Witam.
Kasiu, napisałaś: „Mam takie doniesienie, że pradziadek nosił pierścień z trzeba świńskimi łbami na szachownicy. Czy to się komuś z czymś kojarzy, poza herbem Ferberów z Gdańska?
W roku 1870 w Krakowie ukazała się publikacja Stanisława Krzyżanowskiego Słownik Heraldyczny pt. Słownik Heraldyczny Dla Pomocy W Poszukiwaniach Archeologicznych. Pod literą G [ strona 7 i 8 ] znajduje się następujący zapis: „Głowy dzika trzy w prawo, dwie u góry jedna u dołu, między nimi pas szachownicy, nad hełmem pól jelenia w prawo. Bydant 1783.”.
Powyższy opis herbu Bydant, moim zdaniem, w zasadzie odpowiada opisowi herbu jaki miał mieś Twój pradziadek [ pierścień z herbem ]. Według autora słownika herb Bydant, był notowany w 1783 roku
Tu jest link do słownika:
http://www.wbc.poznan.pl/dlibra/docmeta ... ublication
Do kogo należał herb Bydant? Według Herbarza rodzin szlacheckich Królestwa Polskiego najwyżej zatwierdzony [ część 1, strona 113 – 114 ], który został wydany w Warszawie w roku 1853, herb o nazwie Bydant był używany przez rodzinę Gordonów. Herbarz ten mówi: „Gordonowie. Z tej rodziny Piotr Gordon, Superintendent Krakowski, z Szlachty zagranicznej pochodzący, w nagrodę swych zasług dla kraju, przez Uchwałę Sejmu z roku 1768 do używania przywilejów Szlachectwa Polskiego był przypuszczony. Potomkowie tego Piotra dopiero w roku 1783 Dyplom na Szlachectwo i używanie danego herbu rodzinnego, od Króla Stanisława Augusta pozyskali”. Herb Bydant tak jest opisany w tym herbarzu: „W polu niebieskim pas biało i niebiesko szachowany; nad nim dwie dzicze głowy złote w prawo, a pod nim podobna jedna. W szczycie hełmu pół jelenia bez nóg w prawo.”. Tu jest link do herbarza:
http://www.wbc.poznan.pl/dlibra/docmeta ... ublication
Dodam, że powyżej wymieniony herbarz został wydany na podstawie przepisów prawa i dotyczył osób, które wylegitymowały się ze szlachectwa w Królestwie Polskim.
Trochę historii o rodzinie Gordonów i herbie Bydant.
Bydant (herb szlachecki) – używany bez tej nazwy w Szkocji, Austrii i Prusach herb szlachecki, w Polsce według narodowego zwyczaju nadawania herbom nazw określony pochodzącą od zawołania klanowego Gordonów nazwą Bydant (Pozostać). Herb został zatwierdzony w Polsce jako herb własny w związku z indygenatem udzielonym w roku 1658 przez konstytucję sejmową szkockiemu szlachcicowi Henrykowi Gordonowi, niepoprawnie określonemu jako "margrabia Huntileus". Henry Gordon pochodził wprawdzie z gałęzi Gordonów markizów of Huntly, ale jako młodszy syn praw do tytułu nie posiadał. Ostatni raz herb jest wymieniony w roku 1789 z okazji potwierdzenia indygenatu z 1767 dla Fabiana Gordona de Caldwells, późniejszego brygadiera w czasach Powstania kościuszkowskiego. Herbowi: Gordon de Huntley (Hunlej), Gordon de Caldwells.
https://pl.wikipedia.org/wiki/Bydant
Gordon (gael. Gôrdan) – klan szkocki z Wyżyn i podgórza pochodzenia normańskiego. Pochodzą od rycerza normańskiego osiadłego w Szkocji w dobrach otrzymanych od króla Dawida I. Mimo niegaelickiego pochodzenia odgrywali ważną rolę nie tylko w nizinnej części kraju, ale i w górach będących domeną gaelickich klanów. Dlatego też często określa się Gordonów mianem klanu Gordonów, stosując jednak także określenie Dom Gordonów, właściwe dla rodów nizinnych. W historii Szkocji Gordonowie odgrywali znaczącą rolę już od XIII w., wspierając Roberta I Bruce'a podczas wojny o niepodległość. Uczestniczyli w bitwie pod Halidon Hill w 1333 r., a w bitwie pod Otterburn w 1388 poległ sir John Gordon, głowa rodu.
Więcej przeczytasz pod linkiem:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Klan_Gordon
O odmianach herbu i ich wizerunkom możesz Kasiu, poczytać pod linkiem:
http://genealogia.grocholski.pl/gd/herby.php?nr=6
Twój opis odpowiada odmianie o nazwie Bydant III
Kasiu, mam nadzieję, że trochę pomogłem. Weryfikację informacji pozostawiam Tobie oraz dalsze poszukiwania. Proponuję też przejrzenie innych herbarzy oraz odszukanie dokumentów w AGAD.
Pozdrawiam – Roman.
Inne źródła:
https://www.geni.com/people/Henry-Gordo ... 5255115918
http://stara.bartodzieje.pl/?id=129
http://www.sejm-wielki.pl/b/6.556.48
http://www.sejm-wielki.pl/b/6.556.25
http://fbc.pionier.net.pl/details/nn3Zdgk
http://www.abrasive.gniezno.pl/strona,K ... ydant.html
https://www.myheritage.pl/photo-3_13184 ... e-na-prawo
http://www.malowane-pl.science/art_Fabian_Gordon.cgi
https://books.google.pl/books?id=--WmCQ ... nt&f=false
http://ebuw.uw.edu.pl/dlibra/plain-content?id=69916
http://www.dig.pl/pdf/Szlachta_wylegitymowana.pdf
Ps.
Jeszcze coś na temat herbu Bydant i rodziny Gordon:
„Panie Kamilu!
Prawdopodobnie cała tajemnica polega na tym, że herb Gordon v. Bydant ma w klejnocie jelenia, który jeśli jest użyty w godle herbu stanowi niezależny herb Brochwicz.
Herb Bydant v. Gordon w środku godła ma pasek szachownicy (trzy rzędy-czarno białe), nad szachownicą dwa łby dzika, a pod szachownicą jeden łeb dzika, kolor tła niebieski łby zaś są koloru żółtego. Labry są niebiesko żółte, a w klejnocie nad koroną jeleń (taki z Brochwicza). Dokładnie nie wiem który z heraldyków "popełnił" błąd, czy Niesiecki? czy Małachowski?. Nie przypuszczam bowiem, by były dwa niezależne rody Gordonów (nazwisko nie polskie). Tymbardziej, że był to ród szkocki, który w 1658 r. uzyskał indygenat const. 1676 i 1699 (patrz Małachowski str 150).
Pozdrawiam Jerzy Szczerbiński.”
Powyższy post pochodzi z naszego forum i dotyczy tematu „Rodzina Gordon”. Tu jest link do tego tematu:
http://178.19.108.107/index.php?name=PN ... ic&p=58621