genealodzy.pl

Pytanie może głupie... Zapewne w trakcie poszukiwań spotkaliście się z określeniem "z niegdy". Np. mowa o osobie urodzonej "z niegdy Jana takiego a takiego i żyjącej Teresy takiej a takiej". To "żyjącej" wskazuje tutaj, że "z niegdy" oznacza osobę zmarłą... czy mam rację
W całym internecie nie znalazłam wyjaśnienia tego określenia, natomiast internetowy słownik staropolski nie dysponuje hasłem "z niegdy", a samo "niegdy" tłumaczy jako "niekiedy, czasem".

Tak właśnie! "Niegdy" znaczy złarły/a, w aktach łacińskich to samo wyrażało słowo "olim" - po rrosyjsku изъ покойного (-ой)
Marek

Bardzo dziękuję za odpowiedź - mam nadzieję że ta informacja przyda się również innym poszukiwaczom

a u Brucknera niegdy jest tym samym, co niegdyś.
To by się trzymało kupy.
Osoba urodzona z niegdyś Jana takiego, a takiego i tak dalej...

Maciej Malinowski, mistrz polskiej ortografii (z 1990 roku), z zawodu dziennikarz, w artykule Co znaczy onegdaj, w cyklu „Kiedyś, dawno temu…”, wyjaśnia: niegdy czyli niegdyś.

W podanym przez Ciebie, Czerniakowianko, kontekście, odczytałabym zapis tak jak Ty, iż osoba, o której mowa, urodzona jest z nie żyjącego już Jana i Teresy, która przeciwnie niż Jan, w chwili spisywania dokumentu cieszy się życiem.
Jeżeli jest to akt urodzenia, może spisujący chciał podkreślić, iż dziecko jest pogrobowcem (łac. posthumus), czyli dzieckiem urodzonym po śmierci ojca?

A przy okazji polecam lekturę artykułu, naprawdę interesujący.

Łączę pozdrowienia –
Virg@

czerniakowianka pisze:wskazuje tutaj, że "z niegdy" oznacza osobę zmarłą... czy mam rację

Dodam tylko, że podobny temat był niedawno na forum, choć w kontekście dokumentów rosyjskojęzycznych. Może komuś przyda się ten link

Pozdrawiam,
Konrad

konradus pisze:

czerniakowianka pisze:wskazuje tutaj, że "z niegdy" oznacza osobę zmarłą... czy mam rację

Dodam tylko, że podobny temat był niedawno na forum, choć w kontekście dokumentów rosyjskojęzycznych. Może komuś przyda się ten link

Pozdrawiam,
Konrad

Witam!
Ten link pokazuje rosyjskie słowo z aktu, od którego analizy zaczęto dyskusję i ona nadal trwa. Wypowiem się i ja.

W języku rosyjskim„Иногда” ma następujące znaczenia: Время от времени, в некоторых случаях; иной раз,
a „иной” znów oznacza:
1) Иной - Другой, отличающийся от этого
2) Иной - Некоторый, какой-нибудь, какой-то
I to drugie znaczenie w tym przypadku należy brać pod uwagę, a więc po polsku to : NIEJAKI, JAKIŚ. Może to i zmarły (tego się nie pisze), ale przy sporzadzaniu aktu nie było pełnej identyfikacji osoby i sporządzający napisał NIEJAKI (tak by to było współcześnie).
Odsyłam do rosyjskich słowników (Dal i inni).

czerniakowianka pisze:To "żyjącej" wskazuje tutaj, że "z niegdy" oznacza osobę zmarłą... czy mam rację

Tak masz rację, "z niegdy", czyli mówiąc inaczej żyjącego niegdyś oznacza nic więcej ponad to, że osoba wymieniona w akcie w chwili jego spisywania już nie żyła. Nic więcej z tego zapisu wywodzić nie należy.

pozdrawiam
Piotr Gerasch

PiotrGerasch pisze:

czerniakowianka pisze:To "żyjącej" wskazuje tutaj, że "z niegdy" oznacza osobę zmarłą... czy mam rację

Tak masz rację, "z niegdy", czyli mówiąc inaczej żyjącego niegdyś oznacza nic więcej ponad to, że osoba wymieniona w akcie w chwili jego spisywania już nie żyła. Nic więcej z tego zapisu wywodzić nie należy.

pozdrawiam
Piotr Gerasch

Po dyskusji na forum jezykoznawców rosyjskich http://forum.slovopedia.com/index.php
w oparciu o analogiczną sytuację z użyciem w akcie rosyjskim przysłanym przez Pana Dobrzyńskiego słowa "иногда" , potwierdza się zbieżność z polska wersją "z niegdy" i znaczy tyle samo co "niegdyś".
Choć niema potwierdzenia, że ta osoba już nie żyje, to logika podpowiada przyjąć wersję takiego "skrótu myślowego" jak w cytacie powyższym podał Piotr Gerasch. Językoznawcy mają jednak wątpliwości w tej sprawie, ale ja już nie.

Witam serdecznie
W starych metrykach spotykam się ze słowem "niegdy" np. w zdaniu "Jan Kowalski syn niegdy Jacka i Rozalii..." Będę wdzięczny za informacje o tym, co ten zwrot oznacza. Bardzo dziękuję za ewentualne odpowiedzi.
Paweł Olczyk

Witaj Pawle na Forum
Słowo " niegdy " użyte w tym kontekście oznacza , " nieżyjącego " lub "nieżyjących". W zależności , czy dotyczy to jednego rodzica , czy obojga.

Z pewnością bardziej doświadczeni Koledzy i Koleżanki , wytłumaczą Ci to dokładniej.

Witaj!

Ilona ma rację. Niegdy, czyli jakby kiedyś synem był, ale już nie jest, bo rodzice nie żyją. Niegdy, czyli niegdyś w przeszłości. To samo dotyczy akt małżeństw. Jeżeli np. mąż nie żyje, to żona jest 'niegdy żoną'. W innych językach też używa się czasu przeszłego. Trochę dziwnie to wygląda, bo brzmi to trochę jakby ktoś był byłym synem albo byłą żoną. A to chodzi o to właśnie, że to syn lub żona kogoś zmarłego.

Pozdrawiam

Paweł

Wszystkim za życzliwość i pomoc bardzo dziękuję.
Paweł