genealodzy.pl

Witam, poszukuje informacji o miejscowosci Babki, ktora juz nie istnieje, zostala przylaczona do Partęczyn. Byla tam cegielnia i przypuszczam, ze moj pradziad tam pracowal. Bede wdzieczna za kazda informacje. Aska

ahavita pisze:Witam, poszukuje informacji o miejscowosci Babki, ktora juz nie istnieje, zostala przylaczona do Partęczyn. Byla tam cegielnia i przypuszczam, ze moj pradziad tam pracowal. Bede wdzieczna za kazda informacje. Aska

Tutaj http://kptg.pl/forum/viewtopic.php?f=8& ... 2563#p2563 masz ten sam wątek, acz sprzed 4 lat.

Dzieki, znam ten watek. Zarejstrowalam sie na forum KPTG 4 tygodnie temu, ale moje konto musi byc aktywowane przez admina i do dzis cisza. Dlatego zapytalam tutaj Aska

ahavita pisze:Dzieki, znam ten watek. Zarejstrowalam sie na forum KPTG 4 tygodnie temu, ale moje konto musi byc aktywowane przez admina i do dzis cisza.

Asiu, to stare problemy w KPTG. Zaraz napiszę w tej sprawie do prezeski.
Powodzenia,
J.

Dzieki serdeczne Aska

Podbijam temat ciagle nie mam aktywnego konta na KPTG
Pozdrawiam
Asia

Witam.
Pani Asiu, pyta Pani o wieś Babki ( Babken ) i cegielnię, która była w tej miejscowości oraz o dziadka, który miał w niej pracować. Z tego co Pani napisała, cegielnia i wieś Babki już nie istnieją, a sama wieś została przyłączona do Partęczyn. Obecnie wieś Partęczyny położona jest w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie grudziądzkim, w gminie Świecie nad Osą.

Wieś Babki ( Babken ) na mapach.

