genealodzy.pl

Jak poprawnie powinno się napisać nazwiska po ukraińsku:

Haponiuk
Huryń

,a po rosyjsku:

Emilianowicz
Biczel
Kaszczyc

Гапонюк
Гуринь

Эмилианович lub Эмильянович
Бичель
Кащыц lub Кашчыц

wydaje mi się, że nazwisko Haponiuk zapisywano również w formie Aponiuk.

Pozdrowienia

Wiktor

Mam dwie uwagi do tej dyskusji:
1. Zapis po rosyjsku nazwiska Kaszczyc powinno być taki:
Кащиц lub Кашчиц
Zgodnie ze znaną szkolną zasadą ortografii rosyjskiej:
"После шипящих ж, ш, ч, щ не пишутся гласные ы, я, ю, а пишутся и, а, у"
Uwaga: białoruski zapis dopuszcza chyba pisanie 'ы' w takich przypadkach, bo spotkałem się z takimi zapisami w ich tekstach.
2. Nazwisko ukraińskie 'Haponiuk' pochodzi od imienia chrześcijańskiego w wersji 'Hapon' (ukr Гапон), a nie od równoznacznych wariantów zapisu tego imienia 'Агафин', 'Агапон'. Polski odpowiednik tego samego imienia to 'Agaton'.

Szanowny Panie Jerzy! На иностранные фамилии правила русской орфографии не распространяются. Такие фамилии, как Чарчян, Жюв, Кржыжановский и другие, записываются вопреки этим правилам. Впрочем, в данном случае, могло быть Кащиц или Кашчиц, если фамилию писал русский чиновник. Но если эта фамилия фигурирует в актах о рождении, браке или смерти, писанных в польских костёлах, то вероятнее всё-таки Ы - мне несколько раз уже встречалось такое.
Przepraszam, że napisałam po rosyjsku, ale nie bardzo dobrze znam język polski.

Natalio,
Nie masz racji, bo te wyjątki dotyczą innych przypadków. Patrz: http://store.obreey.com/download/1/10/105649/sample.pdf --->>Tablica 6.

Prawda chyba leży po środku, choć przecież Jerzy napisał tak, jak trzeba - co innego jeżeli nazwisko było po pisane rosyjsku przez osoby znające biegle ten język, co innego jeżeli w centralnej Polsce - tutaj przecież częściej zdarzały się błędy a przecież wiadomo, że nazwiska w ogóle opornie poddawały się regułom ortografii.

Pozdrowienia

Wiktor

Самый авторитетный автор справочников по орфографии русского языка - Д. Розенталь. Вот что написано в его "Справочнике по правописанию, произношению, литературному редактированию":
"§ 4. Гласные после шипящих
1. После шипящих (ж, ч, ш, щ) не пишутся буквы я, ю, ы, а пишутся
соответственно а, у, и, например: чайка, прощальный, чудо, щури-
ться, жир, шить.
Исключения: брошюра, жюри, парашют, пшют, фишю и некоторые
другие слова иноязычного происхождения.
Примечание. Данное правило не распространяется на иноязычные со-
бственные имена (Жюль, Жюли, Сен-Жюст, Шырхан, Очы, Шюкюр и т. п.),
а также на сложносокращенные слова и буквенные аббревиатуры, в которых
возможны любые сочетания букв (Межюрбюро и т. п.)".

Конечно, но речь идет ведь не только о более-менее современных правилах русской орфографии а о практике в исторических документах - так я этот вопрос понимаю.

С уважением

Виктор

Natalio,
zajrzałem do podanego przez Ciebie źródła i tam nie wymieniono tych samych przykładów (widocznie mamy różne wydania), ale nie chcę ciągnąć tej dyskusji, bo jak widzę, każde z nas zostanie przy swoim zdaniu.
Wydaje się, że polskie nazwiska były przez rosyjskich lingwistów i urzędników traktowane jak rosyjskie (tylko pochodzenia polskiego lub z idisz), a nie obcojęzyczne, co potwierdza ich ortografia utrwalona w rosyjskiej literaturze, w metrykach i w internecie. Nie spotyka się zapisu w wersji 'obcojęzycznej' (z 'ы' zamiast 'и') takich polskich nazwisk, jak przedmiotowe:
Кржыжановский zamiast Кржижановский (i jeszcze to okropne "рж")
Кржыжановиц zamiast Кржижановиц
Кащыц zamiast Кащиц
Można to łatwo sprawdzić w Google.
Osobny problem to zapisy polskich nazw miejscowych (nieraz urzędowo lub z prywatnej inicjatywy rusyfikowanych w XIX wieku). Przykład:Mamy w Polsce 37 miejscowości o nazwie Aleksandrów http://pl.wikipedia.org/wiki/Aleksandr%C3%B3w, większość to nazwy pamiątkowe po dwóch carach.
Zresztą w zaborze pruskim prowadzono taką samą politykę.

Dzień dobry,

Вы еще подеритесь, горячие финские парни...

Wtrącę i ja swoje 3 grosze.

Wygląda na to, że oboje - i Jurek, i Natalia - macie po trochu racji.

Główny problem polega na tym, że Pytający nie do końca uściślił, o co mu właściwie chodzi. Ja postawione pytanie interpretuję tak: "jak wskazane polskie nazwiska poprawnie przetransliterować z języka polskiego na rosyjski/ukraiński według współczesnych reguł?". Bo chyba nie chodzi o to, jakie "potworki" mogłyby powstać z popisów w tej materii polskich czy rosyjskich urzędników (dawnych i współczesnych).

Ale tu jest akurat tak, że oficjalne podręczniki akademickie mądrych głów mówią jedno, a szeroko pojęty uzus i praktyka przekładu idą swoją drogą.

W internecie można znaleźć wiele stron, próbujących "objąć rozumem" problemy transliteracji z polskiego na Rosyjski. Z tych wzbudzających największe zaufanie, przywołam stronę z Wikipedii i stronkę z "automatem" do transkrypcji pana Liebiediewa. Do obu można mieć zastrzeżenia (np. kwestia Kowalski = Ковальский ), ale obie podtrzymałyby wersję Jerzego - czyli "Кащиц" (co do reszty nazwisk chyba się Państwo zgodzili).

Ja natomiast z punktu widzenia praktyki przekładu, przychyliłbym się w 100% do wersji Natalii. A to dlatego, że zachodzi obawa, że przy próbie zwrotnego tłumaczenia na język polski tekstu z tym nazwiskiem, Pan Kaszczyc stałby się na przykład Kaścicem. Wersje "Кащыц" i "Кашчыц" (tej bym użył ja) pozwalają podobnego niebezpieczeństwa uniknąć, jasno wskazując na obce pochodzenie nazwiska.


Pozdrawiam

(-) Tomek Wojtaszek