genealodzy.pl

Witam !
W miejscowości Wrzelów (15 km na południe od Kazimierza Dolnego) stoi na skraju wsi bardzo stary krzyż drewniany w otoczeniu dwóch starych drzew akacjowych . Nikt z mieszkańców nie wie, w jakich latach został postawiony ani też w jakiej intencji. Cechą charakterystyczną krzyża są przymocowane wyrzeźbione z drewna narzędzia ręczne (młotek i tzw. obcęgi) , zaś na samym szczycie na metalowym krzyżu wykonana jest z blachy postać ptaka(przypomina raczej koguta aniżeli orła) . Na samym dole krzyża widoczne są głębokie ślady po ręcznej pile. To pozostałość po nieudanej próbie ścięcia krzyża przez Rosjan - tak ogólnie mówią mieszkańcy , nie precyzując kiedy to się stało. Wg przekazów ustnych ,w obronie krzyża skutecznie stanęli ówcześni mieszkańcy wioski. Może znajdzie się na forum znawca tematu, który oszacowałby ,z jakiego okresu mógłby pochodzić ten krzyż i co symbolizują elementy dodatkowe (narzędzia, ptak ). Co ewentualnie symbolizuje drzewo akacjowe ? ( cierpienie, korona cierniowa ? ).
Wg mojej wiedzy, krzyż ten może pochodzić z okresu przed powstaniem styczniowym , kiedy to stawiano krzyże na pamiątkę poległych na ulicach Warszawy w powstaniu listopadowym lub z okresu epidemii cholery na Powiślu Lubelskim z lat 1891-92.
http://images35.fotosik.pl/1439/19c72e029878a050gen.jpg
Władysław

Ciekawy temat, przydałoby się więcej zdjęć. Myślę, że mogłaby pomóc analiza akacji. Można ocenić wiek drzewa i minimalny wiek krzyża na tej podstawie (Akacje mogły być posadzone później)
IgorD.

igoriosso pisze:Ciekawy temat, przydałoby się więcej zdjęć. Myślę, że mogłaby pomóc analiza akacji. Można ocenić wiek drzewa i minimalny wiek krzyża na tej podstawie (Akacje mogły być posadzone później)
IgorD.

Witam ! Dołączam także i drzewa.
http://images46.fotosik.pl/1585/8d5e60ba5c69aae4gen.jpg
Władysław

Mlotek i obcegi - sa zwykle na malowidlach przestawiajacych Meke Chrystusa.
Kogut - przypomina zaparcie sie swietego Piotra.
Gdyby krzyz byl wykonany z drzewa sosnowego tak dlugo by nie przetrwal. W takich wypadkach uzywano twardego drzewa: dab, jesion, grab lub jak w tym wypadku akacja.
Wiele krzyzy powstalo w czasie epidemii cholery. Moja babcia mowila o tym dosc szczegolowo. PAT

Akacje nie maja wiecej jak 50 lat, ale krzyz mogl byc postawiony duzo wczesniej, a akacje posadzone pozniej.
Serdecznosci,
Bozenna

Witam, moim zdaniem, to jest kapliczka zrobiona na pamiątkę możliwe ze epidemii cholery, zazwyczaj krzyże mają dłuższe ramię, a jak na wschodzie to jeszcze ramie dodatkowe na skos, tu mogła być zawieszona postać Jezusa, bo jest młotek i są obcęgi. Tak na chłopski rozum to krzyże stawili na na grobach lub miejscach niedaleko bitew i poległych, ta kapliczka ręcznej roboty i gwóźdź kuty u kowala to może być na pamiątkę nieszczęść, epidemii. Ruscy nie pozawalali stawiać kapliczek lub figur na pamiątkę powstania , jak by taka była to na pewno by ja zniszczyli ale ze na inna pamiątka dlatego została i nie dokończono zniszczenia. Pytanie kiedy to chcieli ściąć , myślę że po powstaniu styczniowym, wszystko co polskie im przeszkadzało, nawet język polski i musieli Nasi pisać w zaborach po rosyjsku od 1868 r. do I wojny. Chcąc tą tajemnicę odkryć kiedy powstał ta kapliczka powinno być zapisane w kronice w danej ale starej parafii, zawsze była poświęcana nowa figura, czy krzyż lub kapliczka, myślę że ta postawiona w latach po powstaniu listopadowym, bo ruskie wojsko przywlekło wtedy te choroby do Polski, a wszy co żywą się ludzka krwią szybko chorobę roznosiły, wtedy w rodzinie zmarło w krótkim czasie od 1836 roku kilkoro starszych osób ; pozdrawiam i czas na mecz - Julian