Jak obecnie wieś Partęczyny i jej okolice umiejscowione są na mapie? Tu jest link do mapy Polski ( Zumi ), do wycinka mapy z okolicami Partęczyna:
http://www.zumi.pl/Part%C4%99czyny,nama ... 9.199936/7 ). Jak Pani zobaczy na mapie, w trójkącie miejscowości Partęczyny – Lisnówko – Szonowo Szlacheckie nie ma żadnych wsi, osad czy miast. Jest to spory obszar ziemi na którym nie ma żadnej miejscowości. Dla porównania, ten sam obszar na Polskiej mapie wojskowej z 1937 roku ( stan na rok 1929 ) znajdującej się w zbiorach WIG – wieś Partęciny znajduje się w prawym górnym rogu mapy.
http://www.mapywig.org/m/WIG_maps/serie ... 300dpi.jpg oraz mapie z 1929 roku
http://www.mapywig.org/m/WIG_maps/serie ... 300dpi.jpg
i mapie z 1937 roku ( stan na rok 1930 )
http://www.mapywig.org/m/WIG_maps/serie ... idzyn).jpg
Na wojskowych mapach nie ma miejscowości Babki. Natomiast, na pasie ziemi między wsiami Partęciny – Lisnówko – Szonowo Szlacheckie nie ma żadnej miejscowości. Niemniej jednak zaznaczone są różne skupiska zabudowań, które nie posiadają nazwy.
W 1859 roku, w Paryżu, Wojciech Chrzanowski wydał mapę, nazywaną „Karta dawnéj Polski z przyległémi okolicami krajów sąsiednich według nowszych materyałów na 1:300000”. Na Karcie oznaczonej „XI. ( 9 bis ) Gdańsk” w prawym dolnym roku znajduje się wieś Babki. Wieś Babki położona jest między wsią Partenszyn a wsią Gottschalk ( Goczałki ). W zasadnie wieś Babki znajduje się zaraz za wsią Partenszyn. Jak spojrzy Pani na mapę, to zobaczy Pani, że na mapie zaznaczone są też inne wsie ( osady ), których obecnie nie ma na współczesnej mapie. Nie tylko wieś Babki zniknęła z mapy ale też i inne osady, które istniały w 1859 roku. Na tej mapie, za wsią Babki, na rzece Osa , zaznaczony jest młyn wodny i osada nosząca nazwę Thiemau. Na Polskich, wojskowych mapach z 1937 roku też zaznaczony jest młyn wodny na rzece Osa, ale nie nosi on już żadnej nazwy. Porównując mapy, to łatwo określi Pani, mniej więcej, położenie wsi Babki, a tym samym i cegielnię, której pracował Pani przodek.
Tu jest link do mapy „Karta dawnéj Polski ( … ) XI. ( 9 bis ) Gdańsk” z 1859 roku:
http://www.bibliotekacyfrowa.pl/dlibra/ ... ublication
Wieś, osada Babken ( Babki ) widnieje też na mapie „Monarchia III. katonai felmérése 3rd Military Mapping Survey of Austria-Hungary”, na katcie z roku 1914 oznaczonej „37-53 Płock”. Osadę Babken odnajdzie Pani przy górnej listwie mapy, w lewym rogu. Tu jest link do karty „37-53 Płock” przedmiotowej mapy: http://lazarus.elte.hu/hun/digkonyv/topo/200e/37-53.jpg
Aby dokładnie „umiejscowić” wieś Babki – Babken, a w szczególności cegielnię, w której miał pracować pani pradziadek, potrzebne są bardzo dokładne mapy o małej skali. Odnalazłem takie mapy w skali 1:25000. Jest to niemiecka mapa ( Karta Gr. Plowenz Nr 2581 ) z 1926 roku, która została sporządzona na podstawie mapy z 1909 roku. Mapa znajduje się w zbiorach Archiwum Map Zachodniej Polski w Poznaniu. Tu jest link do tej mapy:
http://amzpbig.com/maps/2581_Gr_Plowenz_1926.jpg Na mapie nie ma wsi ( osady ) Babken ( Babki ). Jest wieś Gr. Partenschin ( po polsku Partęciny obecnie Partęczyny ). Na mapie zaznaczone są też kolonie wchodzące w skład wsi Gr. Partenschin. Kolonie ( przysiółki, osady ) będące częścią tej wsi oznaczone są jako „zu Gr. Partenschin”. Jedna z tych osad znajduje się powyżej wsi Gr. Partenschin przy rzece Osa. Z dużą dozą prawdopodobieństwa, to miejsce, to cegielnia Babki ( Bakken ). Przypuszczam, że osada Babki ( Babken ), to te kilka budynków, które położone są na skrzyżowaniu dróg przed cegielnią.
Dla porównania, proponuję obejrzeć te same miejsca na Polskiej mapie Wojskowego Instytutu Geograficznego z 1929 roku „Pas 35 Słup 28. Wąbrzeźno” ( skala 1.100000 ). Tu jest link do tej mapy:
http://www.mapywig.org/m/WIG_maps/serie ... 300dpi.jpg

Informacje o wsi ( osadzie ) Babki ( Babken ) w różnych publikacjach, w tym: słownikach, wykazach, spisach, skorowidzach, aktach prawnych, dokumentach urzędowych, opracowaniach historycznych.

