Zamiana nazwiska w XVIII wieku.
: czw 31 sty 2019, 12:54
Przypuszczam, że nazwisko moich przodków zmieniło sie w drugiej połowie XVIII wieku. Rozwiązanie tego problemu bardzo pomogłoby mi w dalszych pracach na temat dziejów rodziny, więc z waszą pomocą chciałbym sie z tym ostatecznie rozprawić.
Moje drzewo genealogiczne kończy sie aktem ślubu z 1790 pomiędzy Franciszkiem Matalińskim a Marianną Gaworecką. Dzięki przetłumaczonemu aktu z języka łacińskiego wiem, że kawaler pochodzi z miasta Raciąż, tam też zawarto małżeństwo. Z tego wynika, że akt urodzenia Franciszka powinien znajdować sie w tej parafii. W akcie zgonu Franciszka nie podano jego rodziców, znam jedynie jego wiek w trakcie śmierci, przez co mogłem oszacować, w którym roku miej wiec sie urodził. Zacząłem więc przeszukiwać sumariusz.
W sumariuszu niestety nie znalazłem aktu urodzenia Franciszka Matalińskiego, znajdują sie tam jednak akty urodzenia Franciszka bez nazwiska oraz Franciszka Masztalerza. Następnie przeszukałem cały sumariusz w celu znalezienia wszystkich osób o nazwisku Mataliński. Trafiłem tylko na jeden- akt ślubu z 1768 miedzy Walerianem Matalińskim a Elżbieta Ryfińska. Nie zachowały sie księgi ślubów z tego okresu, więc nie posiadam więcej szczegółów z tego wydarzenia. Według moich wyliczeń Franciszek urodził sie około 1768, więc na tym etapie uznałem, że Walerian jest prawdopodobnie ojcem Franciszka i prawdopodobnie przybył do Raciąża z innej parafii.
Kolejnym etapem było znalezienie aktu urodzenia Waleriana Matalińskiego. Było to bardzo ciężkie, gdyż nie posiadłem żadnej wskazówki, gdzie mogłoby to mieć miejsce. Z pomocą Geneteki udało mi sie znaleźć akty powiązane z nazwiskiem Mataliński, z interesującego mnie okresu. W ten sposób trafiłem na akt ślubu z Mokotowa z 1773 pomiędzy Franciszką Matalińską a Tomaszem Kominek. Z przetłumaczonego aktu dowiedziałem się kilka ciekawych faktów. Franciszka pochodzi z Raciąża, urodziła się w 1754 roku a jej ojcem jest Kazimierz. Jak wspomniałem wcześniej w sumariuszu nie znalazłem ani Kazimierza ani Franciszki Matalińskich, jednak mając wyliczoną datę urodzenia Franciszki i jej ojca sprawdziłem raz jeszcze. Okazało się, że dokładnie w tym roku urodziła się Franciszka Masztalerz- córka Kazimierza i Barbary.
Przystąpiłem wiec do dokładniejszego zbadania tego nazwiska. W tym przypadku aktów było dużo, a przedstawiciele tego nazwiska występują od samego początku spisu. Natrafiłem tam też na akt urodzenia Marianny Mastalerz z 1772. Co ciekawe jest rodzicami są Walerian i Elżbieta, ten sam zestaw imion, co w akcje ślubu mojego, przypuszczalnie najstarszego przodka(4 lata po ich ślubie). Można uznać to za zbieg okoliczności, jednak po sprawdzeniu całego sumariusza parafii Raciąż okazuje się, że w całym spisie kombinacja tych imion występuje tylko 2 razy-raz przy Matalińskich i raz przy Masztalerzów.
Wiec tak..Franciszek Mataliński -urodzony według aktu zgonu około 1768, a według aktu ślubu pochodzący z Raciąża-w 1767 roku rodzi sie Franciszek Masztalerz.
-Franciszka Masztalerz- według aktu zgonu urodzona w 1754 córka Kazimierza- w 1754 rodzi się Franciszka Masztalerz- córka Kazimierza i Barbary.
