Indeksacja - prośba o pomoc - j. rosyjski

[Pawel_O]

Musi Pani dodać zdjęcie, bo inaczej będzie trudno cokolwiek odczytać

Linki są, źle skopiowane - nie da się w nie wejść.

[Tomek_Wojtaszek]

Dzień dobry,

W ramach "wyważania" otwartych drzwi pozwalam sobie odświeżyć wątek, który pojawił się tu na Forum ponad 3 lata temu, a podobny problem pojawił się też na innym forum genealogicznym. Mam nadzieję, że poniższe pozwoli wyjaśnić pewne niuanse językowo-historyczne z pożytkiem dla Indeksujących i pozostałych Użytkowników.

W trakcie dyskusji o pułapkach, czyhających na Indeksujących, pojawiła się następująca wypowiedź pana Jurka:

ksiądz wyraźnie użył zwroty niestosownego, bo jest to wyrażenie potoczne z zabarwieniem poniżającym (разг.-сниж.) i oznacza w tłumaczeniu na j polski:"robić dzieci będąc we współżyciu (przeważnie pozamałżeńskim)". Przypuścić można, że te dzieci urodziły się jeszcze przed ślubem i ksiądz chciał (lub musiał) zaznaczyć ten fakt w akcie.
Ale i tak jest to zwrot niegrzeczny, o czym mógł nie wiedzieć. Był to przecież Polak, który nie znał wszystkich "cienkości" języka rosyjskiego. Oto cytat ze słownika:

Толковый словарь русского языка под редакцией Т. Ф. Ефремовой
ПРИЖИВАТЬ
разг.-сниж. Рождать, производить на свет, находясь с кем-л. в сожительстве (обычно внебрачном).

Fakty przedstawiają się następująco:

1) Толковый словарь русского языка под редакцией Т.Ф. Ефремовой, którego Jurek był łaskaw użyć jest słownikiem współczesnego języka rosyjskiego, a zakres znaczeniowy i konotacje, związane z wyrażeniem "прижить ребенка" na przestrzeni tych ok. 100 lat nieco się zmieniły; w XIX wieku rozumiane było mniej więcej jako "urodzić dziecko w związku". Wyrażenie "ребенок [был] прижит" można więc przetłumaczyć jako "dziecko zostało spłodzone" i dalej następują imiona i nazwiska rodziców. I taką formę spotykałem niejednokrotnie w aktach, w których urodzenie dziecka zgłaszał nie biologiczny ojciec, ale akuszerka czy ktoś z rodziny lub sąsiadów.

2) Kwalifikator słownikowy "разг.-сниж." nie oznacza "wyrażenia potocznego z zabarwieniem poniżającym", lecz słowo/wyrażenie potoczne o zabarwieniu kolokwialnym. W "obniżeniu" chodzi o rejestr języka, a więc usytowanie na skali zgodności z normą. W przekładoznawstwie nazywa się to często leksyką podstandardową. Ale - powtórzę - kwalifikator ten odnosi się do pola semantycznego tego słowa we współczesnym języku, w czasach sporządzania aktu wyrażenie to miało charakter neutralny.

3) Tłumaczenie "robić dzieci będąc we współżyciu (przeważnie pozamałżeńskim)" też jest do bani. Oryginał został zacytowany w poście Jurka, a tłumaczenie powinno wyglądać następująco: "Rodzić, wydawać na świat, znajdując się w związku (zazwyczaj pozamałżeńskim)". Ale taki przekład nie pasował do naciąganej koncepcji dziecka przedślubnego, nieślubnego bądź innej intrygi, uknutej przez złośliwego księdza. To tak, jakby mieć pretensje do Mickiewicza o użycie w "Panu Tadeuszu" pewnego słowa, uważanego dziś powszechnie (nie bez racji) za wulgaryzm.

Reasumując, o ile nie był to w danej księdze zapis zupełnie nietypowy, różny od analogicznych sytuacji zgłaszanych przez inne osoby, "spiskowa teoria dziejów" (polegająca choćby na zaznaczeniu poczęcia dziecka przed ślubem, a dopiero po tym fakcie zalegalizowania związku) nie ma tu zastosowania.


Pozdrawiam

(-) Tomek Wojtaszek

[nowak]

Witam!
Co oznacza wyraz школьный pisany po nazwisku świadka ? Czy jest to określenie profesji , Jeżeli tak to jaka to profesja.
Zgóry dziękuję Grazyna

[MonikaMaru]

Sam wyraz oznacza "szkolny". A co po nim napisano? Może z kontekstu wyniknie coś sensownego? A może to "skrót myślowy" dla profesji nauczyciela?

Pozdrawiam,Monika

[kwroblewska]

Co oznacza wyraz школьный pisany po nazwisku świadka ? Czy jest to określenie profesji , Jeżeli tak to jaka to profesja.

Zamieśc foto bo może jest problem w odczytaniu.
Ile lat miał świadek, wiek z reguły podawano w aktach?
Może świadek był школьник – uczeń,


___
Krystyna

[nowak]

Witam!
Oto link do zdjęcia chodzi o drugiego świadka, pierwszy handlowiec, ale drugi?
http://www.fotosik.pl/pokaz_obrazek/0ad ... 6df4b.html
Pozdrawiam Grażyna

[MonikaMaru]

Niestety niczego nowego nie wnosi. Może być nauczyciel albo każdy inny pracownik szkolny. Może to jest proste przeniesienie z języka, jakim posługiwali się zgłaszający? A ten pierwszy to kupiec/handlarz.

Pozdrawiam,
Monika

[nowak]

Witam!
Dziękuję bardzo za podpowiedzi , właśnie tylko ten jeden wyraz sprawiał mi problem.
Pozdrawiam Grażyna

[margit]

Witam,

Czy w akcie ślubu Anny Owczarek jest napisane czy rodzice żyją czy nie? I jeszcze jedn czy nazwisko panieńskie jej matki to Walaszczyk.

akt nr 34
https://familysearch.org/pal:/MM9.3.1/T ... n888398040

Pozdrawiam,
Margit

[el_za]

Jacek Kaleciński, syn Ignacego i Rozalii z d.Koper, mieszka przy rodzicach;
Anna Owczarek, córka nieżyjącego Jana i żyjącej Franciszki z d.Walaszczyk.

pozdrawiam Ela

[margit]

Dobry wieczór.

Proszę o odczytanie daty urodzenia Piotra Kalecińskiego syna Ignacego i Rozali.

Czy miejsce urodzenia to Stobiecko Szlacheckie?

akt nr 25
https://familysearch.org/pal:/MM9.3.1/T ... ,362578001

Pozdrawiam,
Margit

[el_za]

Piotr urodził się 16 stycznia 1882 r; ksiądz nie napisał gdzie, ale ojciec mieszkał w Stobiecku Szlacheckim, więc pewnie tam.

pozdrawiam Ela

[margit]

Dobry wieczór,

Nie mogę dać sobie rady z odczytaniem personaliów z aktu zgonu nr 67. Czy to akt zgonu Idziego Walaszczyka? Jeśli tak to prosiłabym o przetłumaczenie.

[MonikaMaru]

A gdzie jest ten akt?

Monika

[margit]

Gapa ze mnie. Już jest.

https://familysearch.org/pal:/MM9.3.1/T ... ,363012401