Świadkowie

Bukała_Kacper · Post autor: **Bukała_Kacper** » czw 30 kwie 2015, 23:46

Witam.

Od pewnego czasu zastanawiam się nad pewną kwestią, ale po kolei.
Szukałem informacji dotyczących moich przodków, Józefa i Apolonii Stanikowskich mieszkających w Kobielach Wielkich, koło Radomska. W aktach urodzeń ich dzieci, byli opisani jako uczciwi, we wcześniejszych aktach Stanikowscy są pracowitymi Stankiewiczami. Jednak moją uwagę przykuło to, że na każdym akcie świadkowie są urodzeni, albo wielmożni. Sam Józef był dwa razy świadkiem, na ślubach tamtejszej szlachty. I teraz moje pytanie - czy to oznacza, że Józef i Apolonia mogą być zubożałą szlachtą, czy też zdarzało się, że urodzeni i wielmożni byli świadkami u np. bogatszego chłopa / pełniącego określoną funkcję?

Pozdrawiam

Niewiadomski_Robert

Za malo informacji aby wyciagac jakies wnioski, chociaz ta druga opisana ewentualnosc jest dosc czesto spotykana w metrykach.

luigi37 · Post autor: **luigi37** » pt 01 maja 2015, 06:46

Być może to oczywiste, ale dawniej istniała pół-pisana zasada, że wyboru na rodziców chrzestnych się nie odmawia.
Ale niejednokrotnie chłopi rzeczywiście żyli w miarę dobrych stosunkach ze szlachtą, mogli nawet liczyć na jakiś prezent dla dziecka od chrzestnych, zwłaszcza w formie małego wiana na ślub.
Oczywiście teorii o szlachectwie też nie można odrzucić, konieczne są dalsze poszukiwania.

Pozdrawiam,
Adam

Worwąg_Sławomir · Post autor: **Worwąg_Sławomir** » pt 01 maja 2015, 11:05

To nie te tereny, żeby spotykać zubożałą szlachtę. Jeśli byli zapisywani jako "pracowici" to na 99% byli chłopami. Natomiast w tym przypadku nazwisko może świadczyć, że byli "znaczniejsi" - to dodanie końcówki "ski" do nazwiska podkreślające status społeczny.

Bukała_Kacper · Post autor: **Bukała_Kacper** » pt 01 maja 2015, 12:05

Dziękuję za opowiedzi. W 1790 pracowity Józef i Apolonia Choynacka wzięli ślub w Stanowiskach (świętokrzyskie). Tutaj świadkiem był z kolei urodzony pan Antoni Wojcechowski i Franciszek Jaroszowski. Apolonia pochodziła z tej parafii, natomiast Józef z Oleśna (Oleszna?). Byli zapisywani jako uczciwi Stanikowscy po przybyciu do Kobiel Wielkich, więc może tam udało im się podnieść swój status.

Worwąg_Sławomir · Post autor: **Worwąg_Sławomir** » pt 01 maja 2015, 13:28

A Józef w 1790 był już Stanikowskim czy jeszcze Stanikiem? Pewnie już Stanikowskim, skoro w 1790 tak swobodnie sobie podróżował po świecie. Mogło być też na służbie dworskiej u szlachcica podróżując razem z nim.

Bukała_Kacper · Post autor: **Bukała_Kacper** » pt 01 maja 2015, 13:52

W akcie ślubu z 1790 jest pracowity Józef Stankiewicz. W aktach urodzeń jego dzieci w Kobielach: 1792 - uczciwy Stankiewicz, 1794 - pracowity Stankiewicz, 1797 - uczciwy Stanikowski. W 1795 był świadkiem na ślubie szlachetnego Wojciecha Wężyka, będąc uczciwym Stanikowskim.

Pozdrawiam

Worwąg_Sławomir · Post autor: **Worwąg_Sławomir** » pt 01 maja 2015, 15:16

A śledziłeś jego losy po 1808, kiedy metryki były bardziej opisowe? Może tam znajdziesz odpowiedź?

Bukała_Kacper · Post autor: **Bukała_Kacper** » pt 01 maja 2015, 16:16

Józef umiera w okresie 1797-1801, aktu zgonu nie udało mi się odnaleźć. Następnie Apolonia wychodzi za Jana Piwarskiego w 1801, na ślubie pojawia się wielmożny Tymowski, a także ktoś ze Stanikowskich i Piwarskich. Nie jestem w stanie odczytać wszystkiego. Apolonia umiera w 1831, Jan Piwarski jest wtedy kowalem. Żadnych ważniejszych wiadomości, oprócz tego, że jest córką Antoniego i Kunegundy Choynackich. Z trójki dzieci przeżywa dwoje. Syn Józefa, Michał pełnił funkcję gajowego. Drugie dziecko - córka Salomea wyszła w 1811 za Franciszka Grochowalskiego, jak przed chwilą wyczytałem. Nie mogę doczytać się zawodu Franciszka, natomiast jego ojciec Grzegorz był karbowym. Na tym ślubie pojawia się brat Józefa - Maciej Stanikowski. Teraz szukam aktu zgonu Salomei, a potem rozejrzę się za informacjami o Macieju.

https://familysearch.org/pal:/MM9.3.1/T ... cc=2115410
(Ślub Jana Piwarskiego i Apolonii Sanikowskiej w 1801, prawa strona)

https://familysearch.org/pal:/MM9.3.1/T ... 3-39844-30
(Ślub Franciszka Grochowalskiego i Salomei Stanikowskiej w 1811, akt 1)

Pozdrawiam

Worwąg_Sławomir · Post autor: **Worwąg_Sławomir** » pt 01 maja 2015, 17:23

Franciszek był foszmanem, inaczej stangretem:
http://sjp.pwn.pl/doroszewski/foszman;5428510.html
Gajowym nie zostawał byle kto.
Być może Józef był pruskim kolonistą z Olesna?

