Akt zakupu ziemi

[Piotrek.M]

„Po ugodzeniu się dworu z chłopem na tak zwany serwitut mógł pan majątek rozparcelować. Chłopi znów mówili: my będziemy bankowi płacić, a pan nam zabierze grunt, kiedy będzie chciał, pan zawsze znajdzie swoje prawo. I tak mędrkowali. Jednak znalazło się paru mądrych chłopów, a szczególnie Woyciech Dobras. Pojechał on i drugi biedny gospodarz, Rabikowski, z moim ojcem do generałowej, która mieszkała w Odessie i kupili od niej za bankową spłatę kilkaset mórg ziemi. Inni gospodarze, widząc, że ludzie, którzy niby zaryzykowali, mają się lepiej, drapali się po głowach i mówili: nie wytrzymają, albo im pan dzierżawca znów odbierze, albo rząd. Taka to była straszna nieufność. Ale Dobras Wojciech, chłop światlejszy, chociaż nie umiał pisać, podkręcał wąsa i uśmiechał się swoim mądrym uśmiechem, trochę kpiarskim, mówiąc: wy sąsiady się mortwta jedząc suchy chlib i cekajta, ze mi odbiera, a jo byde cekoł, smarując chlib masłem z miodem, zobaczymy kto lepiej wyjdzie. No oczywiście, że nikt nigdy im tej ziemi nie odebrał. Dziś na niej już drugie pokolenie gospodaruje.“
Fragment książki „Matka odchodzi“

Czy orientuje się ktoś, gdzie można uzyskać akt zakupu ziemii, o której mowa wyżej? Było to na początku XX wieku, wieś Szynkielów, pow. Wieluński.

[Ricardo]

Handel nieruchomościami odbywa się przy udziale notariusza. Akty te znajdują się w AP w Sieradzu chronologicznie wg nazwisk notariuszy sporządzone. zachowały się w dobrym stanie.

[Piotrek.M]

Witam!
Po dość długim czasie, postanowiłem odświeżyć temat. W niedługim czasie planuje wybrać się do AP w Sieradzu i zastanawiam się jak szukać tego aktu. Czy konieczne będzie przeglądanie po kolei każdego aktu, tak długo, aż nie znajdę, tego o który mi chodzi?

[Krzysztof29]

Szukanie poprzez notariuszy to jak szukanie igły w stogu siana. Jest prostsza droga. Proszę zajrzeć do księgi wieczystej majątku Szynkielów, tam będzie napisane kto i kiedy kupił z tego majątku jakąkolwiek ziemię. W AP w Sieradzu znajduje się zespół akt nr 824 Księgi i akta hipoteczne sądów w Wieluniu. Tam powinna się znajdować ta księga.

[Ted_B]

Witam !
Panie Piotrze odpowiednim tropem dotarcia do aktu zakupu ziemi są akty notarialne. W księgach hipotecznych dotrze Pan tylko do potwierdzenia takiego faktu.
Wbrew temu, co pisze Krzysztof, szukanie aktu notarialnego wcale nie musi być szukaniem igły w stogu siana. Żeby tak się stało musi Pan znać następujące rzeczy:
1. Określony rok (lub przedział lat) transakcji,
2. Znaleźć imię i nazwisko notariusza, który w tym czasie urzędował (w przypadku Wielunia najprawdopodobniej będzie tylko jedna osoba w tym czasie),
3. Po dotarciu do zespołu archiwalnego (znając nazwisko wyszukujemy ten zespół z zbiorach AP Sieradz) pobiera Pan z tego zespołu jednostkę archiwalną zwaną Repertorium (zazwyczaj jest na końcu w danym zbiorze).
4. W repertorium ma Pan wyszczególnione wszystkie akty spisane przez danego notariusza (kolejno - data- nr aktu - opis transakcji lub innej czynności prawnej - podpisy). Czyli musi Pan znać przybliżona datę oraz uczestnika (uczestników) transakcji.
5. Po dotarciu do danego zapisu będzie Pan miał dokładny rok i nr aktu.
6. Teraz posługując się inwentarzem do danego zbioru odnajduje się daną j.a. w której znajduje się szukany akt notarialny.

Uwagi praktyczne.
Repertorium, jeśli będzie obejmowało długi przedział czasu (kilkanaście, kilkadziesiąt lat) będzie grubą księgą (ok. 300 poz. rocznie) - więc na dotarcie do danego nr nie będzie takie szybie. Podobnie księgi notarialne są bardzo grube (przeglądałem księgę mającą ok. 25 cm grubości !).
Teraz jeśli dany zespół nie będzie posiadał repertorium, to powinny być skorowidze. Mogą one być dla jakiegoś przedziału czasowego, albo występować na końcu księgi z aktami notarialnymi z danego roku.
Skorowidz - to taki skrócony opis czynności - np. w danym roku mamy: nr akt - "Kowalski Stanisław - Nowakowi Adamowi". Nieraz jeszcze coś dodane.

Pozdrawiam !
Tadek