Według Słownika geograficznego Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, tom 1., strona 75, wieś Babki opisana jest w następujący sposób: „wś i dobra szlach., pow. grudziąski, par. Świętne, pod Lisnowem”. Tak więc, wieś Babki była własnością szlachecką ( prywatną ) i wchodziła w skład majątku szlacheckiego, i która leżała w powiecie grudziądzkim i w parafii Świętne. Tu jest link do słownika:
http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_I/75
W opracowaniu pt. Spis miejscowości i rodów ziemskich województwa pomorskiego, Kraków – 1925 , na stronie 2 odnajdujemy zapis, który mówi „Babki ( Babken ) gr. p. Świętne sp. Goczałki”. Zatem wieś Babki po niemiecku nazywała się Babken i znajdowała się w powiecie grudziądzkim, w parafii Świętne i należała do poczty Goczałki. Tu jest link do opracowania:
http://kpbc.umk.pl/dlibra/docmetadata?i ... 8&lp=5&QI=
Natomiast w opracowaniu dr Wojciecha Kętrzyńskiego pt. Nazwy miejscowe Polskie Prus Zachodnich, Wschodnich i Pomorza wraz z przezwiskami niemieckimi, które zostało wydane we Lwowie w 1879 roku, na stronie 79 – 80, znajdujemy wpis „Babken – Babki”, wieś ta leży w powiecie grudziądzkim ( Kreis Graudenz ) w prowincji Prusy Zachodnie. Tu jest link do tego opracowania:
http://kpbc.umk.pl/dlibra/docmetadata?i ... 8&lp=1&QI=
W 1921 roku w Dzienniku Urzędowym Ministerstwa byłej Dzielnicy Pruskiej Nr 25 z dnia 19 sierpnia 1921 roku pod pozycją 165 ukazało się Rozporządzenie w przedmiocie ustalenia nazw miejscowości powiatu grudziądzkiego z dnia 15 czerwca 1921 roku, w którym Minister byłej Dzielnicy Pruskiej w.z. Połczyński przywrócił dawne Polskie nazwy miejscowości i zmienił pisownię między innymi osady Babken na Babki. Tu jest link do tego dziennika urzędowego:
http://www.wbc.poznan.pl/dlibra/plain-content?id=241603
Zatem, wiemy, że osada Babki ( Babken ) istniała jeszcze w dniu 15 czerwca 1921 roku.
W 1926 roku Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej opublikował Skorowidz Miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej Tom XI Województwo Pomorskie. Skorowidz opracowany został na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dnia 30 września 1921 roku i innych źródeł urzędowych. Spis ten zamieszcza wykaz miejscowości, którym zmieniono ( przywrócono ) nazwy Polskie. I tak na stronie 71 i 92 czytamy: Dawna nazwa niemiecka: Babken – Nazwa i charakter miejscowości: Babki, osada. Na stronie 21 ( 7. Powiat Grudziądz ) pod pozycja 43 widnieje wieś Partęciny. Wieś Partęciny składa się z samej wsi Partęciny oraz osady Babki, osady Kowaliki i osady Małe Partęciny. Tu jest link do tego spisu:
http://www.kpbc.ukw.edu.pl/dlibra/docme ... ublication
W 1928 roku ukazało się opracowanie wydane przez Kurię Biskupią Diecezji Chełmińskiej pt. Diecezja Chełmińska. Zarys Historyczno – Statystyczny. Na stronach 334 – 336 opisana jest parafia Święte, która znajduje się w powiecie Grudziądz. Parafia w roku 1928 nosiła tytuł św. Barbary, który przyjęła w roku 1738. Na stronie 336 wymienione są miejscowości wchodzące w skład tej parafii. Między innymi wymieniona jest wieś Babki ( Babken ). Wieś Babki oddalona jest od wsi Święte ( Schwenten ) o 6,5 km. Wieś w roku 1928 liczyła 67 dusz. Na stronie 335 znajduje się wykaz akt metrykalnych jakie znajdowały się w parafii Święte w roku 1928. Tu jest link do tej publikacji:
http://www.kpbc.ukw.edu.pl/dlibra/plain-content?id=1372
Zatem, osoby wyznania rzymsko-katolickiego z miejscowości Babki ( Babken ) należały do parafii św. Barbary w Święte. Natomiast osoby wyznania ewangelickiego ze wsi Babki ( Babken ) należały do parafii w Lisnowo (Groß Leistenau ) powiat Grudziądz.

Wieś Babki ( Babken ) nosiła też niemiecką nazwę Ziegelei Babken – po polski Cegielnia Babken. W 1905 roku miała ona 16 mieszkańców. Więcej w Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen : auf Grund der Materialien der Volkszählung vom 1. Dezember 1905 und anderer amtlicher Quellen
( Spis Królestwa Prus z 1905 roku, który został wydany w 1908 roku w Berlinie. Tu jest link:
http://kpbc.umk.pl/dlibra/doccontent?id=31688&from=FBC
oraz w Heft II Westpreußen (Sonderschrift VFFOW 102), Aufgrund der Materialien der Volkszählung vom 1. Dezember 1905.

Niestety na temat samej cegielni i osób w niej pracujących nic nie znalazłem.
Pozdrawiam – Roman.

