pisownia nazwiska po rosyjsku

[wojtekcell]

Witam

Mam pytanie o pisownie nazwiska w języku rosyjskim na akcie http://www.wcellmer.evbox.pl/swStanislawa.jpg polska wersja jest Wincenty Hyb
Na innym akcie znalazłem Wincenty Hib
Porównałem litery z alfabetem znalezionym w Internecie i ja bym to nazwisko przeczytał Gib
W indeksach to nazwisko jest pomiędzy literami B a D czyli zgodnie z alfabetem rosyjskim jest to polskie G
Proszę o wyjaśnienie jak powinno się czytać to nazwisko i ewentualnie z czego wynikają różnice

Z góry dziękuję
Wojtek

[zetka]

W akcie po rosyjsku faktycznie zapisane jest Wincenty Gib - literka G jest tak samo zapisana jak przy nazwisku panieńskim matki dziecka nie ma więc wątpliwości. Zastanawia jednak zapis w języku polskim jako Hyb. W końcu przecież ksiądz był polakiem i na pewno umiał pisać poprawnie polskie nazwiska - może problem leży w umiejętności zapisania nazwiska przez księdza po rosyjsku
Może specjaliści tłumacze wypowiedzą się w tym temacie

[Aftanas_Jerzy]

To często występujący problem w przypadkach zapisu po rosyjsku nazwisk, imion, nazw miejscowości zawierających H dźwięczne. W języku rosyjskim takiego dźwięku niema . Zachował się tylko w gwarach rosyjskich tzw "hakanie". W języku ukraińskim, są osobne litery: Ґґ = Gg Гг = Hh,. Tylko w wypadku gdy po polsku we współczesnej niestarannej wymowie słychać dźwięk H miekie, tj zbliżone do Ch (np Hel), używa się w zapisie X (np Xeль). W pozostałych przypadkach używa się litery Г, co nieraz jest denerwujące (szczególnie u Ukraińców, którzy z tego powodu mieli niedawno kłopoty przy wymianie paszportów sowieckich na ukraińskie). Podobny problem jest z pisownia polskich nazw z RZ. Piszą РЖ (czuli stosują coś pośredniego między transliteracją a transkrypcją).

[Wojtowicz_Danuta]

Warto dodać, że w księgach metrykalnych nazwiska były pisane różnie. Np w mojej rodzinie jedna z pań była z domu Gajewska, a spotkałam wpis z X (czyli Ch). Spotkałam też takich pisarzy, którzy wciskali G, gdzie popadło i pisali Gulaniki zamiast Ulaniki, Johanna zamiast Joanna itd. i nalezy tę literę po prostu pominąć.
Też miewam problemy z tłumaczeniem nazwisk zawierających rosyjskie g. Pomocne są spisy z lat, kiedy księgi były prowadzone po polsku.

[Aftanas_Jerzy]

Mówimy o pisowni polskich nazwisk po rosyjsku, ale problem także bywa odwrotny: zmiany pisowni rosyjskich nazwisk rodowych w dokumentach wytwarzanych zarówno w Rosji (warianty), jak i na terenie Królestwa Polskiego (spolszczanie). Mam szereg przykładów z własnej rodziny. Nazwisko rodowe mojej matki jest rosyjskie i kończy się na -ow (- ов), ale jej ojciec, służąc w wojsku carskim na terenach polskich, ożenił się z Polką i chrzcił swoje córki w obrządku rzymsko-katolickim. I tutaj są problemy, bo w dwóch przypadkach ksiądz zmienił polską wersję nazwiska spolszczając końcówkę na - ów, ale przezornie po rosyjsku zapisał prawidłowo. I nikt tej kreseczki nad o nie zauważył, aż do momentu wyrabiania dowodów osobistych w wolnej Polsce. Zaczęły się kłopoty z prostowaniem tego błędu.
I jeszcze jedno: Część rodziny na emigracji używa też różnych zapisów mieszkając w różnych krajach: jedni mają suffiks - off, a drudzy -ov, a są kuzynami i utrzymują kontakty.
Dodam, jeszcze, że nawet w rosyjskich dokumentach zachowanych w Rosyjskim Państwowym Archiwum Historycznym, różne są zapisy nazwiska w dokumentach rodowych (raz zaczyna się na Сал-, a już 50 lat później na Сол-). Jest to nawet, dla ułatwienia, uwidocznione w spisie rodów Wojska Dońskiego (Дворянские роды Области Войска Донского).
Pominę tutaj przykłady jak zmieniano "urzędowo" moje nazwisko po ojcu w Galicji pod panowaniem Austro-Węgirskim.