Inne nazwisko ?

[AndrzejG]

Witam.
O moim problemie genealogicznym pisałem już na forum, ale w mojej ocenie pojawiły się nowe okoliczności w moich poszukiwaniach.
Tak pokrótce nakreślę obraz całości.
Pięcioro dzieci mojego 5xpradziadka Antoniego Gnysia i Zofii rodzą się w przedziale lat 1741-52 w parafii Zwoleń wieś Barycz w kolejnych latach są dwa ur. dzieci Stefana syna Antoniego w/w miejscowościach, Stefan to mój 4xpradziadek.
Poszukiwania ur. Antoniego w Zwoleniu nie przyniosły rezultatu,były przeglądane akty metrykalne ze Zwolenia ur. i mł. od połowy 17 w.
Dalsze poszukiwania to w sąsiednich parafiach od Zwolenia i od tych sąsiednich następne sąsiednie w sumie przeszukałem kilkanaście parafii bez rezultatu.
Następnie wybrałem taką opcję że może ksiądz zapisał zamiast nazwiska profesję , moi przodkowie byli rdzennymi młynarzami, ale szukając jeszcze raz tak jak napisałem wyżej żadnego ur. Antoniego Młynarza nie znalazłem.
Po analizie wszystkich metryk okazało się że jest luka w przedziale lat 1680-1740, w parafii Policzna(jedna z sąsiednich od Zwolenia) odnalazłem ur. Gnysów od 1645r.Tak że wcześniejsze i póżniejsze akty posiadam poza wymienioną luką.
Najbliżej tej luki były akty z parafii Policzna, skoro nazwiska Gnys nie odnalazłem i profesi młynarz też nie było zapisanej, obrałem taką taktykę że wynotuję wszystkich ur. o imieniu Antoni z w/w parafii i natrafiłem ur. Antoniego w 1707 r. s. Pawła ale o nazwisku Plewka a przy okazji odnalazłem jeszcze jeden akt ur. z tej samej parafii i miejscowości Czarny Las Stanisława s. Pawła Gnesio z 1706 r. w wielu aktach tak zapisywano to nazwisko jako Gnyś, Gnesio, Gniso, Gnesiow, itp.
W geneszukaczu była wymieniona miejscowość Plewka ale w okolicach Zwolenia takiej miejscowości nie znalazłem, w słowniku geograficznym ziem Polskich natrafiłem że w parafii Policzna znajdował się młyn o nazwie Plewka i to dało mi do myślenia, przejrzałem jeszcze raz akta metrykalne z parafii Policzna w FS i moim zdanie ksiądz stworzył nazwisko Plewka zapisując jak leci wszystkich co pracowali w tym młynie jako Plewka, znalazłem dziwne akty mł, że plewka żeni się z plewczyną i na początku owi ludzie nie byli wcale ze sobą spokrewnieni tylko się znali i jak napisałem wyżej ksiądz pisał wszystkim plewka a mogli mieć całkiem inne nazwiska.
Możliwe że w moim przypadku tak był skoro w 1706 rodzi się Stanisław s. Pawła Gnesio a w 1707 Antoni s. Pawła Plewki obaj urodzeni w parafii Policzna i miejscowości Czarny Las to może ksiądz zamiast nazwiska Gnesio zapisał w tym drugim ur. Plewka bo był młynarzem w tym młynie, też znalazłem zapis plewka alias młynarz, a w/w Paweł rodzi się też w parafii Policzna jako Gnys s.Jana w 1645 r.
Wracając do Zwolenia to występuje tam Zofia Gnysowa żona Antoniego jako chrzestna w 1765 r. w miejscowości Zielonka i na tej samej stronie aktu i w tej samej miejscowości jest zapisana jako Zofia Młynarka i w Policznej odnalazłem tylko jedną Zofię Młynarkę i to własnie zapisaną przy Antonim Plewce.
Czy według tego co wyżej napisałem to Antoni Plewka z Policznej i Antoni Gnys ze Zwolenia mogą być tymi samymi osobami.
Bardzo proszę o komentarze!
Pozdrawiam Andrzej.