Nie powinnismy kierowac sie emocjami, tylko poszukac dokomentow w najblizszych miejscowosciach. Kierujac sie uprzedzeniami czesto wychodzimi na "dudkow." Krzyze czy kapliczki przydrozne byly stawiane z roznych okazj.
"Stary krzyz drewniany" z jakiego drzewa wykonany? Jak stary moze byc, poprzez analogie popatrzmy na krzyze wystawione z okazji misji parafialnych, na ktorych sa wypisane daty. PAT

To jest krzyż saletyński.

t.

Zgadza sie, to jest krzyz saletynski. Wszedlem na internet Saletyni, Krzyz Saletynski Obcegi i mlotek. Zostali sprowadzeni do Polski w 1905 roku. Prawdopodobnie krzyz jest z okresu I wojny swiatowej. Dziwi mnie "krotka pamiec" mieszkancow. PAT

garpat pisze:Zgadza sie, to jest krzyz saletynski. Wszedlem na internet Saletyni, Krzyz Saletynski Obcegi i mlotek. Zostali sprowadzeni do Polski w 1905 roku. Prawdopodobnie krzyz jest z okresu I wojny swiatowej. Dziwi mnie "krotka pamiec" mieszkancow. PAT

Objawienia w La Salette miały miejsce w 1846. Wraz z ich upowszechnianiem, upowszechniał się również wizerunek krzyża z młotkiem i obcęgami. Stwierdzenie, że krzyż saletyński trafił na ziemie polskie dopiero w 1905 wraz z zakonem saletynów, to naprawdę gruba przesada.

t.

Gruba przesada jest jednoznaczne okreslanie tego krzyza jako saletynski. Mlot, obcegi i kogut funkcjonuja w chrzescijanskiej ikonografii od stuleci i napewno dlugo przed tym jak sie komus madonna w la salette objawila.

pozdrawiam

To juz nie moj problem. Niech sie wypowie ktos z Ksiezy Saletynow.PAT

slawek_krakow pisze:Gruba przesada jest jednoznaczne okreslanie tego krzyza jako saletynski. Mlot, obcegi i kogut funkcjonuja w chrzescijanskiej ikonografii od stuleci i napewno dlugo przed tym jak sie komus madonna w la salette objawila.

pozdrawiam

Cieszę się, że głos zabrał fachowiec umiejący jednoznacznie stwierdzić, że nie jest to krzyż saletyński, a jedynie zwykły krzyż z atrybutami "Arma Christi".
Nie ukrywam, że będę bardzo wdzięczny za rozwinięcie tego tematu.

t.

Pytanie bylo "Czy to jest krzyz powstanczy?" Jak narazie mie widze odpowiedzi. Rowniez kiedy mogl byc wystawiony. Z jakiego drzewa? Juz wczesniej napisalem, ze Mlotek i obcegi - sa zwykle na malowidlach przestawiajacych Meke Chrystusa. Kogut - przypomina zaparcie sie swietego Piotra.
Ciekawy jestem co autor rozumie przez wyrazenie "Arma Christi. PAT

garpat pisze: Ciekawy jestem co autor rozumie przez wyrazenie "Arma Christi. PAT

pewnie to : http://www.drzeworyty.eu/awers/arma-christi.html

Jola