciszka i wice versa przestawiono imię matki. Zamiast Franciszki zapisano Rozalia. Że przy okazji się uszlachcił „szlachcic wyrobnik” to też curiosum.
Reasumując aktu urodzin Wawrzyńca Michałowskiego szukałbym jednak w cesarstwie austriackim. W jakich okolicznościach trafił on później w łomżyńskie i tam osiadł pozostaje zagadka .Związków podlaskimi Michałowskimi nie dostrzegam , choć nie są oczywiście wykluczone.
Bez papierów wszystko to tylko hipotezy.
NikaM

Sympatyk
Nowicjusz
Posty: 23
Rejestracja: śr 14 cze 2023, 14:45

Re: Miasto Nowy Sąd (?) w Cesarstwie Austriackim

Post autor: NikaM »

Nieślubne dzieci Rozalii Modzelewskiej mnie zaskoczyły, ale dzięki tej wskazówce udało mi się odnaleźć akt urodzenia jednego z, jak wcześniej przypuszczałam, dzieci Wawrzyńca - Franciszki. Możliwe, że trzecie nieślubne dziecko Rozalii, tj. wspomniana Franciszka, była w rzeczywistości córką mojego 4x pradziadka, bo umiera jako Franciszka Michałowska w wieku 14 lat w 1834 r. (akt nr 38: https://imgur.com/a/UvCQUOz )

Trop z Dominiką/Domicellą Milewską d. Konopka sprawdzam.

Dominika
ODPOWIEDZ

Wróć do „Poszukuję parafii, miejscowości”