[Rebell_Cieniewska_Grażyna]

Moim zdaniem tak. Wiek XVII i początek XVIII to czasy gdy nazwiska ulegają zmianom i chyba częściej w stosunku do osób, które zmieniały miejsce zamieszkania czy też w związku z wykonywanym zawodem. Piszesz o "dziwnym akcie małżeństwa, że Plewka żeni się z Plewczyną" - może młynarczyk Gnys ożenił się z wdową po Plewce a więc Plewczyną i tak nastąpiło poplątanie nazwisk, a potem zależnie od tego kto zgłaszał narodziny albo jak piszący pamiętał.
Wydaje mi się, że tak skrupulatna analiza jaką zrobiłeś pozwala na wyciągnięcie takich wniosków.
Powodzenia Grażyna

[AndrzejG]

Bardzo dziekuje Grażyno, chyba że gdzieś ominołem w moich poszukiwaniach akt ur. owego Antoniego Gnysa, ale nie sądze bo metryki z wszystkich okolicznych parafii od Zwolenia przejrzałem i to kilkakrotnie .
Pozdrawiam Andrzej.

[Janina_Tomczyk]

Myślę Andrzeju podobnie jak Ty zakładasz, że dokonując zapisów w księgach XVIII- wiecznych zmieniono nazwisko Gnys na Plewka z racji ich zamieszkania w osadzie młyńskiej Plewka. Żonom młynarzy zapisywano wówczas funkcję męża i dlatego masz Zofię Młynarkę.
W mojej rodzinie Lachowiczów- kobietom, żonom młynarzy z kilku pokoleń, nawet w XIX wieku dodawano takie określenie do imienia i nazwiska.
Obecnie indeksuję XVIII w z Nowego Miasta n/Pilicą i tam zakonnicy prowadzący księgi zaczęli nagle od połowy XVIII wieku dodawać alias w postaci zawodu. Daje to taki efekt np.Jan Michalski alias Strycharz lub Wincenty Nowacki alias Kołodziej więc mogło dochodzić w kolejnych latach do zmiany nazwiska lub ustalenia się nowego nazwiska pochodzącego od zawodu jaki dana osoba wykonywała w XVIII wieku.
Jeśli chodzi o młynarzy i młynarczyków to bardzo często w łacińskich aktach zapisywani byli np. Jan Molitor lub Molenda więc takie nazwisko także utrwaliło się po XVIII wieku.
Dodam jeszcze jako uwagę fakt przemieszczania się młynarzy na dość dużym obszarze w związku z koniecznością dzierżawy młynów i wiatraków np. moich Lachowiczów muszę szukać w województwach mazowieckim i łódzkim, podobnie jak Galskich i Miklaszewskich więc ryzykowne jest ograniczenie się do poszukiwań tylko w okolicy Zwolenia, bo po okresie wojen i rokoszy mogli przenosić się na dalsze tereny w poszukiwaniu korzystnej dzierżawy młyna lub zakupu wiatraka.
Pozdrawiam i życzę powodzenia.

[AndrzejG]

Bardzo dziekuje Janino,masz racje co do przenoszenia sie młynarzy na inne tereny bardziej korzystne do kontynuowania ich zawodu, ale przeszukałem parafie z pogranicza Mazowieckiego i Lubelskiego odległe od Zwolenia nawet o kilkaset kilometrów.
Myśle tak, sugerując sie moimi ustaleniami poszukiwawczymi że starali sie zajmowac młyny w sąsiednich miejscowościach z tego powodu że znalazłem zapis właścicielstwa młyna we wsi Bąkowiec parafia Sieciechów mojego 3xpradziadka Piotra Gnysa.
Pozdrawiam Andrzej.