Widocznie dla nikogo nie byla tak wazna jak dla mnie interesowala mnie historia tej cegielni, np kiedy zakonczyla dzialalnosc ,bo rodzina pradziadka mieszkala tam przez ok 7 lat, potem przeniesli sie do Slupnicy, a potem jeszcze dalej. I zastanawialam sie cz likwidacja cegielni wymusila ich przeprowadzke, czy sami postanowili sie przeniesc.
Serdecznie dziekuje za tak wyczerpujaca informacje, musze powiedziec, ze prawie oczy mi wyszly ze zdumienia na wierzch, ze ktos poswiecil malutkim Babkom tyle czasu i energii czapka z glowy, panie Romanie
A gdzie moglabym znalezc inf kto posiadal te "dobra szlacheckie" ? Moze przy wlascicielu beda jakies informacje na ten temat.
Jeszcze raz serdecznie dziekuje i pozdrawiam, Asia

Witam ponownie.
Pani Asiu, skoro powiedziałem „A” to i powiem „B”. Pyta Pani „gdzie mogłabym znaleźć informacje, kto posiadał te "dobra szlacheckie" ? Może przy właścicielu będą jakieś informacje na ten temat?”. Ustalenie właściciela dóbr i wsi Babki ( Babken ) oraz cegielni Babki (Ziegelei Babken ) jest skomplikowaną sprawą. Na przestrzeni wieków państwa powstawały i upadały, granice się zmieniały. Majątki ziemskie raz się łączyły, raz się dzieliły i zmieniały właścicieli. Nie wchodząc w szczegóły, wieś Babki na przestrzeni dziejów nosiła różne nazwy: Babki, Babicke (1526), Babki (1629, 1664), Babken. Jak wspomniałem w poprzednim poście była to wieś i dobra szlacheckie. Zatem, była to wieś i folwark o nazwie Babki ( Babken ). W 1783 roku we wsi Babken miszkało 10 Feuerstellen, co można przetłumaczyć jako 10 paleniskowych – osoby obsługujące, pilnujące palenisko ( piec, ogień ). W 1895 roku Babken liczyło 142 mieszkanców a w 1905 roku było ich 186. Tak więc, nie było to mała miejscowość. Wieś rycerska Babken i dobra rycerskie Babken w Prusach, w ramach wprowadzanych przepisów dotyczących podziału administracyjnego Królestwa Prus, najpierw przekształcone zostały w tzw. obwody folwarczne a następnie w obszary dworskie, nazywane po niemiecku Gutsbezirk. W Prusach obszary dworskie były wprowadzane od 1872 roku. Obszar dworski był wydzieloną ( najmniejszą ), terenową jednostką administracyjną, w którą kierował właściciel ziemski. Na obszarze dworskim Babki ( Gutsbezirk Babken ) istniało miejsce nazywane „Cegielnia” – po niemiecku „Ziegelei”. Później miejsce to nazywane było „Cegielnia Babki” – po niemiecku „Ziegelei Babken”. Zatem, można postawić tezę, że na obszarze dworskim Babki znajdowała się wieś Babki, folwark i dwór Babki oraz cegielnia Babki. Cegielnia Babki ( Ziegelei Babken ) najprawdopodobniej była niewielką osadą, w której była cegielnia. W roku 1905 w Ziegelei Babken mieszkało 16 osób. Po roku 1905 nie znalazłem żadnych informacji dotyczących miejsca ( ort ) lub osady nazywanej Cegielnia Babki ( Ort Ziegelei Babken ). Moim skromnym zdaniem, można postawić tezę, że cegielnia Babki powstała prawdopodobnie przed rokiem 1783 i zakończyła pracę ( przestała istnieć ) po roku 1905. Najprawdopodobniej była to mała cegielnia polowa, w której produkcja cegły odbywała się ręcznie. Powstała przy folwarku we wsi Babki i produkowała cegłę na potrzeby własne i okolicznej ludności.
W dniu 16 października 1909 roku obszar dworski Babki ( Babken ) połączył się z wsią Partęcin ( po niemiecku wieś ta nazywała się Groß Partenschin ). Wieś Partęcin był gminą wiejską o tej samej nazwie. Z połączenia obu tych obszarów powstała nowa gmina wiejska ( nowa jednostka terytorialna ), która przyjęła nazwę Groß Partenschin – po niemiecku Gmina Partęcin nazywała się Landgemeinde Groß Partenschin. Na niemieckich mapach, wydanych po roku 1909, nie odnajdziemy już wsi Babken i cegielni tylko nazwę Gr. Partenschin, którą zastąpiono poprzednie nazwy. Przypuszczam, że nastąpiło połączenie obu majątków w jeden o nazwie Groß Partenschin? Jeszcze do roku 1928 wymienia się w urzędowych i kościelnych dokumentach nazwę wsi ( osady ) Babki – pisałem o tym w poprzednim poście. W dniu 10 czerwca 1931 roku w Pomorskim Dzienniku Urzędowym Nr 12 ukazało się ogłoszenie Wojewody Pomorskiego z dnia 1 czerwca 1931 o podziale administracyjnym województwa pomorskiego według stanu na dzień 1 czerwca 1931 roku. W ogłoszeniu tym wymieniona jest tylko gmina Partęczyny.
W 1923 roku ukazała się Książka Adresowa Gospodarstw Rolnych Ponad 50 Hektarowych Wojew. Pomorskiego. Skorowidz ten został wydany przez Pomorską Izbę Rolniczą w Toruniu. W opracowaniu tym, w rozdziale dotyczącym powiatu Grudziądzkiego, wymienia się trzy majątki ziemskie o nazwie Partęciny. Właścicielami, których są: 1). Wilhelm Stoffermeyer, 2). Friedrich Preuss, 3). Gmina Partęciny. Żaden z tych majątków w tym czasie nie prowadzi działalności przemysłowej – nie została wymieniona cegielnia. Stan taki przemawia za tym, że już nie istniała cegielnia Babki – polskie mapy wojskowe z tego okresu też nie wymieniają cegielni na obszarze wsi i gminy Partęciny ( linki do map podałem w poprzednim moim poście ).
Pani Asiu, wspomina Pani, że pani pradziadek przybył do wsi Babken ( Baki ) w roku 1896 roku i wyprowadził się z niej w 1902 roku. Z powyższych informacji można wysnuć wniosek, że przodek Pani osiedlił się w tej wsi ( obszarze dworskim ) i wyprowadził się do innej miejscowości w czasie jak funkcjonowała cegielnia ( ziegelei ) Babken. To tylko moje przypuszczenie – wnioski z powyżej zamieszczonych informacji pozostawiam Pani.
Z ciekawostek – w 1783 roku we wsi Partenschin mieszkało 17 Feuerstellen. Fakt ten może świadczyć, że osoby te pracowały w Ziegelei Babken ( Cegielnia Babki ). Może była cegielnia we wsi Partenschin? – ale o tym nie znalazłem żadnej informacji.