-Walerian Mataliński bierze ślub z Elżbieta Ryfińska w 1768- W 1772 rodzi sie Marianna Masztalerz-córka Waleriana i Elżbiety.
Dodatkowo, przy dokładnej analizie sumariusza łatwo zaobserwować ze osoby z nazwiskiem Masztalerz występuje w spisie miej wiec do lat osiemdziesiątych XVIII wieku, a nazwisko Mataliński (poza wspomnianym Walerianie Matalińskim) pojawia sie od 1790. Kolejnym argumentem mógłby być akt urodzenia Waleriana, gdzie przypuszczalnie padło by nazwisko Masztalerz, jednak nie udało mi się znaleźć w sumariuszu.
Chciałbym zapytać, co o tym myślicie? Czy waszym zdaniem rzeczywiście zamiana nazwiska miała miejsce? Czy mogę potomków Franciszka Masztalerza traktować, jako swoich przodków? Jeśli tak, dlaczego do tej zmiany nazwiska doszło?
Teraz chciałbym się skupić nad pochodzeniem nazwisk Mataliński i Masztalerz. Nazwiska, prócz pierwszej litery, nic nie łączy. Masztalerz to osoba zajmująca się w stadninie końmi i uprzężą, nadzorująca pracę stajennych. Natomiast eksperci od pochodzenia nazwisk( oczywiście na naszej stronie) uznali, że nazwisko Mataliński może pochodzić od wyrazu mata-rodzaj plecionki z kawałków tkaniny. Ta koncepcja świetnie pokrywa sie z zawodem wykonywanym przez przodków-byli oni krawcami i szewcami.
Przy założeniu, że do zamiany nazwisko rzeczywiście doszło, a moi przodkowie nosili nazwisko Masztalerz jestem w stanie rozwinąć moje drzewo genealogiczne do samego początku sumariusza, czyli do Piotra, który zmarł w 1732 w wieku 52 lata, więc urodził sie około 1680 roku. Zakładałem, że zawód przodków Franciszka Masztalerza, będzie związany z ich nazwiskiem, więc w aktach szukałem wyrazu agaso-po łacinie Masztalerz. Potomkowie Franciszka, jednak aż do wyżej wspomnianego Piotra zostawali określeni słowem, Famatus-średniozamożny rzemieślnik, w niektórych aktach bardziej precyzyjnie-szewc. W tym momencie załamało sie moje przypuszczenie, które zakładło, że nazwisko w tym okresie było inaczej niż obecnie, tylko określeniem człowieka, wiec, jeśli przodkowie wykonywaliby zawód masztalerza byli by określeni Masztalerzami, a jeśli przodkowie wykonujący zawód szewca czy krawca nazywani Mataińskimi-od słowa mata.
Gdy zaczyna brakować dokumentów i faktów w grę wchodzi coraz bardziej wyobraźnia. Wszyscy przodkowie, od Franciszka po Piotra zamieszkiwali Raciąż, jednak w sumariuszu znalazłem tez akt zgonu z 1731 Andrzeja Masztalerza. W chwili śmierci miał 75 lat, więc urodził sie około 1656(teoretycznie mógłby być ojcem Piotra), a miejsce urodzenia to Czubaki. Dodatkowo w jego akcie zgonu nie występuje zwrot Famatus, ani żaden inny. Po prostu zmarł Andrzej Masztalerz.
Jak myślicie, jaka jest szansa, że brak żadnego określenia w jego akcie zgonu może oznaczać, że wykonywał on zawód masztalerza? Czy wskazówka może być miejscowość Czubaki? Wyobrażam sobie, że taka hodowla koni osadzona jest właśnie na wsi a nie, co prawda w niewielkim, ale mieście. Idąc tym tropem mógłbym spróbować znaleźć właściciela majątku Czubaki w tym okresie, a może dalej informacje o wyposażeniu jego majtku, szukając jakiś informacji o hodowli koni. Wreszcie, jaka jest szansa, ze Andrzej jest ojcem Piotra?
