genealodzy.pl

Prośba o rozwikłanie. Kraczek, Kracek i Krzysik to są przydomki do nazwiska Maleszewski stosowane przed 1820 r. w parafii Kosów Lacki, w odniesieniu do moich prawdopodobnych przodków. Kracek i Kraczek nie budzi wątpliwości, że to ta sama gałąź i kwestia zmian w pisowni, ale mam wątpliwości czy należy do tego też Krzysik. Przez zbieżność imion rodziców - np. Józef Kacper Maleszewski ur. 1810 w Maleszewie Starej z ojca Andrzeja "Krzysik" i m. Felicjanny, kontra Weronika Maleszewska ur. 1812 r. w Maleszewie Nowej z ojca Andrzeja "Kraczek" i m. Felicjanny, skłaniam się do stwierdzenia, że to ta sama gałąź rodowa. Nadmieniam, że Felicjanna wystepowała epizodycznie w metrykach, więc w połaczeniu z Adrzejem daje to małe szanse, żeby to nie było to samo małżeństwo. Moja wątpliwość polega na tym, czy ten dopisek rodowy Krzysik i Kracek były stosowane zamiennie i to jakaś ewolucja zapisu, czy jednak musiała byc oddzielna gałąź Krzysik.
Z góry dziękuję za podzielenia się swoimi spostrzeżeniami przy poszukiwaniach.
Czarek Maliszewski

O ile z przydomkami szlacheckimi sprawa jest względnie prosta
https://pl.wikisource.org/wiki/Encyklop ... /Przydomek
Zygmunt Gloger Dawna Ziemia Bielska i jej cząstkowa szlachta Wydawnictwo Redakcji Biblioteki Warszawskiej, Warszawa 1873 pisze Jako pierwsze nazwiska uważać można tak zwane przydomki, które już wtedy były dziedziczone, gdy nazwisk na ski zakończonych jeszcze nie używano.
Problem w tym , że funkcjonowały jednak równocześnie przezwiska. Tu jest bardziej skomplikowanie. Najogólniej w miarę rozradzania tworzyła się konieczność rozróżniania się wewnątrz rodu. Bywało, że jakaś linia tak się rozrastała, że liczebnością przerastała linie noszące starodawne przydomki. Powstawały nowe nazwy dla kolejnych linii, tak tworzyły się przezwiska. Przykładowo patronimiczne ale także z uwagi na cechy osobowe, jakieś okoliczności życiowe i z mnóstwa innych powodów charakteryzującej prekursora tej nowej oznaczanej przezwiskiem linii. Co gorsza w praktyce bywało ,że przydomek i przezwisko mogły być używane zamiennie.
Tak się składa że bardzo szczegółowo analizowałem Jamiołkowskich. Spisałem wszystkich z ksiąg parafii Sokoły . Mam wiele dowodów na powstawanie przezwisk wewnątrz rodzin o tym samym przydomku. Przykładowo jedną z linia „moich” Sieniutów (to przydomek) zaczęto od początków XIX wieku nazywać Benki od imienia jednego z braci tj. Benedykta.
Ale proces zmian był już wcześniejszy. W XVII i XVIII wieku wewnątrz tego samego mojego rodu( krza ) wyłaniały się linie przykładowo boruciaków, sejdyków , sielawów . A sama nazwa sieniuta pojawia się w XVII wieku. Wcześniej zwano ich świetlikami i wołpkowiczami. Niby spisałem wszystkich a nie zawsze rozumiem dlaczego tak ich nazywano. Wiem tylko że pochodzą od tego samego przodka , którego mam zidentyfikowanego w XV wieku i znam nawet z imienia wszystkie prababki.
Nie przesądzam ale bardzo możliwe ze w Pana przypadku Kraczek to przydomek a krzysik to przezwisko linii której prekursorem był jakiś (narzuca się ) Krzysztof. Rozwiązaniu zagadki żadna podpowiedź nie pomoże poza spisaniem wszystkich Maliszewskich z parafii Kosowo Lackie

Dziękuję za wyjaśnienie i podpowiedź. Opieram się w dużej mierze na monografii dot. Parafii w Kosowie Lackim i tam wzajemne korelacje w ramach przezwisk i przydomków zostały w większości przypadków nakreślone. O Kraczkach/Krackach jest wiele wzmianek, ale o wspomnianych Krzysikach już nie. Zwrócę uwagę na Krzysztofów z tej linii, może to jakaś sugestia.