Strona 1 z 1

XVI wiek - w spisie "czeladź nob" co to onacza?

: wt 22 lip 2025, 23:09
autor: olmek
W spisie pogłównego z roku 1663 występują ciekawe stany przypisane do majątku. Mamy np. taki spis:

Sam Jej Mość z Panią Małżonką
Brat Jej Mości
Czeladzi Nobil - 2
Czeladzi Pleb - 11
Poddanych - 51

Wydaje mi się, że spis jest ułożony (segregowany) od najwyższego stanu - właściciel majątku do najniższego - poddani.

Jeśli tak czy "Czeladź Nobil" to Nobil od Nobillis? Była Czeladź Nobillis? Czeladnik szlachcic? Czeladź Pleb to zaś Czeladź plebejska? Czyli wolni (nie poddani) ale bez praw?

Czy wiecie coś na ten temat?

XVI wiek - w spisie "czeladź nob" co to onacza?

: czw 24 lip 2025, 13:34
autor: janusz59
Czeladź Nobil =czeladź szlachecka
Czeladź Pleb = czeladź plebejska

Była szlachta bez majątku , która służyła w dworach . Nie byli od najgorszych prac , lecz pełnili różne funkcje w dworze.
Polecam artykuł w Wikipedii : Gołota

Pozdrawiam
Janusz

XVI wiek - w spisie "czeladź nob" co to onacza?

: czw 24 lip 2025, 15:14
autor: sbasiacz
"Czeladnik szlachcic?..."
czeladź to nie to samo co czeladnik, Słowo "czeladź" oznaczało ogół osób służących na dworze, w gospodarstwie lub w wojsku, odpłatnie zatrudnionych przez bogatą osobę.

: czw 24 lip 2025, 17:07
autor: niki.ix
Czeladź Nobil - służba dworska. Pisarz, rządca, polowy, łanowy, borowy. oracz, rataj i koniarz, stangret ...
Czeladź Pleb - ludność wiejska na odpłatnej służbie lub towarzysząca panom na wyprawach wojennych

pozdrawiam
Anka

: czw 24 lip 2025, 21:22
autor: olmek
Dziękuję za dokładne wytłumaczenie. Bardzo przydatna informacja dla zrozumienia zależności panujących w majątku.
Pozdrawiam

: pt 25 lip 2025, 00:07
autor: jan2024
Chyba to wyliczenie podróży jaśnie pana np. na sejmik
Czeladź nobil to pan pisał= moja
a Czeladź pleb- to własność plebana np Pleban miał bardziej wykształcona czeladź .
Po prostu pożyczona może miała załatwić sprawy plebana jak zakupy opłatków i wina dobrego gatunku.
Tak przy okazji. Np czeladź plebana umiała czytać ale i naprawiać koła lepiej powozić końmi jak było więcej kolasek.
...........................
Choć w tym przypadku to spis ludności
Czyli nadal Czeladź nobil to własność pana
pleb to chłopi plebańscy
a reszta to chłopi na gruntach królewskich.
I tu uwaga za Czeladź nobil podatek płacił pan za, czeladź pleb płacił ksiądz.
A reszta za siebie.

: pt 25 lip 2025, 08:43
autor: janusz59
Primo : Pleban nie należał do majątku, więc nie byłby ujęty w inwentarzu.
Secundo : Pleban nie potrzebował 11 osób czeladzi i nie byłby w stanie utrzymać tyle osób.

Wychodzi na to ,że jednak byli to słudzy dworscy pochodzenia plebejskiego .

Pozdrawiam
Janusz

: sob 26 lip 2025, 19:45
autor: jan2024
Poszperałem po tych spisach nowych podatków na wojsko z tego okresy są w sieci =AP
Zatem Czeladź nobi to mogli być słudzy dworscy szlachta jak klucznik z pana Tadeusza.
i Czeladź plebejska czyli chłopska, tu widział bym np. dworniczki zajmowały się dojeniem krów kurami i Mężczyzn którzy orali zajmowali się gnojem =wyrzucaniem zajmowali się bryczkami zaprzęganiem koni. Samymi końmi i reszta, która nie była czeladzią / na usługach dworu w czworakach/ Reszta to chłopami pańszczyźnianymi.
Zatem zwracam honor.