Mam nadzieje ze, na chociaż z część pytań uda nam sie znaleźć odpowiedz.
Moje drzewo genealogiczne kończy sie aktem ślubu z 1790 pomiędzy Franciszkiem Matalińskim a Marianną Gaworecką. Dzięki przetłumaczonemu aktu z języka łacińskiego wiem, że kawaler pochodzi z miasta Raciąż, tam też zawarto małżeństwo. Z tego wynika, że akt urodzenia Franciszka powinien znajdować sie w tej parafii. W akcie zgonu Franciszka nie podano jego rodziców, znam jedynie jego wiek w trakcie śmierci, przez co mogłem oszacować, w którym roku miej wiec sie urodził. Zacząłem więc przeszukiwać sumariusz.
W sumariuszu niestety nie znalazłem aktu urodzenia Franciszka Matalińskiego, znajdują sie tam jednak akty urodzenia Franciszka bez nazwiska oraz Franciszka Masztalerza. Następnie przeszukałem cały sumariusz w celu znalezienia wszystkich osób o nazwisku Mataliński. Trafiłem tylko na jeden- akt ślubu z 1768 miedzy Walerianem Matalińskim a Elżbieta Ryfińska. Nie zachowały sie księgi ślubów z tego okresu, więc nie posiadam więcej szczegółów z tego wydarzenia. Według moich wyliczeń Franciszek urodził sie około 1768, więc na tym etapie uznałem, że Walerian jest prawdopodobnie ojcem Franciszka i prawdopodobnie przybył do Raciąża z innej parafii.
Kolejnym etapem było znalezienie aktu urodzenia Waleriana Matalińskiego. Było to bardzo ciężkie, gdyż nie posiadłem żadnej wskazówki, gdzie mogłoby to mieć miejsce. Z pomocą Geneteki udało mi sie znaleźć akty powiązane z nazwiskiem Mataliński, z interesującego mnie okresu. W ten sposób trafiłem na akt ślubu z Mokotowa z 1773 pomiędzy Franciszką Matalińską a Tomaszem Kominek. Z przetłumaczonego aktu dowiedziałem się kilka ciekawych faktów. Franciszka pochodzi z Raciąża, urodziła się w 1754 roku a jej ojcem jest Kazimierz. Jak wspomniałem wcześniej w sumariuszu nie znalazłem ani Kazimierza ani Franciszki Matalińskich, jednak mając wyliczoną datę urodzenia Franciszki i jej ojca sprawdziłem raz jeszcze. Okazało się, że dokładnie w tym roku urodziła się Franciszka Masztalerz- córka Kazimierza i Barbary.
Przystąpiłem wiec do dokładniejszego zbadania tego nazwiska. W tym przypadku aktów było dużo, a przedstawiciele tego nazwiska występują od samego początku spisu. Natrafiłem tam też na akt urodzenia Marianny Mastalerz z 1772. Co ciekawe jest rodzicami są Walerian i Elżbieta, ten sam zestaw imion, co w akcje ślubu mojego, przypuszczalnie najstarszego przodka(4 lata po ich ślubie). Można uznać to za zbieg okoliczności, jednak po sprawdzeniu całego sumariusza parafii Raciąż okazuje się, że w całym spisie kombinacja tych imion występuje tylko 2 razy-raz przy Matalińskich i raz przy Masztalerzów.
Wiec tak..Franciszek Mataliński -urodzony według aktu zgonu około 1768, a według aktu ślubu pochodzący z Raciąża-w 1767 roku rodzi sie Franciszek Masztalerz.
-Franciszka Masztalerz- według aktu zgonu urodzona w 1754 córka Kazimierza- w 1754 rodzi się Franciszka Masztalerz- córka Kazimierza i Barbary.
-Walerian Mataliński bierze ślub z Elżbieta Ryfińska w 1768- W 1772 rodzi sie Marianna Masztalerz-córka Waleriana i Elżbiety.