Bukała_Kacper · Post autor: **Bukała_Kacper** » pt 01 maja 2015, 23:32

Znalazłem akt zgonu Salomei i trochę informacji o Macieju Stanikowskim, ale jeszcze nie wiem czy to właśnie ten jest bratem Józefa. Postanowiłem przejrzeć jeszcze jedną księgę metrykalną i trafiłem na akt urodzenia kolejnego dziecka (pierwszy od góry). Tylko jakie to imię? https://familysearch.org/pal:/MM9.3.1/T ... ,364457201 Jak widać świadkowie ponownie są urodzeni. Józef pojawia się jako świadek pod koniec 1799 roku, jednak nie ma go w aktach zgonów 1799-1801.

kwroblewska · Post autor: **kwroblewska** » pt 01 maja 2015, 23:49

.. nadano trzy imiona Karol Stanisław Łukasz.

___
Krystyna

Niewiadomski_Robert

Akt slubu tegoz Karola:
1821 11 Karol Stanisław Łuka Stanikowski Katarzyna Siwakowska Kobiele Wielkie
http://www.geneteka.genealodzy.pl/index ... t&lang=pol

Bukała_Kacper · Post autor: **Bukała_Kacper** » sob 02 maja 2015, 00:34

Dziękuję bardzo za odpowiedzi. Właśnie przeczytałem ten akt ślubu i jest tam kilka informacji. Karol był "czeladnikiem kunsztu kowalskiego". Józef Stanikowski miał drugie imię - Antoni. Maciej o którym dziś znalazłem kilka wiadomości, był bratem Józefa, pełnił funkcję leśniczego. Józef Antoni miał, także drugiego brata - Józefa "majstra kunsztu płóciennego". Było czterech świadków: Maciej, Józef, organista kobielski i kucharz, wszyscy byli piśmienni. Zaskoczyło mnie to, gdyż tylko raz odkryłem piśmiennych wśród krewnych. Jeszcze raz bardzo dziękuję i pozdrawiam

Wygląda, na to że 90% Stanikowskich w Kobielach było bliską rodziną. Rodzicami Józefów i Macieja był Józef i Jadwiga, pochodzący z Galicji. Mam tylko problem z identyfikacją miasta, może ktoś się dopatrzy....

https://familysearch.org/pal:/MM9.3.1/T ... ,362379001
(akt 79)

https://familysearch.org/pal:/MM9.3.1/T ... ,362826001
(akt 29)

Pozdrawiam

Niewiadomski_Robert

W tych metrykach zapisano z "miasta Suchy w Galicji. " Nie jest jasne czy chodzi o miejscowosc "Suchy" czy "Sucha" i zapewne obecnie nie jest to juz miasto wiec jest trudno zidentyfikowac. Czy sparwdzil Pan w : http://dir.icm.edu.pl/Slownik_geograficzny/ Moze cos tam znajdzie. Ja szukalem ale nie znalazlen niczego co pasowaloby to w/w opisu.

Jesli chodzi o status tych przodkow to spotkalem sie z podobna sytaucje wlasnie z tych samych okolic kiedy zajmowalem sie Rejmontami ze wsi Gidle w swoim drzewie: krewni i powiniwacji tych Rejmontow to drobnomieszczanscy rzemieslnicy z miasteczek Galicji i Slaska (stad to okreslenie w ksiegach XVIII jako "honestuus" ; czesto przenosza nie do okolicznych wsi, czasem wiekszych wsi (w moim przypadku wsi Gidle, dosc preznego osrodka gospodarczego jak na owe czasy), zajmowali sie tam rowniez rzemioslem, zwylke kowalstwem, szewstwem etc. czesto rowniez wchodzili w zwiazki z okolicznymi oficjalistami dworskimi (pochodzenia szlacheckiego), dzierzawcami okolicznych folwarkow, lesniczymi a takze znaczniejszym chlopstwem, mlynarzami i innymi rzemieslnikami. Wnioskuje z tego co Pan wyzej opisal, ze to podona sytuacja. Byla to interesujaca grupa spoleczna, dosc mobilna, niektorzy z nich zostali wchlonieci przez stam mieszczanski albo pozostali roznego rodzaju rzemieslinikami wiejskimi, organistami etc, inni zasilili szeregi oficjalistow dworkskich roznego szczebla, karbowych, rzadcow, pisarzy, lesnikow, etc, inni znow rozplyneli sie w masach chlopskich. Daje to wyobrazenie o jakiejs jednak plynnosci granic spolecznych /stanowych z tego okresu okresu. Pozdrawiam, Robert