Pani Asiu, na temat samej Cegielni Babki ( Ziegelei Babken ), w zasadzie nie ma informacji. Znalazłem kilka ogólnych wzmianek na niemieckich stronach. Te informacje zamieściłem powyżej wraz z moimi przypuszczeniami. Może ktoś na forum poprawi lub uzupełni moje ustalenia i wnioski.
Pozdrawiam – Roman.

Źródła:
1. http://pl.wikipedia.org/wiki/Obszar_dworski
2. http://www.sztetl.org.pl/pl/term/788,dworski-obszar/
3. http://www.gottschalg.com/sonstigehinwe ... /index.htm
4. http://www.westpreussen.de/cms/ct/ortsv ... ssuche.php
5. http://www.westpreussen.de/cms/ct/ortsv ... hp?ID=7198
6. http://www.westpreussen.de/cms/ct/ortsv ... php?ID=264
7. http://www.westpreussen.de/cms/ct/ortsv ... hp?ID=2148
8. http://www.westpreussen.de/cms/ct/ortsv ... hp?ID=7527
9. https://books.google.pl/books?id=p4cVAQ ... &q&f=false
10. http://jbc.bj.uj.edu.pl/dlibra/plain-content?id=70272
11. http://www.kpbc.ukw.edu.pl/dlibra/plain-content?id=3720

Serdecznie dziękuję panie Romanie. Pradziad Alexander pewnie nie przypuszczal, ze 120 lat pozniej ktos z jego potomnych bedzie sledzil tak skrupulatnie zycie jego rodziny przy pomocy uczynnych ludzi. Dziękuję!
I pozdrawiam, Asia