Dodatkowo, przy dokładnej analizie sumariusza łatwo zaobserwować ze osoby z nazwiskiem Masztalerz występuje w spisie miej wiec do lat osiemdziesiątych XVIII wieku, a nazwisko Mataliński (poza wspomnianym Walerianie Matalińskim) pojawia sie od 1790. Kolejnym argumentem mógłby być akt urodzenia Waleriana, gdzie przypuszczalnie padło by nazwisko Masztalerz, jednak nie udało mi się znaleźć w sumariuszu.
Chciałbym zapytać, co o tym myślicie? Czy waszym zdaniem rzeczywiście zamiana nazwiska miała miejsce? Czy mogę potomków Franciszka Masztalerza traktować, jako swoich przodków? Jeśli tak, dlaczego do tej zmiany nazwiska doszło?
Teraz chciałbym się skupić nad pochodzeniem nazwisk Mataliński i Masztalerz. Nazwiska, prócz pierwszej litery, nic nie łączy. Masztalerz to osoba zajmująca się w stadninie końmi i uprzężą, nadzorująca pracę stajennych. Natomiast eksperci od pochodzenia nazwisk( oczywiście na naszej stronie) uznali, że nazwisko Mataliński może pochodzić od wyrazu mata-rodzaj plecionki z kawałków tkaniny. Ta koncepcja świetnie pokrywa sie z zawodem wykonywanym przez przodków-byli oni krawcami i szewcami.
Przy założeniu, że do zamiany nazwisko rzeczywiście doszło, a moi przodkowie nosili nazwisko Masztalerz jestem w stanie rozwinąć moje drzewo genealogiczne do samego początku sumariusza, czyli do Piotra, który zmarł w 1732 w wieku 52 lata, więc urodził sie około 1680 roku. Zakładałem, że zawód przodków Franciszka Masztalerza, będzie związany z ich nazwiskiem, więc w aktach szukałem wyrazu agaso-po łacinie Masztalerz. Potomkowie Franciszka, jednak aż do wyżej wspomnianego Piotra zostawali określeni słowem, Famatus-średniozamożny rzemieślnik, w niektórych aktach bardziej precyzyjnie-szewc. W tym momencie załamało sie moje przypuszczenie, które zakładło, że nazwisko w tym okresie było inaczej niż obecnie, tylko określeniem człowieka, wiec, jeśli przodkowie wykonywaliby zawód masztalerza byli by określeni Masztalerzami, a jeśli przodkowie wykonujący zawód szewca czy krawca nazywani Mataińskimi-od słowa mata.
Gdy zaczyna brakować dokumentów i faktów w grę wchodzi coraz bardziej wyobraźnia. Wszyscy przodkowie, od Franciszka po Piotra zamieszkiwali Raciąż, jednak w sumariuszu znalazłem tez akt zgonu z 1731 Andrzeja Masztalerza. W chwili śmierci miał 75 lat, więc urodził sie około 1656(teoretycznie mógłby być ojcem Piotra), a miejsce urodzenia to Czubaki. Dodatkowo w jego akcie zgonu nie występuje zwrot Famatus, ani żaden inny. Po prostu zmarł Andrzej Masztalerz.
Jak myślicie, jaka jest szansa, że brak żadnego określenia w jego akcie zgonu może oznaczać, że wykonywał on zawód masztalerza? Czy wskazówka może być miejscowość Czubaki? Wyobrażam sobie, że taka hodowla koni osadzona jest właśnie na wsi a nie, co prawda w niewielkim, ale mieście. Idąc tym tropem mógłbym spróbować znaleźć właściciela majątku Czubaki w tym okresie, a może dalej informacje o wyposażeniu jego majtku, szukając jakiś informacji o hodowli koni. Wreszcie, jaka jest szansa, ze Andrzej jest ojcem Piotra?
Mam nadzieje ze, na chociaż z część pytań uda nam sie znaleźć odpowiedz.