Błędnie przeliczona data przez księdza?

[Olszewski_Łukasz]

Dzień dobry.

Mam pewien problem z pewną datą, mianowicie chodzi o datę urodzenia Marianny Skarus, urodzonej w 1900 roku w Żelkowie, córki Grzegorza Skarusa i Marianny z domu Dąbrowskiej, to akt 72:

https://szukajwarchiwach.pl/62/223/0/1/ ... /#tabSkany

Nie jestem pewien, czy ja błędnie odczytuję cyrylicę bądź błędnie przeliczam datę, ale wydaje mi się, że sporządzający akt urodzenia ksiądz pomylił się o dwa dni w przeliczaniu daty narodzin. Z aktu odczytuję, iż Marianna urodziła się 29 marca / 13 kwietnia -> (...цать девятого? марта) / тринадцатого апреля)? Jednakże korzystając z kalkulatorów do przeliczania kalendarzy wychodzi, że w roku 1900 13 kwietnia powinien odpowiadać 31 marca, a nie 29 marca jak napisał ksiądz. Czy to ja się mylę czy to ksiądz dokonał pomyłki w trakcie sporządzania aktu?

Z góry dziękuję za rozwianie moich wątpliwości i pozdrawiam.

[Sroczyński_Włodzimierz]

Witaj Olku!

daty się nie zgadzają, masz rację
ale czy urodziła się 13 kwietnia czy wcześniej (tzn która jest błedna 29 III czy 13 IV - trudno stwierdzić
Może pierwopis by wyjaśnił lub raptularz
raczej 13 kwietnia jest OK, ale to tylko raczej

[sbasiacz]

a wiesz, która data jest ta właściwa?
ksiądz się pomylił, ale czy przeliczał juliański na gregoriański czy odwrotnie ?:-)

[Sroczyński_Włodzimierz]

W powszechnym użyciu był gregoriański, juliański nic poza urzędowym zapisem nie znaczył (parafia katolicka) i w 1900 roku. Stąd "raczej 13 kwietnia"

[bielecki]

Ale problem jest dopiero wtedy, gdy podają tylko jedną datę, a to nierzadkie. Czy wtedy chodzi o stary, czy nowy styl, czort chyba jeden wie.
Łukasz

[Sroczyński_Włodzimierz]

o gregoriański raczej, chyba że w prawosławnych
księgi zaczynały się i kończyły wg gregoriańskiego (tj otwierana nowa 1 stycznia wg gregoriańskiego)

[bielecki]

o gregoriański raczej, chyba że w prawosławnych
księgi zaczynały się i kończyły wg gregoriańskiego (tj otwierana nowa 1 stycznia wg gregoriańskiego)

Też tak zakładam, ale zawsze wątpliwość pozostaje.
Ł.

[Sroczyński_Włodzimierz]

a to racja
jeszcze do sprawdzenia kiedy adwent, Wielki Post w danym roku - i ew. potwierdzenie przez lukę w małżeństwach

[Olszewski_Łukasz]

Dziękuję za odpowiedzi.
Dla pewności zdobędę akt zgonu tejże osoby z USC, myślę że w nim będzie ta prawidłowa data.

[Sroczyński_Włodzimierz]

ww jest z USC, możesz spróbować ten sam AU z parafii
z USC to raczej aneks do AM (odpis AU), wtedy poznasz jak wystawiający zinterpretował ten zapis
AZ datą dzienną...to też interpretacja i wtórne.
Przed oczyma masz jeden z dwóch/trzech pierwotnych źródłowych, późniejsze to wariacje na temat
pierwopis ewentualnie raptularz

[Andrzej75]

Pewności nie będzie, ale moim zdaniem poprawna data jest gregoriańska, a błędna juliańska (bo przeliczano z gregoriańskiej na juliańską, a nie na odwrót). Trzeba mieć na uwadze, że do lutego 1900 r. różnica między oboma kalendarzami wynosiła 12 dni; a ponieważ rok 1900 w kalendarzu gregoriańskim nie był przestępny, a był przestępny w kalendarzu juliańskim, w marcu różnica ta wzrosła do 13 dni. Stąd 13 marca nowego stylu to 29 lutego starego stylu. A więc mogło dochodzić wtedy do pomyłek, bo trzeba było uważać, żeby odjąć 13, a nie 12 dni. Może osoba spisująca AU bezmyślnie przeniosła 29 II / 13 III (poprawnie przeliczone) na 29 III / 13 IV (co jest błędne)?
Zresztą w akcie nr 74 też są błędy: różnica między kalendarzami wynosi tam 12 dni, a powinno być już 13 dni (jest 10/22 IV i 1/13 IV).

[Krzysztof_Wasyluk]

Ale problem jest dopiero wtedy, gdy podają tylko jedną datę, a to nierzadkie. Czy wtedy chodzi o stary, czy nowy styl, czort chyba jeden wie.
Łukasz

Oczywiście może to być problem, gdy dysponujemy jedną metryką urodzenia lub zgonu. Przypomnę jednak, że zwyczajowo, ale również niemal wyłącznie, zapowiedzi były ogłaszane w niedzielę. Wobec tego jeśli jest metryka ślubu z z informacją o datach zapowiedzi, można stwierdzić, czy daty są juliańskie, czy gregoriańskie i ekstrapolować to określenie na wszystkie metryki z tego roku i tej parafii.